Medicijn

Medicijn: Plaquenil

print
Wat doet dit medicijn en waarbij wordt het gebruikt?

Plaquenil
De werkzame stof in Plaquenil is hydroxychloroquine.



Hydroxychloroquine heeft een meervoudige werking. Het remt het ontstekingen bij reuma, lupus erytematodes (LE) en lichtovergevoeligheid. Verder doodt het bepaalde parasieten, zoals de malariaparasiet.

Artsen schrijven het voor bij reumatoïde artritis, Lupus Erythematodes, lichtovergevoeligheid, voorkomen van malaria en Q-koorts.



Reumatoïde artritis

Verschijnselen
Reumatoïde artritis is een chronische ontsteking in gewrichten. Het geeft pijn, stijfheid en zwelling in de gewrichten van bijvoorbeeld de handen, polsen, enkels of voeten. Meestal zijn de verschijnselen zowel links als rechts in dezelfde gewrichten aanwezig. Door de ontsteking wordt het gewricht dik en gevoelig, soms ook warm. Op den duur raken de gewrichten beschadigd.

Werking
Hydroxychloroquine behoort tot de zogenaamde DMARD’s: 'Disease Modifying Antirheumatic Drugs'.

DMARD’s zijn reumabestrijdende medicijnen die ontstekingen afremmen. DMARD’s hebben geen direct effect op de pijn en kunnen de ziekte ook niet genezen, maar ze kunnen de ziekte wel rustiger maken, waardoor de klachten als pijn, stijfheid en zwelling na enige tijd afnemen.

Behandeling
Als duidelijk is dat er sprake is van reumatoïde artritis, Bovendien krijgt u ook pijnstillende medicijnen voorgeschreven. 

Effect
Net als de andere DMARD’s werkt hydroxychloroquine niet meteen. Het werkt ook niet bij alle mensen met reuma even goed. Meestal merkt u het effect pas na drie tot zes maanden.


Klik voor meer informatie over medicijnen bij reumatoïde artritis.

Lupus Erythematodes (LE)

Verschijnselen
Lupus erythematodes, ook wel LE genoemd, is een chronische ontsteking van de huid. Behalve de huid kunnen ook gewrichten, nieren, longen en andere organen ontstoken zijn. Dan noemt men het  systemische LE of SLE.

De ziekte komt in aanvallen, maar kent ook rustige periodes. Een aanval lijkt op een ernstige griepperiode met koorts, spierpijn, gewrichtspijn en vermoeidheid. Bovendien komen er meestal huidafwijkingen voor, zoals rode vlekken in het gezicht en verschillende soorten huiduitslag.

Behandeling
Lupus erythematodes wordt meestal behandeld met ontstekingsremmende bijnierschorshormonen, zoals prednisolon.

Om de huidontstekingen tegen te gaan schrijven artsen bovendien soms andere medicijnen voor, zoals sulfasalazine. Artsen schrijven hydroxychloroquine pas voor als andere medicijnen onvoldoende werken.

Werking
Hoe hydroxychloroquine werkt is niet bekend. Meestal gebruikt u het tijdens een aanval in hoge dosering gedurende enkele weken. Daarna is een lagere dosering gedurende langere tijd voldoende om de verschijnselen voor een groot deel te onderdrukken.


Klik voor meer informatie over medicijnen bij lupus erythematodes (le).

Lichtovergevoeligheid

Verschijnselen
Bij een lichtovergevoeligheid ontstaat huiduitslag nadat de huid is blootgesteld aan zonlicht. Soms treedt zelfs een reactie op door normaal daglicht of licht van tl-buizen.

Verschijnselen zijn bijvoorbeeld jeuk, roodheid, galbulten en een schilferende huid. Meestal begint de huidirritatie in het voorjaar of in het begin van de zomer, als de zon krachtiger wordt. Deze klachten kunnen elk jaar erger worden.

Oorzaak
Vaak is de oorzaak van de overgevoeligheid van de huid voor het zonlicht onbekend. Enkele factoren die een rol kunnen spelen bij het ontstaan van een lichtreactie zijn medicijngebruik, sommige planten in de tuin en cosmetica.

Behandeling
Bij overgevoeligheid voor licht zal het advies altijd zijn om het zonlicht zo veel mogelijk of helemaal te vermijden.

