Medicijn

Medicijn: Morfine

print
Wat doet dit medicijn en waarbij wordt het gebruikt?

Morfine
De werkzame stof in Morfine is morfine.



Morfine is de belangrijkste vertegenwoordiger van de groep geneesmiddelen die morfineachtige pijnstillers of opiaten worden genoemd. Het heeft een sterke pijnstillende werking.

Artsen schrijven het voor bij pijn, zoals koliekpijn.




Pijn

Oorzaak
Een beschadigd deel van het lichaam stuurt via gevoelszenuwen een `bericht` aan de hersenen. De hersenen reageren hierop. Bijvoorbeeld door de handen weg te trekken van een hittebron en met emoties, zoals angst. In veel situaties zijn deze reacties nuttig, maar bij ziekte, operaties en eerdere verwondingen is dat vaak niet meer zo.

Pijnbestrijding
Pijnbestrijding gaat meestal via een stappenplan. Pijnstillers als paracetamol en ibuprofen vormen hierin de eerste stap. Deze zijn bij vele soorten pijn effectief en hebben weinig bijwerkingen. Als deze niet voldoende (meer) werken, schrijft de arts sterkere pijnstillers voor. Tweede-stapmiddelen zijn codeïne en tramadol. Derde-stapmiddelen zijn de morfineachtige pijnstillers, zoals morfine.

Als heftige pijn wordt verwacht, zoals na sommige operaties, zal de arts meteen een sterke pijnstiller voorschrijven. Dit wordt dan na enkele dagen afgebouwd en vervangen door een minder sterke pijnstiller.

Werking
Morfine zorgt ervoor dat het `bericht` in de hersenen niet of minder sterk aankomt. Hierdoor voelt u de pijn minder en reageert u er rustiger op.

Effect
Afhankelijk van het soort preparaat merkt u het effect:

  • Gewone tabletten, capsules en drank: binnen één tot twee uur.
  • Injectie vlak onder de huid: binnen vijftig tot negentig minuten.
  • Injectie diep in een spier: binnen dertig tot zestig minuten.
  • Injectie in een ader of infuus: binnen twintig minuten.
  • Via de ruggenmergprik: binnen zes tot dertig minuten.
  • Zetpillen: binnen zestig minuten.

De werking van de gewone tabletten, capsules en drank en van de injecties en zetpillen houdt ongeveer vier uur aan. De tabletten en capsules met gereguleerde afgifte (te herkennen aan ‘MGA` of ‘retard`), geven de werkzame stof langzaam af en werken daarom langer, ongeveer twaalf uur. Ook de injectie in het ruggenmerg werkt langer, ongeveer een dag.


Klik voor meer informatie over medicijnen bij pijn.

Koliekpijn

Verschijnselen
Een koliekpijn is een aanval van een kortdurende zeer pijnlijke kramp in de buik. U kunt tijdens een aanval vaak niet stil blijven liggen of zitten van de pijn. Soms bent u ook misselijk, moet u braken of heeft u diarree. Na enige tijd zakt de pijn weer wat af en is het weer draaglijk. Even later kan de aanval weer komen opzetten.

Oorzaak
De pijn kan ontstaat door stenen die in de nieren of galblaas zijn gevormd. Als de stenen de nieren of galblaas verlaten, komen ze in de urinebuis of galbuis terecht. Bij kleine stenen is dat geen probleem. Ze kunnen zo het lichaam verlaten.
Maar op grotere stenen reageren de urinebuis of galbuis door sterk samen te trekken.

Als reactie op de verstopping van de urinebuis wordt de nier actiever en produceert meer urine. De urine hoopt zich op in de nieren. Daarbovenop raken de urinebuis en galbuis door de beschadiging ontstoken, wat de doorgang voor de steen nog verder vernauwt. Dit alles veroorzaakt de heftige koliekpijn.

Behandeling
Bij koliekpijn zal de arts meestal diclofenac voorschrijven. Bij nierstenen zal de arts adviseren tijdens de aanvallen weinig te drinken. Hierdoor neemt de druk op de steen af. Als diclofenac onvoldoende werkt, zal de arts morfine voorschrijven.

Om morfine snel te laten werken zal de arts dit medicijn injecteren. Vaak krijgt u daarna een recept voor diclofenac in zetpillen, omdat diclofenac tabletten vanwege de misselijkheid niet goed zijn te gebruiken.

Werking
Morfine zorgt ervoor dat het 'pijnsignaal' in de hersenen niet of minder sterk aankomt. Hierdoor voelt u de pijn minder en reageert u er rustiger op.

Effect
Het effect van een injectie begint na ongeveer 30-90 minuten en houdt ongeveer 7 uur aan. 


