Wat doet dit medicijn en waarbij wordt het gebruikt?
De werkzame stof in Tretinoïne oplossing FNA is tretinoïne.

Tretinoïne op de huid stimuleert de deling van de cellen van de bovenste huidlaag. Oude cellen verdwijnen.

Artsen schrijven dit middel voor bij ernstige acne, rosacea, hyperpigmentatie (donkere verkleuring) en bij enkele andere huidaandoeningen, zoals striae, beschadigingen door langdurige blootstelling aan zonlicht en lichen planus in de mond.

Tretinoïne om in te nemen wordt toegepast bij bepaalde vormen van kanker, zie de tekst tretinoïne om in te nemen.

Acne

Bij acne zijn poriën in de huid van het gezicht, de rug, schouders of borst verstopt. De talgkliertjes die zich in de huid bevinden produceren talg, een vet waarmee de huid zichzelf beschermt. De verstopping ontstaat vaak door een overmatige groei van de buitenste huidlaag.

Hormoonveranderingen, zoals in de pubertijd, laten de buitenlaag van de huid sterker groeien en zorgen dat er meer talg wordt geproduceerd. Hierdoor kunnen poriën verstopt raken, hoopt de talg zich op en ontstaan mee-eters. Soms raken de poriën geïnfecteerd met de acnebacterie (propionibacterium acnes).

Door woekering van deze bacterie barst de porie open, gaat de plek ontsteken en ontstaan pukkels en puistjes.

Behandeling
Meestal schrijven artsen benzoylperoxide of salicylzuur voor bij acne. Als dit onvoldoende helpt kan de arts een crème of lotion met tretinoïne voorschrijven. Tretinoïne stimuleert de aanmaak van losse cellen in de hoornlaag. De huidcellen laten daardoor los en hopen zich niet op in de poriën. De poriën raken hierdoor minder snel verstopt.

De verschijnselen van acne kunnen de eerste drie tot vier weken verergeren. Pas daarna kunt u een positief effect merken. Het maximale effect treedt na enkele maanden op.

Klik voor meer informatie over medicijnen bij acne.

Rosacea

Verschijnselen
Rosacea, officieel acne rosacea genoemd, is een ontsierende huidaandoening in het gezicht. Het opvallendst is de felrode kleur van de wangen, de neuspunt, het midden van het voorhoofd en de kin. Er kunnen ook puistjes ontstaan.

Rosacea lijkt wat op acne, maar komt op latere leeftijd voor, meestal niet voor het dertigste jaar. Vooral vrouwen van middelbare leeftijd hebben er last van.

Oorzaak
De oorzaak is niet bekend, maar de verschijnselen kunnen verergeren door het drinken van alcohol, het gebruik van bepaalde geneesmiddelen, het klimaat en het gebruik van allerlei crèmes, reinigingslotions en shampoos.

Behandeling
De huid moet zo min mogelijk worden geïrriteerd. Probeer zo min mogelijk middeltjes op de huid te gebruiken en pas op met alcohol en scherpe kruiden. Meestal schrijft uw arts u antibiotica voor bij rosacea. Een enkele keer wordt echter ook tretinoïne gebruikt. Dit stimuleert de deling van de cellen van de bovenste huidlaag, waardoor oude cellen verdwijnen.

Klik voor meer informatie over medicijnen bij rosacea.

Hyperpigmentatie

Verschijnselen
Bij hyperpigmentatie ontstaan onregelmatige bruine vlekken. Meestal op het gezicht, vooral op het voorhoofd, de jukbeenderen, de bovenlip en de kin. Deze vorm van hyperpigmentatie heet ook wel melasma, chloasma of zwangerschapsmasker.

Oorzaak
Pigment (melanine) wordt aangemaakt door de huid bij blootstelling aan zonlicht. Het pigment wordt gevormd door speciale pigmentcellen in de huid: de melanocyten. Het pigment biedt de huid bescherming tegen schadelijke invloeden van zonlicht (UV-straling).

De donkere vlekken ontstaan onder andere door huidveroudering, ontstekingen van de huid en erfelijke aanleg. Ze kunnen ook ontstaan tijdens de zwangerschap (zwangerschapsmasker) en tijdens gebruik van de anticonceptiepil.

Behandeling
Gebruik bij blootstelling aan zonlicht een zonnebrandmiddel met een hoge beschermingsfactor.

Hyperpigmentatie tijdens de zwangerschap verdwijnt meestal vanzelf weer na de bevalling.

Effect
Tretinoïne wordt hierbij samen met de werkzame stof hydrochinon gebruikt. Het versterkt de blekende werking op de huid van hydrochinon.

Het kan vier tot acht weken duren voordat de donkere vlekken lichter worden.

Klik voor meer informatie over medicijnen bij hyperpigmentatie.

Overige huidaandoeningen

Tretinoïne wordt wel eens bij enkele andere toepassingen gebruikt.

• Striae zijn streepvormige littekens die bijvoorbeeld kunnen ontstaan na zwangerschap, afslanken en bij gebruik van bepaalde geneesmiddelen.
• Beschadigingen door langdurige blootstelling aan zonlicht, zoals rimpels, donkere plekken en een ruwe huid.
• Lichen planus in de mond. Dit is een aandoening op het wangslijmvlies, waarbij een netwerk van witte lijntjes en bleke witte puntjes ontstaat die pijnlijk kunnen zijn. Tretinoïne mondpasta vermindert de irritatie en de ontsteking.

Effect
Tretinoïne vervangt de oude huid door nieuwe en vertraagt ook het vervellen van de huid.

Klik voor meer informatie over medicijnen bij overige huidaandoeningen.