Meestal zal de arts een ontstekingsremmende crème of zalf voorschijven. Dit werkt tegen de jeuk, roodheid en schilfering, maar lost het probleem niet op. Eventueel kan lichttherapie een oplossing zijn. Soms kan de arts hydroxychloroquine voorschrijven.

Werking
Hoe hydroxychloroquine werkt, is niet bekend. Meestal wordt het alleen gebruikt als de klachten ernstig zijn en alleen tijdens periodes dat u veel blootstaat aan de zon, bijvoorbeeld in de zomer.


Klik voor meer informatie over medicijnen bij lichtovergevoeligheid.

Malaria

Oorzaak
Bij reizen naar, of verblijf in, de tropen moet u rekening houden met malaria. Malaria ontstaat door besmetting met een parasiet. Deze parasiet komt via de steek van een besmette mug in het bloed.

Een groot deel van de muggen in tropische landen is besmet met de malariaparasiet. De parasieten nestelen zich eerst in de lever. Als ze het volwassen stadium bereiken, verhuist een deel van deze parasieten naar de rode bloedcellen. In de rode bloedcellen ontwikkelen de parasieten zich verder, waardoor de rode bloedcellen kapot gaan. Dit veroorzaakt de malaria-aanval. De parasieten die in de lever zijn achtergebleven, kunnen weken tot maanden later op dezelfde manier een nieuwe malaria-aanval veroorzaken.

Verschijnselen
Als de parasiet in de rode bloedcellen zit ontstaat koorts. U merkt malaria dan ook aan een grieperig gevoel, gevolgd door koude rillingen en koortspieken.

Er bestaan verschillende soorten malariaparasieten. Het ziekteverloop is afhankelijk van de soort parasiet. Malaria tropica komt het meest voor en verloopt het hevigst. Deze wordt veroorzaakt door de malariasoort falciparum.

Malaria tertiana (‘derdedaagse koorts’) en malaria quartana (‘vierdedaagse koorts’) verlopen iets milder. Bij de derdedaagse koorts kan de malariaparasiet achterblijven in de lever en maanden tot jaren later alsnog een malaria-aanval veroorzaken.

Malaria voorkómen (profylaxe)
U kunt malaria voorkomen met een combinatie van malariatabletten en beschermende maatregelen tegen muggenbeten:

  • Draag na zonsondergang bedekkende kleding, dus een lange broek, lange mouwen, sokken en dichte schoenen.
  • Smeer op de onbedekte huid, zoals gezicht, handen en enkels, een insectenwerende lotion. Middelen die DEET bevatten hebben het beste effect.
  • Slaap ’s nachts onder een klamboe. Bij voorkeur één die is geïmpregneerd met een insectenwerend middel.

Welke soort malariatablet voor u het geschiktst is om malaria te voorkomen, hangt af van het gebied waar u naar toe gaat en hoelang of primitief u er verblijft.

Het hangt ook af van uw persoonlijke omstandigheden, zoals zwangerschap of de aanwezigheid van chronische ziekten. U krijgt hier advies over van uw reisorganisatie, huisarts, apotheek of de GGD.

In Nederland schrijven artsen dit medicijn nauwelijks meer voor om malaria te voorkomen. Zij schrijven meestal andere medicijnen voor. Overleg hierover met uw arts.

De werking begint na enkele uren. U begint met innemen op de dag van vertrek naar het malariagebied. De volgende dag neemt u nog een dosis. Vervolgens neemt u elke week één dosis.

Gebruikte u medicijnen om malaria te voorkomen en krijgt u toch malaria? Dan hoeft u geen koorts op te merken en heeft u soms last van een grieperig gevoel.

Raadpleeg altijd bij griepverschijnselen een arts, ook als u al weken of maanden thuis bent na uw reis naar de tropen. Een malaria-aanval kan namelijk nog weken of maanden na terugkomst optreden.


Klik voor meer informatie over medicijnen bij malaria.

Q-koorts

Q-koorts is een infectie met een bacterie. De infectie kan van dieren worden overgebracht op mensen. In Nederland zijn dit meestal geiten, en soms schapen. Als u de lucht met Q-koortsbacteriën inademt, kunt u na 2 tot 6 weken Q-koorts krijgen.

