fenobarbital

naar medicijnen

fenobarbital

Belangrijk om te weten over fenobarbital

  • Fenobarbital brengt overprikkelde zenuwen in de hersenen tot rust.
  • Bij epilepsie.
  • Het duurt enkele weken voordat u het effect merkt. Bij epilepsie merkt u dat aanvallen minder optreden of verdwijnen.
  • Bijwerkingen: slaperigheid, sufheid, lusteloosheid, duizeligheid en problemen met zien. Door deze bijwerkingen kunt u niet autorijden. Overleg met uw arts, als u auto moet kunnen rijden.
  • Verder: hoofdpijn, misselijkheid en psychische klachten, zoals prikkelbaarheid.
  • U heeft minder kans op bijwerkingen als u met een lage dosis begint en de dosering daarna langzaam opbouwt.
  • Pas op met alcohol. Dit kan u nog suffer maken.
  • Stop niet in een keer met dit medicijn: bouw langzaam af. Overleg eerst met uw arts.
  • Fenobarbital heeft wisselwerkingen met veel andere middelen. Vraag uw apotheker of u het veilig kunt gebruiken met uw andere medicijnen, ook die u zonder recept heeft gekocht.
  • Bent u zwanger? Overleg dan met uw arts over de voor- en nadelen van fenobarbital.

Wat doet fenobarbital en waarbij gebruik ik het?

Fenobarbital beïnvloedt de informatieoverdracht via zenuwen in de hersenen.

Artsen schrijven het voor bij epilepsie.

Epilepsie

  • Bij epilepsie

Verschijnselen
Er zijn verschillende vormen van epilepsie. Bij veel vormen is sprake van epileptische aanvallen, waarbij men het bewustzijn verliest en de spieren hevig verkrampen. De spierschokken kunnen meer of minder hevig zijn. Soms zijn er geen spierschokken en is men alleen een paar seconden afwezig (absences).

Er zijn ook lichtere aanvallen zonder bewusteloosheid. Daarbij voelt u alleen tintelingen in een arm, hoort of ziet u dingen die er niet zijn, of zijn er lichte bewegingen (friemelen, smakken) merkbaar. 

Oorzaak
Bij een aanval van epilepsie verloopt de informatieoverdracht tussen zenuwcellen in de hersenen niet goed. Prikkels in de hersenen kunnen hierdoor epileptische aanvallen veroorzaken.

Epilepsie kan allerlei oorzaken hebben, bijvoorbeeld: zuurstofgebrek tijdens de geboorte, een hersenvliesontsteking, een ongeval, een beroerte of (zelden) een hersentumor. Bij een bepaalde vorm van epilepsie kunnen lichtflitsen (TV, computergames, discolicht) een aanval uitlokken. Meestal is de oorzaak echter onbekend en is er sprake van aanleg. De ziekte kan op elke leeftijd ontstaan maar begint meestal op de kinderleeftijd.

Behandeling
Er zijn verschillende medicijnen tegen epilepsie. Bij de keuze van een medicijn volgt uw arts meestal een schema. Fenobarbital wordt pas gebruikt als eerste- of tweede-keusmiddelen bij epilepsie niet voldoende werken of te veel bijwerkingen geven. Het wordt niet gebruikt bij absences.

Het kan worden gecombineerd met andere middelen tegen epilepsie.

Status epilepticus
Van een status epilepticus is sprake als een epilepsie-aanval langer dan 5 minuten duurt. Er zijn verschillende medicijnen die in deze situatie worden gebruikt om de aanval te stoppen. Vaak zijn dit medicijnen die een gezinslid via een zetpil, klysma, neusspray of druppels via de wangzak kan toedienen. Fenobarbital wordt soms als infuus in een ader gebruikt bij status epilepticus, als andere medicijnen niet werken.

Werking
Fenobarbital beïnvloedt de informatieoverdracht tussen zenuwcellen in de hersenen. Het maakt de zenuwen minder prikkelbaar, zodat ze niet te snel reageren. Hierdoor helpt het epilepsieaanvallen te voorkomen. Het werkt niet voldoende bij absences; het kan het aantal absences zelfs laten toenemen.

Effect
Dit medicijn werkt niet bij iedereen. Na een aantal weken zal duidelijk zijn of het voldoende werkt. U merkt dat doordat epilepsieaanvallen minder vaak optreden en minder heftig zijn of helemaal verdwijnen.

Lees meer over epilepsie

Wat zijn mogelijke bijwerkingen?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Regelmatig (bij meer dan 30 op de 100 mensen)

  • Slaperigheid, sufheid en lusteloosheid. Dit treedt vooral in het begin van de behandeling op en wordt minder als u gewend bent aan het medicijn.

