SoluMedrol

Werkzame stof: methylprednisolon

Onderstaande tekst gaat over de werkzame stof methylprednisolon.

naar medicijnen

methylprednisolon

Belangrijk om te weten over methylprednisolon

  • Bijnierschorshormoon (corticosteroïd)
  • Remt ontstekingen en overgevoeligheidsreacties. Het werkt binnen enkele uren.
  • Wordt gebruikt bij aandoeningen waarbij ernstige ontstekingen een rol spelen (zoals multiple sclerose (MS) en lupus erythematodes (LE), reumatische aandoeningen, ontstekingen van de darmen, huid, luchtwegen en ogen). Wordt ook gebruikt bij bepaalde bloedziekten, ernstige allergische reacties, nierziekten. Ook bij sommige vormen van kanker en misselijkheid door chemotherapie en om eigen cortisol aan te vullen bij bijnierziekten.
  • Wordt toegediend als injectie of infuus. Wordt vaak gebruikt als stootkuur. Dit is meestal enkele dagen een injectie. Hiervan merkt u binnen enkele uren effect.
  • De belangrijkste bijwerkingen in het begin zijn: maagdarmklachten, hoofdpijn en spierpijn. Ook kunt u last krijgen van veranderingen in emoties, vocht in uw benen of handen en heeft u meer kans op infecties.
  • Krijgt u vaker per jaar een stootkuur of gebruikt u het meerdere weken? U kunt zwaarder worden en een bol gezicht krijgen. Ook komen voor huidklachten (zoals blauwe plekken) en broze botten.
  • Een gebruik langer dan enkele weken, moet u langzaam afbouwen. Dit is omdat uw eigen aanmaak van bijnierschorshormoon weer zelf op gang moet komen.
  • Er zijn veel wisselwerkingen met andere middelen. Laat uw apotheker controleren of u het veilig kunt gebruiken met uw andere medicijnen, ook die u zonder recept heeft gekocht.

Wat doet methylprednisolon en waarbij gebruik ik het?

Methylprednisolon is een bijnierschorshormoon, ook wel corticosteroïd genoemd.
Bijnierschorshormonen remmen ontstekingen en overgevoeligheidsreacties. Ze zijn ook nodig om energie, mineralen en zouten vrij te maken en op te slaan.

Artsen schrijven methylprednisolon voor bij aandoeningen met ernstige ontstekingen. Bijvoorbeeld Multiple Sclerose (MS), Lupus Erythematodes (LE), reumatische aandoeningen, ernstige huidontstekingen, bepaalde oogontstekingen, bepaalde bloedziekten (de bloedstollingsziekte ITP en bloedarmoede door afbraak van de rode bloedcellen), darmziekten (colitis ulcerosa en de ziekte van Crohn), ernstige allergische reacties en nierziekten.
Bij ontstekingsziekten wordt het op verschillende manieren toegepast: in een hoge dosering gedurende enkele dagen tot weken (stootkuur) en in een lagere dosering gedurende meerdere maanden (langdurige behandeling). Artsen schrijven het meestal voor als stootkuur.

Verder wordt methylprednisolon gebruikt als onderdeel van een behandeling bij kanker.
Ook wordt het gebruikt om een tekort aan lichaamseigen bijnierschorshormonen aan te vullen (zoals bij de bijnierziekten ziekte van Addison, ziekte van Cushing en het adrenogenitaal syndroom). Als men het op deze manier gebruikt heet het substitutietherapie.

Multiple Sclerose (MS)

Verschijnselen
Bij multiple sclerose (MS) zijn er ontstekingen en littekens in de beschermende laag rondom zenuwbanen in de hersenen en het ruggenmerg. Hierdoor werken sommige zenuwen minder goed of niet meer.
De klachten zijn afhankelijk van de zenuwen die zijn aangedaan. Vaak begint MS met vermoeidheid en minder goed zien met één oog. Soms zijn er ook spierkrampen en gevoelsstoornissen, zoals tintelingen. De klachten kunnen aanvalsgewijs (schub) optreden, maar ook continu aanwezig zijn.