Verschijnselen
Sommige mensen merken niets van een besmetting. Bij mensen die wel ziek worden, zijn de klachten meestal koorts, hoofdpijn en hoesten. De ziekte kan soms na 1 of 2 weken vanzelf weer overgaan. 

In zeldzame gevallen kan de Q-koorts chronisch zijn. Dit betekent dat de ziekte jarenlang kan duren. U kunt dan klachten hebben, zoals vermoeidheid, koorts, benauwdheid, veel zweten en gewichtsverlies.

Behandeling
Als u chronische Q-koorts heeft, schrijft uw arts meestal hydroxychloroquine voor, samen met het antibioticum doxycycline. In sommige gevallen kan uw arts ook deze combinatie voorschrijven als u Q-koorts heeft, om te voorkomen dat de infectie chronisch wordt.


Klik voor meer informatie over medicijnen bij q-koorts.

Op welke bijwerkingen moet ik letten?vraagteken.gif
Uitleg frequenties:

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Venster sluiten

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven. Of u hier last van kunt krijgen, is afhankelijk van de dosis en de tijdsduur van gebruik.

In het algemeen zijn er weinig bijwerkingen bij de toepassing om malaria te voorkomen, omdat de dosering en tijdsduur daarbij veel lager is dan bij de andere toepassingen.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Zeer zelden

  • Huiduitslag, jeuk, galbulten, haaruitval en zwartblauwe verkleuring van nagels of slijmvliezen. Deze bijwerkingen verdwijnen weer als u stopt met dit medicijn. Als u hier last van heeft, overleg dan met uw arts. Zeer zelden ontstaat een ernstige huidaandoening met blaarvorming. De blaren ontstaan met name op de lippen en op de slijmvliezen van de mond en geslachtsdelen. Stop het gebruik en waarschuw dan onmiddellijk een arts.
    Als u aan psoriasis lijdt, kunt u meer last krijgen van deze aandoening. Neem contact op met uw arts als u last heeft van rode schilferende of glanzende plekken op de huid, beschadigingen van de huid, jeuk, putjes in de nagels en gewrichtsklachten.
  • Hoofdpijn en duizeligheid.
  • Oorsuizen en draaiduizeligheid. Zeer zelden doofheid. Bemerkt u oorsuizen of een verminderd gehoor, waarschuw dan een arts.
  • Maagdarmklachten, zoals misselijkheid, buikpijn, diarree, minder eetlust en braken. Om misselijkheid te voorkomen, kunt u dit medicijn innemen tijdens of vlak na het eten of met wat voedsel.
  • Zenuw- en spieraandoeningen, zoals tintelingen of een doof gevoel in armen of benen, epilepsie, spierzwakte en verminderde reflexen. Bij langdurig gebruik wordt het aangeraden om regelmatig de spieren en reflexen te laten controleren. Mensen met de spierziekte myasthenia gravis of met epilepsie kunnen extra last van hun aandoening krijgen. Overleg hierover met uw arts.
  • Psychische klachten, zoals een zenuwachtig gevoel, sneller geëmotioneerd zijn en zeer zelden psychose. Dit verdwijnt weer na stoppen van het gebruik.
  • Oogaandoeningen, zoals aandoeningen van het hoornvlies of het netvlies, vooral bij jarenlang gebruik van hoge doseringen. Soms merkt u dit niet. Soms krijgt u last van wazig zien, het zien van een kleurloze ring rond lampen (halo’s), gevoeligheid voor fel licht, veranderd kleuren zien, zien van lichtflitsen, moeilijk kunnen lezen. Als u hydroxycloroquine langdurig gebruikt, worden binnen een jaar nadat u bent gestart met dit medicijn uw ogen gecontroleerd. Als u dit medicijn langer dan 5 jaar gebruikt, is het nodig eenmaal per jaar uw ogen te laten controleren. Soms wordt er voor gekozen om ook in de eerste jaren van de behandeling uw ogen eenmaal per jaar te laten controleren. Bij een dosering vanaf 400 mg per dag, moet u twee maal per jaar uw ogen laten controleren.
  • Overgevoeligheid voor dit medicijn. U merkt dit aan galbulten of opgezwollen lippen, tong of gezicht, benauwdheid of flauwvallen. Stop dan met het gebruik en raadpleeg uw arts of ga naar de Eerste-hulpdienst. U mag dit medicijn in de toekomst niet meer gebruiken. Geef daarom aan de apotheker door dat u overgevoelig bent voor hydroxychloroquine. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn of daarop lijkende medicijnen niet opnieuw krijgt.
  • Ernstige hartklachten (zoals hartritmestoornissen) en benauwdheid. Heeft u last van hartkloppingen of krijgt u het erg benauwd, waarschuw dan uw arts.
  • Leveraandoeningen en bloedafwijkingen. Waarschuw uw arts bij een of meer van de volgende verschijnselen: plotselinge hevige pijn in de bovenbuik, gele verkleuring van de huid of het oogwit, onverklaarbare blauwe plekken, extreme vermoeidheid, keelpijn met koorts en blaren in de keel of neusbloedingen.
  • Bent u van negroïde afkomst of komt u uit het Middellandse-Zeegebied, dan kán het zijn (maar dat hoeft niet) dat u een aangeboren enzymgebrek heeft (G6PD-deficiëntie). Dit medicijn kan dan bij u een ernstige bloedafwijking veroorzaken. Zodra u klachten krijgt als vermoeidheid of duizeligheid, staak dan het gebruik en neem contact op met uw arts. Meld het enzymgebrek ook altijd in uw apotheek!