Soms (bij 10 tot 30 op de 100 mensen)

  • Hoofdpijn en duizeligheid.
  • Dubbelzien en andere problemen met zien.
  • Maagdarmklachten, zoals misselijkheid en braken. U kunt dit voorkomen door het medicijn met wat voedsel in te nemen.

Zelden (bij 1 tot 10 op de 100 mensen)

  • Bewegingsstoornissen, zoals een onzekere gang bij het lopen, evenwichtsproblemen, neiging tot vallen. Raadpleeg uw arts als u dit merkt.
  • Psychische klachten, zoals prikkelbaarheid of agressie, concentratieproblemen. Zeer zelden verwardheid of hallucinaties, vooral bij ouderen.
    Mensen met schizofrenie, waandenkbeelden, hallucinaties of ernstige verwardheid (psychosen) kunnen meer klachten krijgen. Overleg met uw psychiater voor u dit medicijn gaat gebruiken.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

  • Bloedarmoede, doordat u minder rode bloedcellen aanmaakt. Raadpleeg uw arts bij onverklaarbare moeheid en een bleke huid. In zeldzame gevallen komen andere bloedafwijkingen voor. Waarschuw een arts bij infecties die niet overgaan, koorts, keelpijn, blaren in de mond, blauwe plekken of bloedneuzen.
  • Als u acute porfyrie heeft, een stofwisselingsziekte waarbij men aanvallen van buikpijn, braken, koorts en hartkloppingen krijgt: dit medicijn kan een aanval uitlokken. Geef aan de apotheker door dat u acute porfyrie heeft. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn of andere uitlokkende medicijnen niet krijgt.
  • Botafwijkingen, zoals het dunner en brozer worden van de botten en botbreuken. Deze bijwerkingen kunnen optreden wanneer u gedurende lange tijd dit medicijn gebruikt.
  • Verharde pees in de handpalmen, waardoor de vingers op den duur krom gaan staan.
  • Overgevoeligheid voor dit medicijn. Dit merkt u aan huiduitslag, galbulten, jeuk of koorts. Raadpleeg dan uw arts.
    In zeer zeldzame gevallen kan een ernstige huidaandoening ontstaan met blaarvorming. De blaren ontstaan met name op de lippen en op de slijmvliezen van de mond en geslachtsdelen.
    In dit geval moet u onmiddellijk een arts opzoeken of naar de Eerste-Hulpdienst gaan.
    Als u overgevoelig bent voor dit medicijn mag u het niet meer gebruiken. Geef aan de apotheker door dat u overgevoelig bent voor fenobabrbital. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u het medicijn niet opnieuw krijgt.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Hoe gebruik ik dit medicijn?

Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek.

Hoe?
Tabletten: neem de tabletten in met wat water.
Drank: meet de drank af met het bijgeleverde maatbekertje of de doseerspuit.
Injectie of infuus: de arts of verpleegkundige dient deze toe in een ader.

Wanneer?
U mag het medicijn innemen op elk moment van de dag. Het beste kunt u vaste tijdstippen kiezen, dan vergeet u minder snel een dosis. Als u het 1 keer per dag gebruikt: bij voorkeur 's avonds bij de avondmaaltijd. Dan heeft u minder last van sufheid en slaperigheid overdag. Als u het 2 keer per dag gebruikt: 's ochtends bij het ontbijt en 's avonds bij de avondmaaltijd.

Hoelang?
U zult dit medicijn waarschijnlijk langdurig moeten gebruiken. Na enkele weken tot maanden zal uw arts met u bekijken of het voldoende werkzaam is. Het kan zijn dat de arts de dosering tussentijds aanpast. Verander in elk geval nooit zelf de dosering.

Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten?

Het is belangrijk dit medicijn consequent in te nemen. Mocht u toch een dosis vergeten zijn, neem de vergeten dosis dan zo snel mogelijk in. Neem echter nooit een dubbele dosis om een vergeten dosis in te halen. Bij dit medicijn heeft een te hoge dosering snel schadelijke gevolgen. U kunt eventueel de volgende dosis verschuiven. Vraag advies aan uw arts.

Kan ik met dit medicijn autorijden, alcohol drinken en alles eten of drinken?

autorijden?
Let op: als u epilepsie heeft, mag u vaak niet autorijden. Of u mag autorijden, hangt af van bepaalde keuringseisen. Overleg hierover met uw arts. Ook is er een brochure 'Epilepsie en rijgeschiktheid' van het Epilepsiefonds. Wilt u meer informatie over autorijden bij bepaalde aandoeningen? Kijk dan op de website van het CBR.