Klik voor meer informatie over medicijnen bij koliekpijn.

Op welke bijwerkingen moet ik letten?vraagteken.gif
Uitleg frequenties:

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Venster sluiten

Behalve het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Regelmatig

  • Sufheid, slaperigheid en een verminderd reactievermogen. Dit is vooral lastig bij activiteiten waarbij uw oplettendheid erg nodig is, zoals autorijden, het beklimmen van een ladder of het bewaken van een proces op het werk. Onderneem daarom geen risicovolle activiteiten. Deze bijwerking gaat na enkele dagen tot weken vanzelf over als u gewend bent geraakt aan het middel. De rust die optreedt als u geen last meer heeft van pijn, wordt soms verward met sufheid en slaperigheid.
  • Verstopping (obstipatie). Gebruik, als dat mogelijk is, vezelrijke voeding en drink veel. Meestal schrijft uw arts, als u morfine gebruikt, ook een laxerend middel voor. Raadpleeg uw arts als u door morfine last heeft van verstopping.
  • Misselijkheid en zelden braken, buikpijn en minder eetlust. Meestal gaat deze bijwerking over als u na enkele dagen aan dit middel gewend bent geraakt. Meestal helpt het om even te gaan liggen als u zich misselijk voelt.

Zelden

  • Duizeligheid, vooral bij opstaan uit bed of uit een stoel. Dit gaat in het algemeen over als u na een paar dagen gewend bent geraakt aan dit middel. Als u zich duizelig voelt, sta dan niet te snel op uit bed of van een stoel. U kunt het best dan even liggen en de benen wat hoger leggen, bijvoorbeeld op een kussen.
  • Zweten en zeer zelden blozen. Dit gaat na een paar dagen vanzelf over.
  • Huiduitslag, jeuk en zeer zelden galbulten. Dit kan wijzen op overgevoeligheid. Neem contact op met uw arts, zodat deze kan bepalen of u overgevoelig voor dit middel bent.
  • Verwardheid en zeer zelden stemmingsveranderingen, hallucinaties en nachtmerries. Dit komt vooral voor bij ouderen. Raadpleeg uw arts als de verwardheid niet na een aantal dagen tot weken overgaat.
  • Droge mond. Hierdoor ontstaan sneller gaatjes in uw gebit. Poets en flos extra goed als u merkt dat u last blijft houden van een droge mond. Laat eventueel de tandarts vaker controleren als u dit medicijn gedurende verschillende weken gebruikt. Als u veel last heeft van een droge mond kunt u de aanmaak van speeksel stimuleren met (suikervrije) kauwgom, ananasblokjes of door te zuigen op ijsblokjes. Verder kunt u sterk gekruide, droge en harde voeding beter vermijden, uw voeding vochtig maken met jus of vruchtenmoes en samen met voedsel vocht innemen. 

Zeer zelden

  • Na langdurig gebruik kan lichamelijke verslaving optreden. Dit komt doordat het lichaam na verloop van tijd gewend raakt aan morfine. Dit kan geen kwaad. Alleen als het gebruik van morfine plotseling wordt gestopt, kunt u last krijgen van ontwenningsverschijnselen. Geestelijke verslaving komt bij gebruik als pijnstiller echter bijna nooit voor.
  • Tragere ademhaling. Ademhalingsmoelijkheden komen alleen voor bij zeer hoge doseringen. Als u lijdt aan een luchtwegaandoening, zoals astma of COPD (longemfyseem), kunt u hier eerder last van krijgen. Vraag uw arts om advies.
  • Slaapapneu, een kortdurende periode van ademstilstand tijdens de slaap. Dit middel kan slaapapneu veroorzaken. Als u al eerder last van slaapapneu heeft gehad, kunt u hier meer last van krijgen. Neem contact op met uw arts als u merkt dat u nachtelijke aanvallen van stokkende ademhaling heeft of wanneer deze verergeren.
  • Moeilijk kunnen plassen. Dit is vooral van belang als u al moeite met plassen heeft door een vergrote prostaat. Met name bij toediening van morfine via de ruggenmergprik kan men soms een dag lang niet plassen. Neem contact op met uw arts zodra u plasproblemen bemerkt.
  • Aanval met spierschokken en spierkrampen. Wanneer u dit merkt, neem dan direct contact op met een arts.
  • Wanneer u lijdt aan de chronische darmontstekingen colitis ulcerosa of de ziekte van Crohn, dan kunt u in sommige gevallen dit medicijn beter niet gebruiken. Namelijk bij een ernstige verergering van colitis ulcerosa of bij een vernauwing in de darm bij de ziekte van Crohn. Dan kan dit medicijn ernstige bijwerkingen geven op de darm. Overleg met uw arts of u dit medicijn kunt gebruiken. Als u dit medicijn wel mag gebruiken, let er dan op of u geen last krijgt van klachten zoals opgezette buik, toenemende buikpijn en koorts. Als u hier last van krijgt, neemt u dan contact op met uw arts.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.


