Thema: Morning-afterpil
Morning-afterpil

De morning-afterpil is zonder recept verkrijgbaar bij apotheek en drogisterij. Dit betekent dat je zelf moet nagaan of het in jouw geval nodig is de morning-afterpil te gebruiken. Natuurlijk kun je voor vakkundig advies altijd bij de apotheek terecht.

Zwanger?

Als je niet zwanger wilt worden, kun je het beste een voorbehoedmiddel gebruiken, zoals een condoom of de pil. Maar er kán iets misgaan: het condoom scheurt of je hebt de pil vergeten in te nemen. Of je gebruikt geen voorbehoedmiddel en je bent bij het vrijen verder gegaan dan je van plan was. In zulke noodgevallen kan de morning-afterpil uitkomst bieden.

Cyclus
De menstruatiecyclus begint op de dag dat je ongesteld wordt en duurt gemiddeld 28 dagen, maar er zijn flinke persoonlijke verschillen. Sommige vrouwen hebben een cyclus van 25 dagen, anderen van 33 dagen. Het komt ook voor dat je cyclus onregelmatig is en dus niet altijd even lang. Ongeveer halverwege de cyclus is de vruchtbaarheid het grootst. Dan komt er een eitje vrij uit een van de eierstokken (de eisprong).

De 'vruchtbare periode' is vaak moeilijk te bepalen, vooral wanneer je cyclus onregelmatig is. Bovendien heb je nooit helemaal zekerheid, omdat het ook buiten de 'vruchtbare periode' niet is uitgesloten dat je zwanger raakt.

Dus als je seks hebt gehad zonder voorbehoedmiddel of met een condoom dat is gescheurd, vraag dan altijd advies over noodanticonceptie aan je apotheker.

Anticonceptie
Als je seksueel actief bent, is het verstandig te beginnen met de anticonceptiepil of een andere vorm van langdurige anticonceptie. Ga hiervoor naar de huisarts.

Er zijn verschillende mogelijkheden om een zwangerschap te voorkomen, bijvoorbeeld het condoom of de anticonceptiepil. De anticonceptiepil is zeer betrouwbaar als je hem correct inneemt. Het condoom kan scheuren of afglijden en is daardoor iets minder betrouwbaar. Het voordeel van een condoom is dat dit ook beschermt tegen seksueel overdraagbare aandoeningen.

Verder zijn er nog de anticonceptiering, de anticonceptiepleister, de prikpil, het hormoonafgevend staafje en het hormoonafgevend spiraaltje. De laatste drie worden hier niet verder besproken, omdat je ze niet kunt vergeten.

De pil, de anticonceptiering en de anticonceptiepleister onderdrukken de eisprong. Je hebt dan geen natuurlijke cyclus, maar wel een maandelijkse bloeding. Heb je de pil vergeten of de ring of pleisters niet correct gebruikt en seks gehad? Of heb je geen voorbehoedmiddel gebruikt of is er iets fout gegaan met je voorbehoedmiddel? Ga dan naar de apotheek om advies te vragen over noodanticonceptie.

De morning-afterpil

Mocht er iets mis zijn gegaan met een voorbehoedmiddel of heb je seks gehad zonder voorbehoedmiddel, dan kun je de morning-afterpil gebruiken. Ook het morning-afterspiraaltje is een mogelijkheid. Dit kan de huisarts plaatsen.

Ben je eenmaal zwanger, dan werken de morning-afterpil en het morning-afterspiraaltje niet meer. In dat geval kun je eventueel nog een overtijdbehandeling of een abortus overwegen. Neem daarvoor contact op met je huisarts.

Morning-afterpil
De morning-afterpil is een 'noodpil' en niet geschikt om het gebruik van een voorbehoedmiddel te vervangen. Hij is namelijk minder betrouwbaar dan bijvoorbeeld de anticonceptiepil.

Er zijn verschillende morning-afterpillen. De meest gebruikte morning-afterpil bevat levonorgestrel. Deze is zonder recept verkrijgbaar. Verder bestaat er een morning-afterpil met ulipristal. Deze is alleen op recept verkrijgbaar.

Hoe de morning-afterpil werkt, is niet helemaal bekend. Men vermoedt dat deze de eisprong uitstelt of blokkeert.