Heeft uw arts bepaald dat u met uw aandoening mag autorijden? Ook fenobarbital heeft invloed op uw rijvaardigheid. Het kan gevaarlijk zijn aan het verkeer deel te nemen als u dit medicijn gebruikt. Dit komt door bijwerkingen, zoals sufheid, slaperigheid, duizeligheid en dubbelzien. U mag het eerste jaar dat u dit medicijn gebruikt niet autorijden. Moet u absoluut kunnen autorijden? Overleg dan met uw arts. Mogelijk bestaat er een ander medicijn waarmee u wel mag autorijden.

Voor meer algemene informatie kunt u het thema 'Medicijnen in het verkeer' lezen. In dit thema leest u bijvoorbeeld wat de wet zegt over medicijnen in het verkeer. Ook vindt u adviezen waarmee u rekening moet houden als u wel (weer) mag autorijden.

alcohol drinken?
Alcohol versterkt het versuffende effect van dit medicijn. Ook als u niets van deze bijwerking merkt omdat u gewend bent geraakt aan dit medicijn, kunt u door het gebruik van alcohol erg suf worden en uw coördinatie- en beoordelingsvermogen kunnen sterk afnemen. Beperk daarom het gebruik van alcohol en drink het liever niet.

alles eten?
Bij dit medicijn zijn hiervoor geen beperkingen.

Mag ik fenobarbital gebruiken met andere medicijnen?

Dit medicijn heeft wisselwerkingen met andere medicijnen.
In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

  • Anticonceptiepil. Fenobarbital vermindert de betrouwbaarheid van de pil en de meeste andere hormoonbevattende anticonceptiemethoden. Hierdoor stijgt de kans op een zwangerschap. Overleg met uw arts of u een spiraaltje of de prikpil kunt gebruiken. Als dit niet mogelijk is, moet u condooms gebruiken naast de pil tot en met 4 weken nadat u met fenobarbital bent gestopt.
    Ook de betrouwbaarheid van de morning-afterpil met levonorgestrel of ulipristal kan verminderd zijn. Dit geldt ook als u fenobarbital in de afgelopen 4 weken heeft gebruikt. Overleg hierover met uw arts.
  • Andere medicijnen die het reactievermogen verminderen. Bij deze medicijnen is vaak op de verpakking een gele waarschuwingssticker geplakt. De effecten op bijvoorbeeld de rijvaardigheid versterken elkaar. Als u 2 of meer van dergelijke medicijnen gebruikt, mag u ook na een jaar gebruik nog niet autorijden.
  • Sommige medicijnen tegen hiv en hepatitis C. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.
  • Sommige medicijnen gebruikt bij verschillende vormen van kanker. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.

Fenobarbital vermindert de werking van de onderstaande medicijnen. Overleg met uw arts voordat u een van deze medicijnen gaat gebruiken. Uw arts zal u eventueel een ander medicijn voorschrijven of de hoeveelheid van dit medicijn extra controleren. Het effect van fenobarbital op deze medicijnen kan nog enkele weken aanhouden, nádat u bent gestopt met fenobarbital.

  • het medicijn tegen ADHD guanfacine;
  • de afweeronderdrukkende medicijnen ciclosporine, everolimus, sirolimus, tacrolimus en temsirolimus;
  • de antipsychotica aripiprazol, broomperidol, clozapine, haloperidol, quetiapine, risperidon en sertindol;
  • de antistollingsmedicijnen acenocoumarol, apixaban, dabigatran, edoxaban, fenprocoumon, rivaroxaban en ticagrelor;
  • bedaquiline, een medicijn tegen tuberculose;
  • bijnierschorshormonen (corticosteroïden), zoals prednisolon. Dit is alleen van belang als u het bijnierschorshormoon meerdere weken moet gebruiken;
  • chloorpromazine, een medicijn tegen misselijkheid en braken;
  • de cholesterolverlagende medicijnen atorvastatine en simvastatine;
  • de medicijnen tegen depressie amitriptyline, imipramine, nortriptyline en mirtazapine;
  • doxycycline, een antibioticum;
  • andere medicijnen tegen epilepsie lamotrigine, perampanel, topiramaat en zonisamide;
  • de medicijnen bij hartklachten disopyramide, ivabradine, kinidine en verapamil;
  • isavuconazol, een medicijn tegen schimmelinfecties;
  • methadon, een sterke pijnstiller;
  • de slaap- en rustgevende medicijnen alprazolam, midazolam en zolpidem;
  • theofylline, een medicijn tegen longklachten;
  • ulipristal, een medicijn bij vleesbomen in de baarmoeder.

