Lymeziekte

naar klachten & ziektes

Lymeziekte

Wat is lymeziekte?

De ziekte van Lyme is een ziekte die wordt veroorzaakt door de bacterie Borrelia. De ziekte van Lyme wordt daarom ook wel borreliose genoemd.

  • De ziekte van Lyme wordt overgedragen door teken. Teken zijn kleine, spinachtige insecten die in struiken en hoog gras leven. De teek bijt zich vast in de huid van passerende mensen of dieren en voedt zich met bloed. Daarbij kan de teek de ziekmakende bacterie Borrelia overdragen.
  • In Nederland is gemiddeld één op de vijf teken (20 procent) besmet met de bacterie die de ziekte van Lyme kan veroorzaken. Wel zijn er grote verschillen: op de ene plaats is de helft van de teken besmet, op andere bijna geen. De meeste mensen worden niet ziek na een tekenbeet. De kans op de ziekte van Lyme na een tekenbeet wordt geschat op 1-3 procent.
  • Omdat tekenbeten vaak pijnloos zijn, kan iemand de ziekte van Lyme krijgen zonder ooit een tekenbeet te hebben opgemerkt.
  • Na besmetting met de ziekte van Lyme bent u niet immuun. Elke nieuwe tekenbeet kan u opnieuw besmetten.
  • De ziekte kan niet door andere dieren of mensen worden overgedragen.
Kijk voor meer informatie over Lymeziekte op www.thuisarts.nl

Hoe herken ik lymeziekte?

Verschijnselen van de ziekte van Lyme ontwikkelen zich langzaam en niet bij iedereen op dezelfde manier:

  • Binnen dagen tot maanden kan rond de plaats van de tekenbeet een rode of blauwrode vlek of ring ontstaan die binnen enkele dagen groter wordt. Een andere naam hiervoor is Erythema migrans. De vlek kan vanuit het midden geleidelijk verbleken (ring). De rode vlek verdwijnt vanzelf na enkele weken tot een jaar. Dit hoeft niet te betekenen dat de bacterie weg is. De bacterie kan in het lichaam aanwezig blijven en later andere klachten veroorzaken. Soms kunnen mensen besmet raken met de bacterie zonder dat ze een rode ring hebben gezien.
  • Het kan zijn dat u zich binnen dagen tot weken na de tekenbeet (vaak tegelijk met het verschijnen van de rode vlek) grieperig gaat voelen, met koorts, hoofdpijn, spierpijn en vermoeidheid.
  • Soms kunnen langere tijd (weken tot maanden) na de tekenbeet de volgende klachten ontstaan:
    • spierpijn;
    • krachtverlies of een doof en tintelend gevoel in uw arm, been of romp;
    • pijn in uw gezicht;
    • opeens dubbel zien of één oog niet goed kunnen sluiten;
    • een oogontsteking;
    • hartkloppingen.
  • Maanden tot jaren na een tekenbeet kan zwelling en pijn aan een of meerdere gewrichten ontstaan, vooral in de armen en benen. Ook kunnen huidaandoeningen en hartritmestoornissen optreden.
Kijk voor meer informatie over Lymeziekte op www.thuisarts.nl

Kan ik er zelf iets tegen doen?

Na een tekenbeet moet u de eerste maanden opletten of u verschijnselen van de ziekte van Lyme krijgt. De ziekte van Lyme is lastig te herkennen: niet iedereen krijgt dezelfde klachten. De klachten komen pas na verloop van tijd en niet allemaal tegelijk. Bovendien kunnen dezelfde verschijnselen ook door andere ziekten worden veroorzaakt.

Kijk voor meer informatie over Lymeziekte op www.thuisarts.nl

In welke gevallen kan ik beter naar de huisarts gaan?

Neem contact op met uw huisarts:

Als u een teek heeft verwijderd die waarschijnlijk al 24 uur op uw huid vast gezeten heeft. Dat geldt óók als u de ziekte van Lyme heeft of al eerder een keer gehad heeft.

Als u binnen weken tot maanden na een tekenbeet (nieuwe) verschijnselen van de ziekte van Lyme krijgt.

Kijk voor meer informatie over Lymeziekte op www.thuisarts.nl

Wat kan de apotheker voor mij doen?

Algemeen

Uw apotheker zorgt ervoor dat u uw medicijnen goed en veilig kunt gebruiken. Het maakt niet uit of u een medicijn korte tijd of langdurig nodig heeft.

  • Receptcontrole

De apotheker controleert elk recept. Bijvoorbeeld: is het juiste medicijn voorgeschreven en meegegeven, is de dosering goed, kan het medicijn samen met andere medicijnen die u gebruikt. Als het nodig is, overlegt uw apotheker met uw huisarts of specialist.

  • Overzicht van uw medicijnen

Uw apotheker houdt bij welke medicijnen u gebruikt. U kunt in de apotheek altijd om een overzicht van uw medicijnen vragen. Dit kunt u bijvoorbeeld meenemen als u uw specialist bezoekt, in het ziekenhuis wordt opgenomen of naar het buitenland gaat.

  • Delen van informatie over uw medicijnen met andere zorgverleners

Uw apotheker, huisarts en het ziekenhuis kunnen informatie over uw medicijnen met elkaar delen als dat nodig is voor uw behandeling. Dit mag alleen als U daar toestemming voor geeft.

