Aandoening
Klacht en ziekte : Hoofdluis
Wat is hoofdluis
  • Een hoofdluis is een grijsblauw insect, 2 à 4 millimeter groot. Hij leeft van mensenbloed. Als hij bloed heeft gedronken, is hij roodbruin. Om aan bloed te komen, bijt hij. Daarbij geeft hij wat speeksel af, waardoor het bloed minder snel stolt. Een allergische reactie op dat speeksel veroorzaakt de jeuk.
  • Hoofdluizen zijn parasieten en kunnen niet zonder de mens. Ze blijven het liefst op iemands hoofd zitten. Gescheiden van hun gastheer blijven ze maar 48 tot 55 uur leven.

Een luizenleven
Een volwassen luizenvrouwtje legt 5 à 9 eitjes per etmaal. Dat zijn de neten. Die zitten vastgeplakt aan een haar, vlakbij de hoofdhuid. Na 6 tot 9 dagen komen daar larfjes uit. De lege hulsjes van de neten blijven aan het haar geplakt zitten. Zo`n larve is na 7 à 10 dagen zelf volwassen en kan dan ook weer eitjes leggen.

Hoe krijg je hoofdluis?
Waar kinderen veel contact met elkaar hebben, zoals op school, kan de hoofdluis welig tieren. De beestjes kunnen direct oversteken van het ene hoofd naar het andere, of een omweg nemen via jassen en dassen, knuffels en kammen. Luizen kunnen niet vliegen of springen, maar wel lopen. Natuurlijk kunnen ook volwassenen hoofdluis krijgen.

Wat merk je van die luizen?

Jeuk
De allergische reactie begint niet meteen. Bij een eerste besmetting duurt het soms weken voordat er jeuk optreedt. Wie vaker besmet wordt, krijgt vaak eerder jeuk.

Neten
Gaat u zoeken, dan vindt u soms neten: ovale witte eitjes, kleiner dan een millimeter, vastgeplakt aan een haar. Ze zitten meestal achter de oren of in de nek. 'Verse eitjes' zitten vlak tegen de hoofdhuid aan.

Oudere neten zijn met de groei van het haar verder van de hoofdhuid afgeraakt. Netenhulsjes die 2.5 centimeter van de hoofdhuid afzitten, zijn zeker leeg.

Luizen
De luizen zelf vindt u alleen als u er met een luizenkam naar zoekt. Ze hebben sensoren voor beweging en kunnen u heel handig ontwijken.

Wat kunt u zelf doen aan hoofdluis

Twee dingen: controleren op hoofdluis en de hoofdluis bestrijden.

Controle
Vermoedt u dat uw kind hoofdluis heeft, dan kunt u dat op de volgende manier controleren.

  • Was het haar met shampoo en spoel het uit.
  • Bescherm de ogen met een washandje.
  • Doe crèmespoeling (conditioner) in het haar en spoel deze niet uit.
  • Kam eventuele knopen en klitten uit het haar met een gewone kam.
  • Laat 'de patiënt' het hoofd voorover houden boven een wasbak.
  • Kam het haar van achter naar voren met een luizenkam tegen de hoofdhuid aan.
  • Begin bij het ene oor en schuif steeds een op tot u bij het andere oor bent.
  • Houd een papieren zakdoek of keukenrol bij de hand.
  • Veeg de kam regelmatig af en kijk of u luizen op het papier ziet.
  • Spoel de crèmespoeling uit.
  • Laat 'de patiënt' rechtop zitten en kam het natte haar achterover.
  • Kam dan nog eens met de luizenkam, maar nu van voor naar achter.
  • Kam weer van oor tot oor.
  • Veeg de kam telkens af en kijk of er luizen op papier zitten.

Als iemand in uw gezin hoofdluis heeft, is het verstandig alle gezinsleden op deze manier te controleren. Zolang er op school of bij vriendjes en vriendinnetjes luizen voorkomen, is het nodig te blijven controleren. Als één of twee kinderen in de omgeving luizen hebben, is eens per week genoeg. Zijn er meer kinderen besmet, controleer dan elke avond.