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.


Hoe moet ik dit medicijn gebruiken?

Kijk voor de juiste dosering op het etiket van de apotheek.

Wanneer?
Neem dit medicijn tijdens of na het eten. U heeft dan minder kans op misselijkheid.

Hoe lang?
  • Lupus erythematodes (LE) en reumatoïde artritis: meestal is langdurige behandeling nodig, afhankelijk van de ernst en de verschijnselen van uw aandoening.
  • Lichtovergevoeligheid: meestal moet u dit medicijn alleen gebruiken tijdens perioden waarin u veel blootstaat aan zonlicht, bijvoorbeeld tijdens de zomer.
  • Voorkomen van malaria: begin met innemen op de dag van vertrek naar het malariagebied. De volgende dag neemt u nog een dosis. Vervolgens gebruikt u elke week één dosis tot en met vier weken na terugkeer uit het malariagebied. Uw arts kan ook adviseren om een week voor vertrek te beginnen met iedere week één dosis te nemen. U hoeft het dan de eerste keer niet twee dagen achter elkaar te nemen.
  • Q-koorts: de behandeling bij chronische Q-koorts duurt meestal langer dan 1,5 jaar. Om chronische Q-koorts te voorkomen duurt de behandeling minimaal 6 maanden.

Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten?
Het is belangrijk dit medicijn consequent in te nemen. Mocht u toch een dosis vergeten zijn:
  • Als u dit middel 1 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan acht uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan acht uur? Sla de vergeten dosis dan over.
  • Als u dit middel 3 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 2 uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 2 uur? Sla de vergeten dosis dan over.
  • Als u dit middel 1 keer per twee dagen gebruikt: duurt het nog meer dan 24 uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 24 uur? Sla de vergeten dosis dan over.
  • Als u dit middel één keer per week gebruikt: neem de dosis zo snel mogelijk alsnog in. Bedenk wel dat u nu minder beschermd bent tegen malaria. Beschermende maatregelen om muggenbeten te voorkomen, zijn dan extra belangrijk. Let ook op verschijnselen die op malaria kunnen wijzen, zoals griepachtige verschijnselen, koortspieken en koude rillingen. Waarschuw dan direct een arts.

Als ik dit medicijn gebruik, mag ik dan...
autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Bij dit medicijn zijn hiervoor geen beperkingen.
Heeft dit medicijn een wisselwerking met andere medicijnen?

Dit middel kan wisselwerkingen hebben met andere medicijnen.

Het medicijn waarmee de belangrijkste wisselwerking optreedt, is het volgende. In de tekst hieronder staat alleen de werkzame stof van dit medicijn, dus niet de merknaam. Of uw medicijn die werkzame stof bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje ‘samenstelling’.