Hoe moet ik dit medicijn gebruiken?

Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek of in de bijsluiter.

Hoe?
Slik de tabletten en capsules met gereguleerde afgifte (te herkennen aan ‘MGA' of ‘retard') in zijn geheel door met water. Deze mag u niet kauwen of fijnmaken, omdat dan het middel onbedoeld al zijn werkzaam bestanddeel tegelijk vrijgeeft. Deze tabletten en capsules zijn zo gemaakt dat ze langzaam oplossen, waardoor ze gedurende twaalf uur werken. De gewone tabletten en capsules mag u eventueel wel kauwen.

Zetpillen: de zetpil in de anus inbrengen. Het maakt daarbij niet zo veel uit of u de zetpil met de punt naar voren of met de stompe kant naar voren inbrengt. U kunt de zetpil met een beetje water bevochtigen. Hierdoor kunt u hem wat makkelijker inbrengen.

Drank: spoel na gebruik van de drank uw mond met water. Dit voorkomt namelijk tandbederf.

Wanneer?
Het maakt niet uit welke tijdstippen u voor dit middel kiest. Wel raadt de arts u meestal aan dit middel altijd op dezelfde tijden in te nemen en niet te wachten tot de pijn weer toeneemt.

Hoe lang?
Gebruik morfine zo lang uw arts aangeeft dat dit nodig is. Morfine kan jarenlang worden gebruikt bij pijn. Als u dit middel gedurende verschillende weken gebruikt, is er een kans dat uw lichaam er gewend aan raakt. U mag dan niet plotseling stoppen met morfine. Om ontwenningsverschijnselen te voorkomen, kunt u beter geleidelijk met morfine stoppen.


Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten?
  • Als u de gewone tabletten, drank, injecties of zetpillen gebruikt (zo nodig tot maximaal 6 keer per dag): gebruik de vergeten dosis alsnog. Houd daarna een interval van minstens 4 uur aan voor u weer een volgende dosis gebruikt.
  • Als u tabletten en capsules met gereguleerde afgifte (te herkennen aan ‘MGA' of ‘retard') gebruikt en u neemt deze 2 keer per dag: neem de vergeten dosis alsnog in. Houd daarna een interval van minstens 12 uur aan voor u weer een volgende dosis inneemt.
  • Als u tabletten en capsules met gereguleerde afgifte (te herkennen aan ‘MGA' of ‘retard') gebruikt en u neemt deze 3 keer per dag: neem de vergeten dosis alsnog in. Houd daarna een interval van minstens 8 uur aan voor u weer een volgende dosis inneemt.
  • Als u tabletten en capsules met gereguleerde afgifte (te herkennen aan ‘MGA' of ‘retard') gebruikt en u neemt deze 8 keer per dag: neem de vergeten dosis alsnog in. Houd daarna een interval van minstens 6 uur aan voor u weer een volgende dosis weer inneemt.

Als ik dit medicijn gebruik, mag ik dan...

autorijden?
Het kan gevaarlijk zijn aan het verkeer deel te nemen als u dit medicijn gebruikt. Dit komt door bijwerkingen, zoals sufheid, verwardheid en duizeligheid. U mag de eerste twee weken dat u dit medicijn gebruikt niet autorijden.

Na twee weken zijn de meeste mensen voldoende gewend geraakt aan de effecten. U mag dan weer autorijden. Maar doe dat alleen als u geen last meer heeft van de bijwerkingen.

Voor meer algemene informatie kunt u het thema ‘Medicijnen in het verkeer’ lezen. In dit thema leest u bijvoorbeeld wat de wet zegt over medicijnen in het verkeer. Ook vindt u adviezen waarmee u rekening moet houden als u wel (weer) mag autorijden.

alcohol drinken?
Alcohol versterkt het versuffende effect van dit middel. Ook als u hier niets meer van merkt, omdat u gewend bent geraakt aan morfine, kunt u door het gebruik van alcohol erg suf worden. Beperk daarom het gebruik van alcohol en drink het liever niet.