De morning-afterpil werkt het best als je hem zo snel mogelijk inneemt nadat je onbeschermde seks hebt gehad. Hoe langer je wacht met innemen, hoe minder betrouwbaar hij is.

  • De morning-afterpil met levonorgestrel kun je het beste binnen 12 uur innemen, maar in elk geval binnen 72 uur (3 dagen).
  • De morning-afterpil met ulipristal moet je binnen 120 uur (5 dagen) innemen.

Bij vrouwen zwaarder dan 75 kg is de morning-afterpil met levonorgestrel minder betrouwbaar. Het is dan beter om naar de huisarts te gaan.

Mogelijke bijwerkingen zijn de volgende.

  • Maagdarmklachten, zoals misselijkheid, buikpijn en braken.
  • Hoofdpijn, vermoeidheid en duizeligheid.

Deze verschijnselen zijn meestal binnen 2 dagen over. Als je moet braken binnen 3 uur na inname van de tabletten morning-afterpil, moet je zo snel mogelijk een volledige nieuwe dosis innemen. 's Avonds of 's nachts kun je een nieuwe verpakking halen in de dienstdoende apotheek.

  • Gevoelige borsten, doorbraakbloedingen en onregelmatige bloedingen

Deze bijwerkingen kunnen voortduren tot de volgende menstruatie.

  • Door de morning-afterpil kan de volgende menstruatie te vroeg of juist te laat komen.

Ben je langer dan 5 dagen over tijd, doe dan een zwangerschapstest. Als deze negatief is, maar je menstruatie blijft nog steeds weg, herhaal de test dan na een week.

Morning-afterspiraaltje
Als het te laat is voor de morning-afterpil, kan de apotheker je naar de huisarts verwijzen. Deze kan het morning-afterspiraaltje voorschrijven.

Het morning-afterspiraaltje voorkomt dat een bevruchte eicel zich innestelt in de baarmoeder. Het duurt 6 dagen voordat een bevruchte eicel in de baarmoeder aankomt. Daarom kan het morning-afterspiraaltje worden geplaatst tot 5 dagen nadat je onbeschermde seks hebt gehad.

Het morning-afterspiraaltje is betrouwbaarder dan de morning-afterpil, namelijk vrijwel 100%. Het morning-afterspiraaltje moet door de huisarts in de baarmoeder worden geplaatst. Het kan 5 jaar blijven zitten en is dus een langdurige vorm van anticonceptie.

Advies vragen

Heb je onveilige seks gehad of heb je de pil vergeten? En wil je weten of je de morning-afterpil moet gebruiken? Aarzel dan niet om bij de apotheek om raad te vragen. In de volgende gevallen moet je dat zeker doen.

Je hebt niets gebruikt of het condoom is gescheurd
Hoe groot de kans op zwangerschap precies is, hangt af van het moment in je menstruatiecyclus. Die kans is het grootst in de vruchtbare periode rond het midden van je cyclus. Maar: er is altijd een kans dat je zwanger wordt. Dus als je niet zwanger wilt worden is de morning-afterpil altijd nodig.

Vraag je apotheker om advies over noodanticonceptie als je niet zwanger wilt worden en …

  • je onbeschermde seks hebt gehad of
  • het condoom gescheurd of is afgegleden.

Je gebruikt de anticonceptiepil (combinatiepil)
Die slik je 3 weken achterelkaar, gevolgd door een stopweek of een week waarin je een andere kleur pillen neemt. De pil is betrouwbaar nadat je hem 7 dagen achter elkaar hebt geslikt en als de stopweek niet langer was dan 7 dagen.

Vraag je apotheker om advies over noodanticonceptie als je niet zwanger wilt worden en …

  • je minstens 2 dagen te laat bent begonnen met een nieuwe strip
  • je in de eerste week van de pilstrip de pil 2 of meer pillen hebt vergeten (meer dan twaalf uur te laat hebt ingenomen)
  • je in de tweede week van de pilstrip meer dan 3 pillen hebt vergeten (meer dan twaalf uur te laat hebt ingenomen)

Heb je 3 of minder pillen vergeten in de tweede week of een aantal pillen vergeten in de derde week, dan is de morning-afterpil niet altijd nodig. Kijk voor wat je dan moet doen in de bijsluiter van de pil of zoek jouw merk pil op deze site op onder 'medicijnen' via het hoofdmenu van deze site.