Behandeling
Methylprednisolon wordt als stootkuur gegeven bij een ‘schub’. U krijgt dan meestal over enkele dagen een aantal injecties. Het effect is binnen 2 weken te merken en houdt 6 weken aan.

Lees meer over multiple sclerose (ms)

Lupus Erythematodes (LE)

Lupus erythematodes (ook wel LE genoemd), is een chronische ontsteking van de huid. Behalve de huid kunnen ook gewrichten, nieren, longen en andere organen ontstoken zijn. Dan noemt men het wel ‘systemische LE’ of ‘SLE’.

Oorzaak en verschijnselen
LE is een auto-immuunziekte. Dat betekent dat het lichaam antistoffen maakt tegen eigen lichaamscellen, in dit geval van de huid, gewrichten, nieren en longen. Hierdoor ontstaan ontstekingen. Ook komen er meestal huidafwijkingen voor, zoals rode vlekken in het gezicht en verschillende soorten huiduitslag.
Het is onbekend waarom het lichaam zich keert tegen de eigen cellen.
De ziekte komt in aanvallen, maar kent ook rustige periodes. Een aanval lijkt op een ernstige griepperiode met koorts, spier- en gewrichtspijn en vermoeidheid.

Behandeling
Bij een aanval van SLE kan uw arts een stootkuur met een corticosteroïd voorschrijven, zoals injecties met methylprednisolon). Methylprednisolon remt de ontstekingen zodat uw lichaam zich makkelijker kan herstellen.

Lees meer over lupus erythematodes (le)

Reumatoïde artritis

  • Bij reuma
  • Bij reuma

Verschijnselen
Reumatoïde artritis (RA) is een ontsteking van de gewrichten. Het geeft pijn, stijfheid en zwelling in de gewrichten van bijvoorbeeld de handen, polsen, enkels of voeten. Meestal zijn de verschijnselen zowel links als rechts in dezelfde gewrichten aanwezig. Door de ontsteking wordt het gewricht dik en gevoelig, soms ook warm. Op den duur raken de gewrichten beschadigd.

Behandeling
Bij reumatoïde artritis schrijft de arts speciale medicijnen voor, de DMARD's: Disease Modifying Antirheumatic Drugs. Deze medicijnen gaan de oorzaak van de gewrichtsontsteking tegen. Ze werken echter niet meteen, maar pas op de langere termijn.
Artsen schrijven methylprednisolon voor om de periode totdat de DMARD begint te werken te overbruggen en bij plotselinge verergeringen van de klachten.

Lees meer over reumatoïde artritis

Colitis ulcerosa

Verschijnselen
Colitis ulcerosa is een chronische ontsteking van het slijmvlies van de dikke darm. Hierdoor heeft u frequente en forse diarree, vaak met bloed en slijm erbij.
Andere klachten zijn buikpijn, koorts, uitdrogingsverschijnselen, bloedarmoede en gewichtsverlies. Periodes met weinig klachten worden afgewisseld met periodes waarin de ziekte opvlamt.

Oorzaak
Bij colitis ulcerosa is meestal alleen het laatste deel van de dikke darm aangedaan, het rectum. De ziekte heet dan proctitis ulcerosa. Na verloop van jaren kan de ziekte zich uitbreiden naar de rest van de dikke darm.
De oorzaak van de ontsteking is een ‘auto-immuunreactie’. Dat betekent dat het lichaam per vergissing de cellen in de eigen darmwand aanziet voor indringers en deze probeert op te ruimen. Het is dus een ontsporing van het eigen afweersysteem. De precieze oorzaak hiervan is onbekend.