  • Begeleiding bij nieuwe geneesmiddelen

Krijgt u een medicijn dat u in de afgelopen 12 maanden niet hebt gebruikt? Dan krijgt u extra uitleg over deze medicijnen.

  • Ondersteuning als u uw medicijnen weleens vergeet in te nemen

De apotheker heeft daar hulpmiddelen voor. Als uw zorgverzekeraar toestemming geeft, kan uw apotheker uw medicijnen per dag en per tijdstip van inname in aparte zakjes voor u laten verpakken.

  • Persoonlijk gesprek over uw medicijnen

Heeft u vragen over uw medicijnen, of problemen met het gebruik? Bijvoorbeeld moeite met slikken van medicijnen, openmaken van de verpakking, of last van een vervelende bijwerking? Vraag uw apotheker om een persoonlijk gesprek. Hij kijkt dan samen met u welke mogelijkheden er zijn om uw probleem te verhelpen.

  • Medicatiebeoordeling

Uw apotheker en huisarts kunnen u uitnodigen voor een gesprek over uw medicijnen. Dit is mogelijk bij patiënten ouder dan 65 jaar die langdurig meer dan 5 medicijnen gebruiken. Samen met u bespreken ze of er verbetering mogelijk is. Als u bijvoorbeeld last hebt van bijwerkingen van een medicijn kan het soms vervangen worden door een ander medicijn.

  • Zelfzorg

Bij de apotheek kunt u terecht voor advies over medicijnen die u zonder recept (= zelfzorgmedicijnen) kunt kopen, voor verbandmiddelen en cosmetica. De apotheek kan zelfzorgmedicijnen voor u opnemen in uw medicatiedossier. Dan kan de apotheker controleren of u ze veilig samen met uw receptmedicijnen kunt gebruiken.

  • Bezorgservice

Bent u moeilijk ter been? Informeer bij uw apotheek of zij uw medicijnen bij u thuis kunnen bezorgen.

Welke medicijnen worden gebruikt bij lymeziekte?

DEET
Teken kunnen de menselijk huid vinden door te ruiken. DEET ruikt voor hen sterker dan de menselijke geur. Bovendien vinden de teken deze geur onaangenaam, waardoor ze niet op de huid af komen.

Tetracycline-antibiotica
Tetracycline-antibiotica zijn middelen die de groei van vele soorten bacteriën remmen. Ze remmen de eiwitaanmaak van de bacterie. Een bacterie die geen eiwit kan aanmaken kan zich niet meer vermenigvuldigen en sterft af. Wanneer een teek kans heeft gezien u via een beet te besmetten met een geïnfecteerde bacterie, moet u behandeld worden met een antibioticum. Voorbeeld is doxycycline.

Penicilline-antibiotica
Penicilline-antibiotica doden vele soorten bacteriën en hebben een goede opname in het lichaam. Ze blokkeren een eiwit dat een belangrijke rol speelt bij de bacteriegroei waardoor de bacterie afsterft. Wanneer een teek kans heeft gezien u via een beet te besmetten met een geïnfecteerde bacterie, moet u behandeld worden met een antibioticum. Voorbeeld is amoxicilline.

Macrolide-antibiotica
Macrolide-antibiotica zijn middelen die de groei van vele soorten bacteriën remmen. Ze grijpen in op de eiwitaanmaak binnen de bacterie. Een bacterie kan zonder eiwitten niet verder groeien. Hierdoor sterft de bacterie.

Macrolide-antibiotica worden vooral gebruikt tegen bacteriën die ongevoelig zijn voor andere antibiotica, tegen infecties op plaatsen waar andere antibiotica niet goed doordringen en bij mensen die overgevoelig zijn voor penicillinen. Wanneer een teek kans heeft gezien u via een beet te besmetten met een geïnfecteerde bacterie, moet u behandeld worden met een antibioticum. Voorbeeld is azitromycine.

Cefalosporine-antibiotica
Cefalosporine-antibiotica doden vele soorten bacteriën. Ze blokkeren een eiwit dat een belangrijke rol speelt bij de bacteriegroei, waardoor de bacterie afsterft. Wanneer een teek kans heeft gezien u via een beet te besmetten met een geïnfecteerde bacterie, moet u behandeld worden met een antibioticum. Voorbeelden zijn cefuroxim en ceftriaxon.

Laatst bijgewerkt KNMP: 22-02-2017
Laatst bijgewerkt NHG: 04-04-2014

Disclaimer

De informatie over bovenstaande aandoening is geschreven door het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG). De onderdelen over de medicijnen die bij de aandoening kunnen worden gebruikt en over wat de apotheker voor u kan doen, zijn geschreven door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, zijn het NHG en de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

Thuisarts.nl

De informatie over bovenstaande aandoening is geschreven door het Nederlands Huisartsen Genootschap (NHG). Wilt u meer lezen over deze of andere aandoeningen? Ga dan naar www.thuisarts.nl

Naar thuisarts.nl

Vraag het de webapotheker

Het beste advies krijgt u bij uw eigen apotheek. Daar ontvangt u de zorg en begeleiding die is afgestemd op uw persoonlijke situatie. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kunt u een vraag stellen aan de webapotheker. Een team van apothekers beantwoordt uw vraag in principe binnen enkele werkdagen.

Vraag het de webapotheker

Apotheek.nl gebruikt cookies om het surfgedrag op de website te analyseren.