Onderstaande medicijnen kunnen de werking en bijwerkingen van fenobarbital versterken. Overleg met uw arts voordat u een van deze medicijnen gaat gebruiken. Uw arts zal u eventueel een ander medicijn voorschrijven of de hoeveelheid van dit medicijn extra controleren.

  • De epilepsiemedicijnen stiripentol en valproïnezuur, Als u toch een van deze medicijnen in combinatie met fenobarbital moet gebruiken, zal uw arts de werking en dosering nauwkeurig controleren.

Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Mag ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?

Zwangerschap
Bespreek met uw arts uw kinderwens, voordat u zwanger bent. Bent u al zwanger? Neem dan direct contact op met uw arts. Bij gebruik van dit medicijn tijdens de zwangerschap is er een grotere kans op aangeboren afwijkingen bij de baby. Ook kan dit medicijn ontwenningsverschijnselen bij de pasgeboren baby veroorzaken. De baby kan na de geboorte suf of prikkelbaar zijn of niet willen drinken.
Een epilepsieaanval kan echter ook schadelijk voor de baby zijn. Overleg daarom met uw arts over de voor- en nadelen. Mogelijk kan de arts u een ander medicijn voorschrijven, dat minder ontwenningsverschijnselen veroorzaakt.

Goede controle tijdens de zwangerschap is belangrijk. Soms is het nodig de hoeveelheid van het medicijn in het bloed te meten en de dosering aan te passen.

Gebruik in ieder geval foliumzuur vanaf een maand voor het moment dat u zwanger wilt worden tot en met week 10 van de zwangerschap. U vermindert hiermee de kans op aangeboren afwijkingen.

Borstvoeding
Geef geen borstvoeding als u dit medicijn gebruikt. Dit medicijn komt in de moedermelk. Het kan bijwerkingen bij het kind geven. Overleg hierover met uw arts. Mogelijk kan de arts u een ander medicijn voorschrijven, waarvan wel bekend is dat u het veilig kunt gebruiken.

Gebruikt u medicijnen op recept of die u zonder recept koopt? Wilt u helpen om de kennis over medicijngebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding te vergroten? Meld dan uw ervaring bij pREGnant.

Mag ik zomaar met dit medicijn stoppen?

U kunt niet zomaar stoppen. Overleg altijd met uw arts als u wilt stoppen. De dosering moet namelijk langzaam worden afgebouwd, omdat anders ernstige epileptische aanvallen kunnen ontstaan. Dit afbouwen kan 2 tot 3 maanden duren.

Moet u stoppen omdat u overgevoelig bent of ernstige bijwerkingen hebt? Stop dan wel direct en waarschuw meteen een arts.

Ook als u een ander epilepsiemedicijn gaat gebruiken, mag u niet in één keer met dit medicijn stoppen. Eerst zult u het tweede medicijn ernaast gebruiken in geleidelijk oplopende dosering. Als dit allemaal goed gaat, kunt u in overleg met de arts het eerste medicijn geleidelijk afbouwen.

Onder welke namen is fenobarbital verkrijgbaar?

De werkzame stof fenobarbital zit in de volgende producten:

Heb ik een recept nodig?

Fenobarbital is sinds 1912 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar als het merkloze Fenobarbital en Fenobarbital FNA. Soms wordt het Phenobarbital genoemd. Het is te verkrijgen in tabletten, injecties en drank.

Wilt u meer weten over de prijs en vergoeding van uw medicijn? Lees dan verder in het thema: Medicijnprijzen en vergoedingen.

Laatst bijgewerkt: 14-11-2017

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

Vind een apotheek

Wilt u meer weten, of heeft u een vraag over uw eigen situatie? Dan raden wij u aan naar uw eigen apotheek te gaan. Uw eigen apotheker is op de hoogte van uw persoonlijke omstandigheden en kan u uitgebreid begeleiden bij uw medicijngebruik. Bent u niet in de buurt van uw eigen apotheek, dan kunt u hier ook andere apotheken vinden.

Vraag het de webapotheker

Het beste advies krijgt u bij uw eigen apotheek. Daar ontvangt u de zorg en begeleiding die is afgestemd op uw persoonlijke situatie. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kunt u een vraag stellen aan de webapotheker. Een team van apothekers beantwoordt uw vraag in principe binnen enkele werkdagen.

Vraag het de webapotheker

Meldingen over dit medicijn

Geen ervaringen gevonden.

Apotheek.nl gebruikt cookies om het surfgedrag op de website te analyseren.