Op welke bijwerkingen moet ik letten?
Behalve het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven. De belangrijkste zijn geïrriteerde huid, lichte of donkere vlekken en gevoeligheid voor UV-licht.

Soms, vooral in het begin

• Irritatie van de huid: u heeft dan last van roodheid, branderig gevoel, jeuk, uitdroging, schilfering en kloven. Deze bijwerking moet in de eerste weken overgaan. Is dit niet het geval, neem dan contact op met uw arts. U kunt dit middel ook eens in de twee dagen aanbrengen in plaats van elke dag. U heeft dan minder last van deze bijwerking. Vet de huid regelmatig in met een gewone crème om zo uitdroging van de huid te voorkomen.

Zelden

• Lichte of donkere vlekken op de huid.
• Uw huid kan gevoeliger worden voor UV-licht (zon, zonnebank, UV-lamp). Breng dit middel daarom NIET aan vlak voor u gaat zonnebaden of voor u onder de zonnebank gaat. Gebruik een zonnebrandcrème met een hoge beschermingsfactor.

Raadpleeg uw arts als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Hoe moet ik dit medicijn gebruiken?
Hoe?
Let op bij gebruik in de buurt van de ogen, neus, mond of wondjes. Laat het middel niet in het oog of op de oogleden komen. Dit kan beschadigingen geven. Breng niet aan op een beschadigde huid, door de zon verbrande huid of op slijmvliezen. Komt het per ongeluk toch in het oog, de neus, mond of een wondje, spoel dan goed met water om het middel te verwijderen.

Maak de huid schoon met lauw water en zeep voordat u dit middel aanbrengt. Laat de huid gedurende een kwartiertje drogen, om irritatie van de huid door het middel zo veel mogelijk te voorkomen.

Oplossing

• Gebruik de oplossing NIET in de nabijheid van open vuur, zoals een brandende sigaret. De oplossing is brandbaar, want hij bevat alcohol.
• Breng de oplossing DUN aan met een wattenstaafje of watje. Maak het watje niet te nat.
• Sluit het flesje na gebruik goed, zodat de alcohol niet verdampt.
• Na het aanbrengen direct de handen wassen.

Crème

• Breng de crème DUN op de huid aan. Een hoeveelheid ter grootte van een erwt is genoeg voor het gezicht.
• Na het aanbrengen direct de handen wassen.

Mondpasta

• Behalve als uw arts anders voorschrijft: de mondpasta 2-3 maal per dag in een dunne laag op de plekken aanbrengen. De mondpasta niet inwrijven, want dan wordt deze korrelig.
• Een half uur na aanbrengen niet eten of drinken.
• Was na gebruik uw handen.

Wanneer?

Acne
Breng eenmaal per dag, 's avonds aan. Als uw huid snel geïrriteerd raakt, kunt u het ook eens in de twee dagen aanbrengen.

• Gebruikt u ook benzoylperoxide gel, breng dan de benzoylperoxide 's ochtends aan en de tretinoïne 's avonds.
• Gebruik de gel NIET vlak voor, tijdens of vlak na het zonnebaden (in de zon of onder de zonnebank of een UV-lamp).

Hoe lang?

Acne

• De eerste vier weken kan de acne verergeren. Na ongeveer twee maanden is te beoordelen of het goed werkt.
• Na drie maanden zal uw arts bekijken of het zinvol is de behandeling voort te zetten.

Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten?
Een keer vergeten is niet zo erg. Probeer zo veel mogelijk uw normale schema te volgen, dan heeft u sneller resultaat. Smeer nooit een dubbele dosis.

Als ik dit medicijn gebruik, mag ik dan...
autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Bij dit middel zijn hiervoor geen beperkingen.

Heeft dit medicijn een wisselwerking met andere medicijnen?
Ja, met benzoylperoxide huidgel. Breng deze huidgel niet tegelijk met tretinoïne op de huid aan. Ze verminderen elkaars werking. Als u het allebei moet gebruiken: smeer de het ene middel ‘s ochtends en het andere vóór de nacht.

Kan ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?
Zwangerschap
Gebruik dit middel NIET als u zwanger bent of binnenkort zwanger wilt worden. Het kan blijvende afwijkingen bij de baby veroorzaken. Als u dit middel gebruikt en u denkt erover om zwanger te worden, overleg dan met uw arts of u een ander middel kunt gebruiken.

Borstvoeding
Wilt u borstvoeding geven, overleg dan met uw arts of apotheker. Dit middel komt waarschijnlijk ook na gebruik op de huid in de moedermelk terecht. Smeer het in elk geval niet op de huid van de borsten, anders kan het kind op die manier met de crème of lotion in aanraking komen.

Kan ik zomaar met dit medicijn stoppen?
U kunt op elk moment in één keer met het gebruik van dit middel stoppen. De acne kan dan enige tijd later wel weer terugkeren.

Recept nodig en welke toedieningsvormen?

Tretinoïne op de huid is sinds 1962 internationaal op de markt. Het is met een recept verkrijgbaar onder de merknaam Acid A vit en als het merkloze Tretinoïne FNA. Het is te verkrijgen in een crème, in een oplossing en in een mondpasta.

Tretinoïne wordt ook gebruikt in combinatie met een andere werkzame stof als het merkloze Tretinoïne/Hydrochinon crème FNA.

Tretinoïne bestaat ook in capsules, deze worden toegepast bij bepaalde vormen van kanker, zie de tekst tretinoïne om in te nemen.

Klik hier voor meer informatie over : Tretinoïne/Hydrochinon crème FNA, Acid A Vit, Tretinoïne crème FNA, Tretinoïne oplossing FNA, Tretinoïne mondpasta FNA

Laatst gewijzigd: 22-12-2008

Deze tekst is opgesteld door het Wetenschappelijk Instituut van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.