Behandeling
Aanvallen van colitis ulcerosa worden meestal behandeld met een plaatselijk werkend bijnierschorshormoon, zoals budesonide. Het werkt alleen in de darm en remt daar de ontstekingen. Heeft dat onvoldoende effect, dan schrijven artsen soms een bijnierschorshormoon voor dat in het hele lichaam werkt, zoals methylprednisolon-injecties.
Methylprednisolon remt de ontsteking in de darm. Meestal merkt u binnen een paar uur dat de klachten verminderen. U moet dit medicijn een aantal weken tot maanden gebruiken om de ziekte weer rustig te krijgen.

Lees meer over colitis ulcerosa

Ziekte van Crohn

Verschijnselen
Bij de ziekte van Crohn zijn delen van de darm chronisch ontstoken. De ontsteking veroorzaakt buikpijn, koorts, diarree, moeheid en gewichtsverlies. Periodes met weinig klachten worden afgewisseld met periodes waarin de ziekte opvlamt.

Oorzaak
De oorzaak van de ontsteking is een ‘auto-immuunreactie’. Dat betekent dat het lichaam per vergissing de cellen in de eigen darmwand aanziet voor indringers en deze probeert op te ruimen. Het is dus een ontsporing van het eigen afweersysteem. De precieze oorzaak hiervan is onbekend.
De ontsteking dringt diep door tot de spierlagen van de darmen. Meestal is het laatste deel van de dunne darm en het eerste deel van de dikke darm aangedaan. Door de chronische ontsteking ontstaan verdikkingen in de darm, waar de ontlasting moeilijk langs kan. Ook ontstaan verbindingsbuisjes (fistels) van de darm naar andere organen, zoals de blaas, de vagina en tussen delen van de darm onderling.

Behandeling
Het is belangrijk de ontstekingen zoveel mogelijk te voorkomen en te remmen als ze wel optreden. Hierdoor neemt de buikpijn af en ontstaan er geen nieuwe verdikkingen of fistels.
De ziekte van Crohn wordt in eerste instantie meestal behandeld met een bijnierschorshormoon dat ter plaatse in de darm werkt, zoals budesonide.
Bij ernstiger vormen van de ziekte van Crohn, of als de ontsteking te hoog in de darm zit, stappen artsen over op sterkere bijnierschorshormonen (zoals methylprednisolon-injecties) of op afweerremmende medicijnen.

Effect
Methylprednisolon remt de ontsteking in de darm. Meestal merkt u binnen een paar uur dat de klachten verminderen. U moet dit medicijn een aantal weken tot maanden gebruiken om de ziekte weer rustig te krijgen.

Lees meer over ziekte van crohn

Allergie

  • Tegen allergieën
  • Tegen allergieën

Injecties met methylprednisolon worden gegeven bij ernstige huidverschijnselen door een allergische reactie. Bijvoorbeeld door contact met bepaalde planten of met metalen.

Lees meer over allergie

Overige huidaandoeningen

Injecties met methylprednisolon worden gebruikt bij verschillende ernstige huidaandoeningen, veroorzaakt door allergie of een afweerreactie tegen de eigen lichaamscellen. Bijvoorbeeld ernstige huidontstekingen met roodheid, blaasjes en blaren en bij juveniele dermatomyositis (aandoening bij kinderen waarbij zowel de huid als de spieren zijn ontstoken).

Lees meer over overige huidaandoeningen

Ontstoken ogen door andere oorzaken

Methylprednisolon wordt in acute situaties gegeven bij verschillende soorten ontstekingen van het oog of de oogzenuw. Het remt de ontstekingsverschijnselen zoals zwelling en pijn.

Lees meer over ontstoken ogen door andere oorzaken

Nierziekten

Injecties met methylprednisolon worden gebruikt bij verergeringen van bepaalde nierontstekingen en het syndroom van Goodpasture.

Methylprednisolon onderdrukt de ontstekingsverschijnselen bij nierontstekingen.
Bij het syndroom van Goodpasture maakt het lichaam afweerstoffen tegen de eigen niercellen. Methylprednisolon onderdrukt deze afweer.

