Wratten

naar klachten & ziektes

Wratten

Wat zijn wratten?

Veel mensen hebben wel eens een wrat gehad. Ze verschijnen zomaar, vooral bij kinderen. En meestal verdwijnen ze ook weer zomaar. Door goede hygiëne kunt u de kans op besmetting beperken. En u kunt wratten bestrijden met een medicijn van de apotheek en veel geduld.

Een wrat is een uitwas op de huid, die ontstaat door de besmetting met een virus: het humaan papillomavirus (HPV). Verschillende typen van dat virus zorgen voor verschillende soorten wratten.

Gewone wratten

  • Rond, scherp begrensd, bloemkoolachtig uitgroeisel
  • Grootte tussen 1 millimeter en 1 centimeter
  • Op de handen, voetzolen, knieën of in het gezicht
  • Soms alleen, soms in groepjes
  • Komen veel voor bij kinderen tussen de 10 en 16 jaar.

Besmetting
Als een kind wratten heeft, kunnen andere gezinsleden ook besmet raken. Dat gebeurt door direct contact, maar bijvoorbeeld ook via een gezamenlijk gebruikte handdoek, of via een deurkruk.

Het virus verspreidt zich door het hele lichaam. Wie besmet is, kan daardoor ook wratten krijgen op andere plaatsen. Krabben, vocht en nagelbijten vergroten de kans op besmetting.

Na de besmetting duurt het minstens een maand, maar soms wel 20 maanden voordat er een wrat verschijnt.

Afweer
Vaak verdwijnen wratten vanzelf weer, doordat het lichaam afweerstoffen vormt tegen het virus. Deze afweerstoffen bieden levenslang bescherming tegen infecties met hetzelfde type virus.

Mensen met een gestoorde afweer tegen ziektekiemen krijgen sneller wratten en komen er moeilijker vanaf. Dat zijn bijvoorbeeld

  • mensen met HIV
  • mensen die na een transplantatie medicijnen krijgen om het immuunsysteem te onderdrukken
  • mensen die behandeld worden met een chemokuur tegen kanker.

Waterwratjes

  • Witte, bolronde bultjes
  • Parelmoerachtige glans
  • In het midden zit een putje
  • Bevat een witte brij, die je eruit kunt drukken
  • Veel wratjes tegelijk
  • Komen overal op het lichaam voor
  • Komen vooral voor bij kinderen van 2 tot 4 jaar

Besmetting en afweer
Waterwratjes zijn zeer besmettelijk. De besmetting vindt plaats door direct contact of bijvoorbeeld via een gezamenlijk gebruikte handdoek.

Na de besmetting duurt het tussen de 2 weken en 6 maanden voordat de wratjes verschijnen.

De infectie breidt zich uit als het kind zich krabt. De wratjes kunnen daarbij ontstoken raken.

De wratjes verdwijnen meestal vanzelf na ongeveer 13 maanden, doordat het lichaam afweerstoffen vormt tegen het virus.

Voetwratten
Er zijn 2 soorten voetwratten:

  • de doornwrat groeit in de diepte en is pijnlijk
  • de mozaïekwrat breidt zich oppervlakkig uit

Vooral kinderen en jongeren hebben last van voetwratten.

Besmetting en afweer
De besmetting vindt vooral plaats in sportzalen, zwembaden en gemeenschappelijke douches. Net als gewone wratten verdwijnen voetwratten vaak vanzelf als er afweerstoffen zijn gevormd.

Genitale wratten
Zie hiervoor de tekst Genitale wratten.

Kan ik er zelf iets tegen doen?

U kunt proberen wratten bij uzelf en anderen te voorkomen door een aantal hygiënische maatregelen te nemen.

Hygiënische maatregelen bij alle wratten

  • Probeer niet te krabben of te peuteren aan een wrat.
  • Gebruik handdoeken niet gezamenlijk.