Hoofdluizen leggen hun eitjes 's nachts. Als uw kind overdag is besmet, en u spoort 's avonds de luizen op, kunt u voorkomen dat ze eitjes leggen.

Bestrijding
Er zijn twee bestrijdingsmethoden:

  • kammen met een luizen- of netenkam;
  • of: een anti-luizenmiddel toepassen.

U kunt kiezen tussen methode 1 of 2. Ze werken ongeveer even goed.

Methode 1: kammen met een luizen- of netenkam
Wie geen anti-luizenmiddel gebruikt, moet 2 weken lang elke dag het haar kammen met een luizen- of netenkam, in combinatie met crèmespoeling. Doe dit op de manier die hierboven staat bij 'Controle'.

Methode 2: een anti-luizenmiddel toepassen
Er zijn verschillende anti-luizenmiddelen te koop. Het beste middel is een als geneesmiddel geregistreerde lotion die dimeticon bevat (XT Luis). Andere middelen bevatten malathion of permetrine.

  • De luizenmiddelen zijn niet geschikt voor kinderen jonger dan 6 maanden. Dimeticon is geschikt voor gebruik als u zwanger bent of borstvoeding geeft, de andere middelen niet.
  • Een anti-luizenmiddel moet tweemaal worden toegepast met een tussenpoos van een week. Houdt u precies aan de gebruiksaanwijzing.
  • Vanaf de eerste behandeling moet het haar 2 weken lang elke dag zorgvuldig worden gekamd met een luizenkam. Chloor maakt dat malathion niet werkt. Daarom mag je de dag van de behandeling met malathion niet zwemmen in chloorhoudend water.

Tips

  • Je eigen haar kammen met een luizen- of netenkam lukt niet goed. Het is een lastig en precies karweitje, dat het beste door iemand anders kan worden gedaan.
  • Lang haar kammen met een luizen- of netenkam is een heel gedoe. Door het haar korter te laten knippen, wordt het makkelijker te kammen. Dat moet dan gebeuren ná de eerste behandeling. Overleg wel even met de kapper.
Wat kan de apotheker voor u doen?
  • Een anti-luizenmiddel kunt u kopen bij de apotheek. Het beste middel is een als geneesmiddel geregistreerde lotion die dimeticon bevat (XT Luis). Andere middelen bevatten malathion of permetrine. 
  • Bij de apotheek kunt u ook terecht voor de aanschaf van een luizen- of netenkam.
  • Uiteraard kunt u altijd bij uw apotheek terecht voor informatie en advies.
In welke gevallen kunt u beter naar de huisarts gaan?

Met hoofdluis hoeft u niet naar de huisarts. Die kan u alleen aanraden wat hierboven staat beschreven. Alleen als er ook een bacteriële besmetting optreedt, heeft het zin naar de huisarts te gaan. Bij zo'n besmetting zijn er korstjes op het hoofd, en wondjes waar pus uit komt.

Welke geneesmiddelen kunnen worden gebruikt bij hoofdluis?

Toegevoegd door j.luinenburg@knmp.nl op 8-11-2013 om 14:56.
Bij 'Apotheker' ook voorkeur dimeticon gezet.

Anti-luizenmiddelen


Door de hoofdhuid te behandelen met anti-luizen middelen, worden luizen en neten (eitjes van luizen) gedood. De werking houdt enkele dagen aan. Omdat de kans bestaat dat er na de behandeling nog enkele neten in leven zijn, wordt de behandeling na 1 week herhaald. Daarbij moet u dagelijks het haar kammen met een speciale luizenkam gedurende 2 weken vanaf dag 1 tot en met dag 14. Voorbeelden zijn dimeticon, malathion en permetrine.

Deze tekst is geschreven door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

  • Gerelateerde thema's
  • Medicijnen bij
Doe de risicotest Diabetesfonds
Sluiten