Lees meer over nierziekten

Bloedstollingsziekten

Injecties met methylprednisolon worden gebruikt bij de bloedziekte idiopathische trombocytopenische  purpura (ITP of ziekte van Werlhof). Bij deze ziekte maakt het lichaam afweerstoffen tegen de eigen bloedplaatjes. Bloedplaatjes zijn nodig om het bloed te laten samenklonteren bij een verwonding. Door deze afweerstoffen gaan de bloedplaatjes stuk en heeft men vaak blauwe plekken en bloedneuzen.
Methylprednisolon onderdrukt de afweer tegen de eigen bloedplaatjes.

Lees meer over bloedstollingsziekten

Bloedarmoede

  • Bij bloedarmoede
  • Bij bloedarmoede

Injecties met methylprednisolon worden gebruikt bij kinderen met de ziekte ‘auto-immuun hemolytische anemie’.

Bij deze ziekte maakt het lichaam door een foutieve afweerreactie afweerstoffen tegen de eigen rode bloedcellen. Hierdoor worden deze bloedcellen afgebroken en ontstaat bloedarmoede (anemie).

Behandeling
De arts zal met medicijnen proberen de eigen afweer van het lichaam te remmen. Dat gebeurt meestal met bijnierschorshormonen (zoals methylprednisolon). Injecties met methylprednisolon worden soms gebruikt als een snel effect nodig is. Daarna kan het kind overgaan op tabletten of capsules met een bijnierschorshormoon.

Methylprednisolon remt het de afbraak van de rode bloedcellen en verminderen de verschijnselen van bloedarmoede.

Lees meer over bloedarmoede

Kanker

  • Tegen kanker
  • Tegen kanker

Methylprednisolon wordt toegepast bij verschillende soorten kanker, zoals lymfeklierkanker, leukemie, hersentumor, borstkanker en de ziekte van Kahler.
De werking van methylprednisolon bij deze aandoeningen is divers. Het verbetert de eetlust, vermindert vermoeidheid en zorgt er vaak voor dat u zich beter gaat voelen.
Verder gaat methylprednisolon de zwelling van tumoren tegen. Het vermindert op die manier de pijn als tumoren tegen zenuwen aandrukken.
Veel medicijnen tegen kanker veroorzaken ernstige misselijkheid. Methylprednisolon kan deze vorm van misselijkheid verminderen, vooral omdat het de stemming en eetlust verbetert.

Lees meer over kanker

Bijnierziekten

Methylprednisolon wordt gebruikt bij een plotseling tekort aan cortisol, het natuurlijke bijnierschorshormoon. Zo’n situatie heet een corticosteroïd-crisis of Addison-crisis.
Af en toe wordt methylprednisolon ook gebruikt als dagelijkse of tweewekelijkse injecties. Het vervangt dan de normale dagelijkse aanmaak van cortisol.

Corticosteroïd-crisis
Kans op een corticosteroïd-crisis is aanwezig bij de ziekte van Addison, als de bijnieren ontbreken (bijvoorbeeld als ze zijn verwijderd vanwege een tumor), bij het adrenogenitaal syndroom, bij aandoeningen van de hypofyse en na behandeling van de ziekte van Cushing.
Kenmerken van een corticosteroïd-crisis zijn: braken, misselijkheid, krampende buikpijn en diarree, hoofdpijn, nekpijn, koorts, koude rillingen, afwezigheid, sufheid, flauwvallen en bewusteloosheid

Oorzaak
De buitenkant van de bijnieren (de ‘schors’), maakt onder andere cortisol, mannelijke geslachtshormonen en aldosteron (een hormoon van belang voor de bloeddruk). De ‘opdracht’ om deze hormonen te maken ontvangt het van de hypofyse (het ‘hersenaanhangsel’). Dit bevindt zich in de hersenen.
Van deze hormonen zorgt cortisol voor een fit gevoel, een goede regeling van het bloedglucose  en de bloeddruk, en speelt een belangrijke rol in de afweer.
Bij inspanning, ziekte of stress moet de bijnierschors een grote hoeveelheid in een keer afgeven. Soms is de hoeveelheid cortisol bij koorts of stress zo laag dat u erg ziek wordt. Het kan bewusteloosheid veroorzaken en levensbedreigend zijn.