Je gebruikt de minipil
Bij de minipil is er geen stopweek.

Vraag je apotheker om advies over noodanticonceptie als je niet zwanger wilt worden en je de minipil meer dan 12 uur te laat hebt ingenomen.

Je gebruikt de anticonceptiering
Deze ring draag je 3 weken achter elkaar in je vagina. Dan volgt een stopweek, daarna breng je een nieuwe ring in.

Vraag je apotheker om advies over noodanticonceptie als je niet zwanger wilt worden en …

  • je te laat bent begonnen met een nieuwe ring (dus als de stopweek langer was dan 7 dagen)
  • de ring meer dan 3 uur uit de vagina is geweest
  • je de ring meer dan een week te laat uit de vagina hebt verwijderd

Je gebruikt de anticonceptiepleister Je plakt eens per week een pleister, drie weken achter elkaar. Daarna is er een stopweek.

Vraag je apotheker om advies over noodanticonceptie als je niet zwanger wilt worden en …

  • je in de eerste week te laat bent begonnen met een nieuwe pleister (dus als de stopweek langer was dan 7 dagen)
  • je in de tweede of derde week meer dan 48 uur (2 dagen) te laat bent begonnen met een nieuwe pleister
  • de pleister meer dan 24 uur (1 dag) achter elkaar van de huid af is geweest
Advies

De apotheker kan je goed adviseren over de 'noodpil'.

Werkwijze apotheek
Misschien vind je het vervelend om over de morning-afterpil te praten aan de balie van de apotheek met wachtende mensen achter je. Geen nood. Veel apotheken hebben een spreekkamer, waar je even rustig kunt praten.

Om erachter te komen of de morning-afterpil nodig is, zal de apotheker of de apothekersassistent je vragen stellen. Over je menstruatiecyclus, je laatste ongesteldheid, het gebruik van voorbehoedmiddelen, het tijdstip van de onbeschermde seks en of je al eerder de morning-afterpil hebt gebruikt.

Als het nodig is de morning-afterpil te gebruiken, krijg je informatie over het juiste gebruik, de werking en mogelijke bijwerkingen.

Wanneer naar de huisarts?
In de volgende gevallen kun je het beste je huisarts raadplegen.

  • Als het al langer dan 72 uur (3 dagen) geleden is dat je onbeschermde seks had. De morning-afterpil kun je dan niet meer gebruiken. Je kunt overleggen wat dan de beste keus is. De huisarts kan bijvoorbeeld als noodanticonceptie een koperhoudend spiraaltje plaatsen. Dit kan tot 5 dagen na de onbeschermde seks worden geplaatst.
  • Als je in korte tijd vaker de morning-afterpil hebt gebruikt. Dat kun je wel weer doen, maar het is beter een vorm van langdurige anticonceptie te kiezen. Bijvoorbeeld de anticonceptiepil; die is veel betrouwbaarder dan de morning-afterpil.
  • Als je al zwanger kunt zijn.
  • Als je zwaarder bent dan 75 kg. Dan is de morning-afterpil met levonorgestrel minder betrouwbaar.
  • Als je weet dat je overgevoelig bent voor levonorgestrel, acute porfyrie hebt, een ernstige leverfunctiestoornis hebt, of de ziekte van Crohn of een ander ernstig maagdarmprobleem.
Links

www.soaaids.nl 
Informatiesite van Soa Aids Nederland over soa en veilig vrijen met meest gestelde vragen. Info is ook verkrijgbaar via Aids Soa Infolijn. Van maandag van 10.00 tot 22.00 en dinsdag tot en met vrijdag van 14.00 uur tot 22.00 uur bereikbaar voor persoonlijk advies (0900-204 2040, € 0,10 per minuut). 

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op verschillende (wetenschappelijke) bronnen. Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

  • Gerelateerde thema's
  • Medicijnen bij morning-afterpil
  • Gerelateerde klachten & ziektes
  • Vragen over morning-afterpil
Doe de risicotest Diabetesfonds
Sluiten