Hygiënische maatregelen bij voetwratten

  • Was de voeten elke dag, liefst met weinig of geen zeep. Gebruik eventueel een wasemulsie of een pH-neutrale zeep.
  • Droog de voeten zorgvuldig af, vooral tussen de tenen.
  • Draag elke dag schone sokken, die het transpiratievocht goed opnemen en de huid droog houden, bijvoorbeeld katoenen of wollen sokken.
  • Draag goed passende en goed ventilerende schoenen, bij voorkeur van leer.
  • Wissel liefst dagelijks van schoenen, zodat de schoenen die u niet draagt goed kunnen drogen.
  • Draag in gemeenschappelijke doucheruimten en zwembaden slippers.
  • Draag in de sportzaal sportschoenen.

In welke gevallen kan ik beter naar de huisarts gaan?

Doorgaans hoeft u met een wrat niet naar de huisarts. Doe dat echter wel in de volgende situaties.

  • Als u wratten krijgt terwijl u een gestoorde afweer hebt, bijvoorbeeld na een transplantatie, als u aids hebt, of als u behandeld wordt tegen kanker.
  • Als u last hebt van wratten aan de anus of de geslachtsorganen. Genitale wratten kunt u niet met een vrij verkrijgbaar medicijn behandelen.
  • Als een wrat bloedt, jeukt, of verandert van grootte of kleur. Dat kan betekenen dat de wrat kwaadaardig is.
  • Als 3 maanden zelfbehandeling met salicylzuur niet heeft geholpen.
  • Als u de wrat als hinderlijk ervaart.

Wat kan de apotheker voor mij doen?

De meeste wratten verdwijnen vanzelf weer, maar toch willen veel mensen een medicijn tegen wratten gebruiken. Bijvoorbeeld omdat de wrat op een hinderlijke plaats zit, of omdat ze de wrat lelijk of vies vinden.

Bij waterwratjes is afwachten echter de beste strategie. Een open waterwrat kan een paar dagen worden afgeplakt met een pleister om verspreiding te beperken.

Zelfbehandeling met salicylzuur
De meeste wratten kunt u zelf behandelen met een vloeistof met salicylzuur. Die verweekt het bovenste laagje van de huid en werkt ontstekingsremmend. Het kan soms wel 3 maanden duren voor de wrat kleiner wordt of verdwijnt.

Werkwijze

  • Breng de vloeistof 1x per dag aan
  • Bescherm de huid om de wrat heen, zodat het salicylzuur de gezonde huid niet kan verweken

Bescherming
Maak met een perforator een gaatje in de hechtpleister. Als dat kleiner is dan de wrat, kunt u het met een schaartje wat groter maken. Plak de pleister op de huid, zodat de wrat door het gaatje steekt. In plaats van een hechtpleister kunt u ook een likdoornpleister gebruiken.

U kunt ook de huid om de wrat heen insmeren met vaseline of zinkzalf. Als de vloeistof na het opbrengen is gedroogd, kunt u de beschermlaag weghalen.

Bevriezingsmethode
Als een wrat na 3 maanden zelfbehandeling met salicylzuur nog niet weg is, valt te overwegen hem door een arts te laten bevriezen met vloeibare stikstof. Deze behandeling is pijnlijk, en vaak is er meer dan één behandeling nodig om de hele wrat te verwijderen. Er ontstaat door het bevriezen een brandblaar die binnen een week verdwijnt.

De bevriezingsmethode kunt u ook zelf uitvoeren met een mengsel van dimethylether en propaan, zonder recept verkrijgbaar. Lees dan wel goed de aanwijzingen op de verpakking.

Algemeen

Uw apotheker zorgt ervoor dat u uw medicijnen goed en veilig kunt gebruiken. Het maakt niet uit of u een medicijn korte tijd of langdurig nodig heeft.

  • Receptcontrole

De apotheker controleert elk recept. Bijvoorbeeld: is het juiste medicijn voorgeschreven en meegegeven, is de dosering goed, kan het medicijn samen met andere medicijnen die u gebruikt. Als het nodig is, overlegt uw apotheker met uw huisarts of specialist.

  • Overzicht van uw medicijnen

Uw apotheker houdt bij welke medicijnen u gebruikt. U kunt in de apotheek altijd om een overzicht van uw medicijnen vragen. Dit kunt u bijvoorbeeld meenemen als u uw specialist bezoekt, in het ziekenhuis wordt opgenomen of naar het buitenland gaat.