alles eten?
U mag alles eten.
Heeft dit medicijn een wisselwerking met andere medicijnen?
De medicijnen met de belangrijkste wisselwerkingen zijn andere middelen die het reactievermogen verminderen, een middel gebruikt bij hiv-infecties en middelen die de werking van opiaten tegengaan.
  • Andere middelen die het reactievermogen verminderen. Bij deze middelen is vaak op de verpakking een gele waarschuwingssticker geplakt. De effecten op bijvoorbeeld de rijvaardigheid versterken elkaar. Rijd zeker geen auto als u twee of meer van dergelijke middelen gebruikt.
  • De medicijnen tegen hiv en aids, lopinavir en ritonavir. Deze medicijnen verminderen de werking van morfine. Uw arts zal de werkzaamheid van morfine extra in de gaten houden.
  • Naltrexon. Dit is een middel dat de werking van morfine en andere opiaten tegengaat. Het kan juist om deze reden worden gebruikt, bij mensen die een overdosis opiaat hebben binnen gekregen. Naltrexon wordt echter ook gebruikt bij mensen die alcoholverslaafd zijn. Mensen die het om die reden gebruiken, moeten er rekening mee houden dat morfineachtige pijnstillers bij hen minder werkzaam zijn. Als u al morfine gebruikt en u krijgt naltrexon erbij kunt u last krijgen van ontwenningsverschijnselen.
  • Pentazocine, buprenorfine, nalmefeen en nalbufine zijn pijnstillers die de werking van morfine tegen gaan. Als u morfine gebruikt en u krijgt één van deze middelen erbij, kunt u last krijgen van ontwenningsverschijnselen. Overleg hierover met uw arts.

Kan ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?
Zwangerschap
In het algemeen zal kortdurend gebruik tijdens de eerste acht maanden van de zwangerschap geen schade toebrengen aan het ongeboren kind. Langdurig gebruik heeft het risico dat de baby verslaafd is en kort na de geboorte ontwenningsverschijnselen krijgt.

Gebruik dit middel in elk geval niet na de achtste maand. Het kan namelijk de ademhaling van de baby bemoeilijken na de geboorte. Bovendien vertraagt morfine de bevalling.

Borstvoeding
U kunt veilig borstvoeding geven, als u dit middel kortdurend gebruikt. Het komt in kleine hoeveelheden in de moedermelk terecht. Dit middel wordt echter al jarenlang gebruikt door vrouwen die borstvoeding geven, zonder nadelige gevolgen voor het kind.
Kan ik zomaar met dit medicijn stoppen?
Nee, het is meestal niet verstandig om in één keer te stoppen. Bouw het gebruik daarom langzaam af. Overleg hierover met uw arts.

Heeft u dit middel slechts kortdurend gebruikt, dan kunt u eventueel wel in één keer stoppen. Neem contact op met uw arts als u last krijgt van een van de volgende ontwenningsverschijnselen: onrust, diarree, hartkloppingen, loopneus, niezen, kippenvel, koorts zweten, rillen, gapen, verlies van eetlust, misselijkheid en maagkrampen.
Recept nodig en welke toedieningsvormen?
Morfine is sinds oudsher internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar onder de merknamen Kapanol, MS Contin en Oramorph en als het merkloze Morfine en Morfinesulfaat in tabletten, capsules, drank, zetpillen, injecties en infuusvloeistof.
Wilt u meer weten over de prijs en vergoeding van uw medicijn, lees dan verder in het thema prijzen en vergoedingen van medicijnen.

Klik hier voor meer informatie over : Kapanol, MS Contin, Morfine, Morfinesulfaat, Oramorph, Morfine drank FNA, Morfine zetpillen FNA

Persoonlijk advies
Wilt u meer weten, of heeft u een vraag over uw eigen situatie? Breng dan een bezoek aan uw eigen apotheek. Uw eigen apotheker is op de hoogte van uw persoonlijke omstandigheden en kan u uitgebreid begeleiden bij uw medicijngebruik.
Zoek een apotheek bij u in de buurt:
Heeft u niet gevonden wat u zocht?
Stel een vraag aan de apotheker:
Laatst gewijzigd:23-9-2014

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

Ervaringen van andere gebruikers (U verlaat apotheek.nl)

Meldingen over Morfine

14 april 2014

Zuuraanval op de tanden met vergrote kans op gaatjes.

4 januari 2014

Ik vraag me af als je een keer 1 tablet ms contin ineemt hoelang het in je bloed zit staat overal niet bij ik voel me wel beter erin met die pijn die ik...

18 februari 2009

mijn moeder heeft per abuis oramorph drank ingespoten gkregen en was daarna erg ziek oa longontsteking. Wat zijn evt blijvende gevolgen van zon fout?

  • Gerelateerde klachten & ziektes
Doe de risicotest Diabetesfonds
Sluiten