  • Digoxine, een middel tegen hartritmestoornissen. De hoeveelheid digoxine in uw bloed kan worden verhoogd als u begint met hydroxychloroquine. Hierdoor kunt u last krijgen van verschijnselen, zoals wazig zien, veranderingen in kleuren zien, misselijkheid, braken en verminderde eetlust. Wanneer u weer stopt met hydroxychloroquine, zal de concentratie digoxine in het bloed weer afnemen. Raadpleeg uw arts als u digoxine gebruikt en met het gebruik van hydroxychloroquine gaat beginnen of juist gaat stoppen. Uw arts zal bij het starten en stoppen van hydroxychloroquine de concentratie digoxine in uw bloed meten.

Twijfelt u eraan of bovenstaande wisselwerking voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.


Kan ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?
Zwangerschap
  • Gebruikt u dit medicijn bij reumatoïde artritis, lupus erythematodes (LE), lichtovergevoeligheid of Q-koorts? Gebruik dit middel NIET tijdens de zwangerschap. Door de hoge dosering gedurende langere tijd kunnen schadelijke effecten op het gezichtsvermogen en het gehoor van de baby ontstaan. Overleg hierover met uw arts.
  • Gebruikt u dit medicijn om malaria te voorkomen? In de lage dosering die nodig is om malaria te voorkomen, kunt u dit medicijn veilig gebruiken. Het wordt voor deze toepassing al jarenlang gebruikt door zwangere vrouwen, zonder nadelige gevolgen voor het kind.
Borstvoeding
  • Gebruikt u dit medicijn bij reumatoïde artritis, lupus erythematodes (LE) of lichtovergevoeligheid of Q-koorts? Gebruik dit middel NIET als u borstvoeding geeft, of stop de borstvoeding. Dit medicijn komt in de moedermelk. Door de hoge dosering gedurende langere tijd kan het dan bijwerkingen bij het kind geven. Wilt u borstvoeding geven, overleg dan met uw arts of apotheker. Mogelijk kan de arts u (tijdelijk) een ander medicijn voorschrijven, dat u wel veilig kunt gebruiken.
  • Gebruikt u dit medicijn om malaria te voorkomen? U kunt dit medicijn veilig gebruiken. Het wordt al jarenlang gebruikt door vrouwen die borstvoeding geven, zonder nadelige gevolgen voor het kind.

Kan ik zomaar met dit medicijn stoppen?
Als u dit medicijn gebruikt tegen lupus erythematodes, reumatoïde artritis of lichtovergevoeligheid kunt u in één keer met het gebruik van dit medicijn stoppen.

Als u dit medicijn gebruikt tegen malaria of Q-koorts, moet u de kuur afmaken. Als u de kuur niet afmaakt, is de kans groot dat u alsnog last krijgt van een infectie of dat de infectie nog niet over is. Stop wel als u een allergische reactie of ernstige bijwerkingen krijgt van het medicijn. Neem in dat geval direct contact op met een arts.
Recept nodig en welke toedieningsvormen?
Hydroxychloroquine is sinds 1956 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar in tabletten onder de merknaam Plaquenil.
Wilt u meer weten over de prijs en vergoeding van uw medicijn, lees dan verder in het thema prijzen en vergoedingen van medicijnen.

Klik hier voor meer informatie over : Plaquenil

Persoonlijk advies
Wilt u meer weten, of heeft u een vraag over uw eigen situatie? Breng dan een bezoek aan uw eigen apotheek. Uw eigen apotheker is op de hoogte van uw persoonlijke omstandigheden en kan u uitgebreid begeleiden bij uw medicijngebruik.
Zoek een apotheek bij u in de buurt:
Heeft u niet gevonden wat u zocht?
Stel een vraag aan de apotheker:
Laatst gewijzigd:8-7-2013

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

Ervaringen van andere gebruikers (U verlaat apotheek.nl)

Meldingen over Hydroxychloroquine

2 november 2014

Werkt wel goed in combinatie met prednisolon, alleen heel erg last van maagklachten.

5 juni 2014

Ik weet niet meer waar voor ik het gebruikt heb.

22 maart 2014

Jaren terug gekregen voor reuma. Ongelooflijk slecht. Na paar weken kon ik de krant niet meer lezen. Reumatoloog zei, dat is daar niet van. Moest wel s...

  • Gerelateerde klachten & ziektes
Doe de risicotest Diabetesfonds
Sluiten