Behandeling
Bij een corticosteroïd-crisis kan een methylprednisolon-injectie worden gebruikt. Het werkt sneller dan tabletten of capsules met een bijnierschorshormoon. Bovendien bent u tijdens zo’n crisis vaak niet in staat tabletten of capsules te slikken.

Lees meer over bijnierziekten

Ziekte van Addison

Oorzaak
Bij de ziekte van Addison functioneren de bijnieren niet goed. Een soortgelijke situatie ontstaat wanneer de bijnieren ontbreken. Bijvoorbeeld als ze zijn weggehaald vanwege een tumor). Hierdoor ontstaat een tekort aan cortisol, sommige mannelijke geslachtshormonen en aldosteron (een hormoon van belang voor de bloeddruk). 

Behandeling
De behandeling bestaat meestal uit een combinatie van cortisol met fludrocortison om de eigen productie van bijnierschorshormonen te vervangen. Men kan dan weer redelijk normaal functioneren. Bij inspanning, ziekte of stress is echter in één keer een grote hoeveelheid cortisol nodig. Hierdoor kan de hoeveelheid cortisol bij koorts of stress zo laag zijn dat u heel erg ziek wordt. Dit heet een Addison-crisis.

De tabletten of capsules werken soms niet snel genoeg om deze ziekteverschijnselen op te heffen. Bovendien bent u tijdens zo’n crisis vaak niet meer altijd in staat tabletten of capsules te slikken.
Bij een Addison-crisis kan een nood-injectie met methylprednisolon worden gegeven. Het werkt bijna meteen.

Hierboven bij ‘Bijnierziekten’, leest u meer over een Addison-crisis.

Lees meer over ziekte van addison

Ziekte van Cushing

Oorzaak
De buitenkant van de bijnieren (de ‘schors’), maakt onder andere cortisol (hydrocortison), mannelijke geslachtshormonen en aldosteron (een hormoon van belang voor de bloeddruk). De ‘opdracht’ om deze hormonen te maken ontvangt het van de hypofyse. De hypofyse is een klier in de hersenen.
Bij de ziekte van Cushing maakt de bijnierschors te veel bijnierschorshormoon aan. Dit komt meestal door een goedaardige tumor in de hypofyse, maar het kan ook komen door een tumor in een van de bijnieren of ergens anders in het lichaam. Een operatie aan de hypofyse of de bijnieren zelf kan dan nodig zijn.

Behandeling
Na een operatie aan de hypofyse kan de hoeveelheid bijnierschorshormoon tijdelijk te laag zijn. Dan moet het bijnierschorshormoon worden aangevuld, bijvoorbeeld met hydrocortison. Na verwijdering van de bijnieren is het altijd nodig de bijnierschorshormonen aan te vullen. Ze worden ook toegepast als slechts één van de bijnieren is verwijderd. Het wordt dan gebruikt totdat de andere bijnier weer voldoende cortisol aanmaakt.

Bij inspanning, ziekte of stress is echter in één keer een grote hoeveelheid cortisol nodig. Hierdoor kan de hoeveelheid cortisol bij koorts of stress zo laag zijn dat u heel erg ziek wordt. Dit heet een corticosteroïd-crisis.
De tabletten of capsules werken soms niet snel genoeg om deze ziekteverschijnselen op te heffen. Bovendien bent u tijdens zo’n crisis vaak niet meer altijd in staat tabletten of capsules te slikken.
Bij een corticosteroïd-crisis kan een noodinjectie met methylprednisolon worden gegeven. Het werkt bijna meteen.