  • Delen van informatie over uw medicijnen met andere zorgverleners

Uw apotheker, huisarts en het ziekenhuis kunnen informatie over uw medicijnen met elkaar delen als dat nodig is voor uw behandeling. Dit mag alleen als U daar toestemming voor geeft.

  • Begeleiding bij nieuwe geneesmiddelen

Krijgt u een medicijn dat u in de afgelopen 12 maanden niet hebt gebruikt? Dan krijgt u extra uitleg over deze medicijnen.

  • Ondersteuning als u uw medicijnen weleens vergeet in te nemen

De apotheker heeft daar hulpmiddelen voor. Als uw zorgverzekeraar toestemming geeft, kan uw apotheker uw medicijnen per dag en per tijdstip van inname in aparte zakjes voor u laten verpakken.

  • Persoonlijk gesprek over uw medicijnen

Heeft u vragen over uw medicijnen, of problemen met het gebruik? Bijvoorbeeld moeite met slikken van medicijnen, openmaken van de verpakking, of last van een vervelende bijwerking? Vraag uw apotheker om een persoonlijk gesprek. Hij kijkt dan samen met u welke mogelijkheden er zijn om uw probleem te verhelpen.

  • Medicatiebeoordeling

Uw apotheker en huisarts kunnen u uitnodigen voor een gesprek over uw medicijnen. Dit is mogelijk bij patiënten ouder dan 65 jaar die langdurig meer dan 5 medicijnen gebruiken. Samen met u bespreken ze of er verbetering mogelijk is. Als u bijvoorbeeld last hebt van bijwerkingen van een medicijn kan het soms vervangen worden door een ander medicijn.

  • Zelfzorg

Bij de apotheek kunt u terecht voor advies over medicijnen die u zonder recept (= zelfzorgmedicijnen) kunt kopen, voor verbandmiddelen en cosmetica. De apotheek kan zelfzorgmedicijnen voor u opnemen in uw medicatiedossier. Dan kan de apotheker controleren of u ze veilig samen met uw receptmedicijnen kunt gebruiken.

  • Bezorgservice

Bent u moeilijk ter been? Informeer bij uw apotheek of zij uw medicijnen bij u thuis kunnen bezorgen.

Welke medicijnen worden gebruikt bij wratten?

Salicylzuur
Salicylzuur verweekt de bovenste laag, hoornlaag, van de huid, zodat deze makkelijk is te verwijderen. Bij wratten wordt salicylzuur meestal gebruikt in een sterkte tussen de 17 en 40 procent. Salicylzuur is voor deze aandoening te gebruiken als zalf of aanstipvloeistof.

Salicylzuur in combinatie met ditranol
Ditranol is in sommige aanstipvloeistoffen toegevoegd aan salicylzuur. Ditranol zorgt voor een remming van de celgroei, hierdoor zullen wratten stoppen met groeien. Salicylzuur verweekt de bovenste laag, hoornlaag, van de huid, zodat deze makkelijk is te verwijderen.

Tretinoïne op de huid
Tretinoine voor op de huid wordt gebruikt voor een speciaal soort wratten: vlakke wratten. Deze soort wratten komt vooral voor bij kinderen. Het middel vervangt de oude huid voor nieuwe huid. Ook gaat het vervellen tegen.

Laatst bijgewerkt KNMP: 12-07-2016

Disclaimer

Deze tekst is geschreven door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

Vind een apotheek

Wilt u meer weten, of heeft u een vraag over uw eigen situatie? Dan raden wij u aan naar uw eigen apotheek te gaan. Uw eigen apotheker is op de hoogte van uw persoonlijke omstandigheden en kan u uitgebreid begeleiden bij uw medicijngebruik. Bent u niet in de buurt van uw eigen apotheek, dan kunt u hier ook andere apotheken vinden.

Vraag het de webapotheker

Het beste advies krijgt u bij uw eigen apotheek. Daar ontvangt u de zorg en begeleiding die is afgestemd op uw persoonlijke situatie. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kunt u een vraag stellen aan de webapotheker. Een team van apothekers beantwoordt uw vraag in principe binnen enkele werkdagen.

Vraag het de webapotheker

Apotheek.nl gebruikt cookies om het surfgedrag op de website te analyseren.