Hierboven, bij Bijnierziekten, leest u meer over een corticosteroïd-crisis.

Lees meer over ziekte van cushing

Adrenogenitaal syndroom

Oorzaak
Bij het adrenogenitaal syndroom is de aanmaak van hormonen door de bijnieren gestoord is. Ze maken dan bijvoorbeeld te weinig cortisol, te veel mannelijke geslachtshormonen en te weinig aldosteron (een hormoon vn belang voor de bloedruk).

Behandeling
De behandeling bestaat meestal uit de combinatie van hydrocortison met fludrocortison.
Ook is een injectie met methylprednisolon mogelijk. Deze wordt elke 2 weken gegeven.

Bij inspanning, ziekte of stress is echter in één keer een grote hoeveelheid cortisol nodig. Hierdoor kan de hoeveelheid cortisol bij koorts of stress zo laag zijn dat u heel erg ziek wordt. Dit heet een corticosteroïd-crisis.
De tabletten of capsules werken soms niet snel genoeg om deze ziekteverschijnselen op te heffen. Bovendien bent u tijdens zo’n crisis vaak niet meer altijd in staat tabletten of capsules te slikken.
Bij een corticosteroïd-crisis kan daarom een noodinjectie met methylprednisolon worden gegeven. Het werkt bijna meteen.

Hierboven, bij Bijnierziekten, leest u meer over een corticosteroïd-crisis.

Lees meer over adrenogenitaal syndroom

Wat zijn mogelijke bijwerkingen?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven. De kans op deze bijwerkingen hangt af van uw eigen gevoeligheid voor dit medicijn, de hoeveelheid methylprednisolon die u gebruikt en de duur van de behandeling.

  • Bij een behandeling van 1 of 2 injecties en bij substitutietherapie (als u zelf te weinig bijnierschorshormoon aanmaakt): u heeft weinig kans op bijwerkingen.
  • Bij een stootkuur (paar dagen lang iedere dag of om de paar dagen een injectie): de bijwerkingen zijn soms lastig of vervelend, maar meestal niet gevaarlijk of schadelijk.
  • Als u vaker per jaar een stootkuur heeft of deze injecties meerdere weken of maanden gebruikt: de meeste lastige of vervelende bijwerkingen gaan over als u aan het middel gewend bent geraakt. Dat is na enkele dagen tot weken. Na enkele weken gebruik of veel  stootkuren heeft u wel een kleine kans op andere ernstigere bijwerkingen. Hoe korter u dit medicijn gebruikt en hoe lager de dosering, hoe minder kans u heeft op deze bijwerkingen.

Bijwerkingen die u meteen vanaf het begin kunt krijgen:

Zelden

  • Maag- of darmklachten, zoals misselijkheid, braken en een onaangename smaak in de mond.
  • Hartkloppingen en flauwvallen, direct na het inspuiten.
    Na enkele dagen of weken  kunnen nog stoornissen in uw hartritme voorkomen. Raadpleeg uw arts als u dit merkt.
  • Leverontsteking (hepatitis). U kunt het merken, maar dat hoeft niet altijd, aan geelzucht, een gele verkleuring van de huid, tandvlees en het oogwit, donkere urine, een ziek gevoel en jeuk. Stop dan met het gebruik en waarschuw onmiddellijk een arts.
  • Meer kans op infecties met bacteriën, virussen of schimmels. Overleg voor gebruik met uw arts als u een infectie heeft, zoals tuberculose. Dat is nodig omdat sluimerende infecties door dit medicijn erger kunnen worden. Bovendien heeft u het minder snel in de gaten als een infectie uit de hand loopt. Dit medicijn vermindert namelijk de verschijnselen van een ontsteking, zoals roodheid en zwelling.
    Neem in elk geval contact op met uw arts bij
    • een ontsteking die opeens opkomt;
    • ontstekingen in of rond uw ogen;
    • ontstekingen waarvan u weet of vermoedt dat deze door een virus zijn veroorzaakt, zoals gordelroos;
    • als in uw omgeving mazelen of waterpokken heerst;
    • als u een wond heeft die slecht geneest;
    • als u gevaccineerd moet worden, bijvoorbeeld tegen tropische ziekten. Mogelijk reageert uw lichaam onvoldoende op de inenting.
  • Hoofdpijn en duizeligheid.
  • Spierklachten, zoals spierzwakte, snel vermoeid, spierpijn, trillende handen en spierkrampen in handen, voeten en benen. Dit kan na stoppen nog lang aanhouden.
    Mensen met de spierziekte myasthenia gravis kunnen hier extra last van hebben. Raadpleeg uw arts als uw klachten verergeren
  • Veranderingen in gevoel en stemming Dit kan per persoon verschillen. U kunt energieker, prikkelbaar, rusteloos, angstig of agressief worden, maar ook neerslachtig, futloos of vermoeid.
    Heeft u veel last van deze stemmingsveranderingen? Praat erover met uw arts. Mogelijk moet de dosering bij een volgende injectie iets lager.
    Bent u depressief of wordt u hiervoor behandeld? Overleg met uw arts voor u dit medicijn gaat gebruiken..
  • Verschijnselen van diabetes (suikerziekte). U merkt dit aan veel dorst en veel plassen. Dit komt vooral voor bij mensen boven de 75 jaar.
    Heeft u diabetes? Mogelijk heeft u tijdens de behandeling meer insuline of glucoseverlagers nodig. Meet extra vaak uw bloedglucose.
  • Vochtophoping (oedeem). Dit merkt u vooral aan opgezwollen enkels en voeten.
    Mensen die al last van oedeem hebben, bijvoorbeeld door hartfalen zijn hier extra gevoelig voor. Overleg daarom voor gebruik met uw arts als u hartfalen of oedeem heeft.

Zeer zelden

  • Maagzweer of darmzweer. Dit medicijn kan een maagzweer verergeren. Overleg voor gebruik met uw arts of apotheker als u een  maag- of darmzweer heeft of kortgeleden heeft gehad. Misschien heeft u een maagbeschermer nodig. Raadpleeg uw arts als uw maagklachten verergeren.
  • Een te hoge bloeddruk. Overleg voor gebruik met uw arts als u een hoge bloeddruk heeft of hiervoor behandeld wordt. Uw bloeddruk moet vaker gecontroleerd.
  • Ernstige psychische klachten, zoals overdreven opgewekt gevoel, impulsief gedrag, verwardheid, wanen en hallucinaties. Overleg bij deze verschijnselen met uw arts.
  • De hik. Raadpleeg uw arts als u hier last van blijft houden.
  • Overgevoeligheid  voor dit medicijn. Dit merkt u aan huiduitslag, galbulten of jeuk.
    Een heel enkele keer ontstaat een ernstige allergie (met onder andere benauwdheid, zwelling van mond, keel, verlies van het bewustzijn). Ga dan onmiddellijk naar een arts of Eerste-Hulpdienst.
    In beide gevallen mag u dit medicijn in de toekomst niet meer gebruiken. Geef daarom aan de apotheek door dat u overgevoelig bent voor methylprednisolon. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u dit medicijn niet opnieuw krijgt.
  • Bij injecties in een spier: op de plaats van de injectie deuk in de huid, donkere of lichte verkleuring van de huid.

Als u methylprednisolon meer dan 3 weken achtereen gebruikt of meerdere stootkuren per jaar nodig heeft: u heeft meer kans op onderstaande bijwerkingen. Ze treden soms pas na maanden op, of pas als u al bent gestopt.

Soms

  • Zwaarder worden en een andere vetverdeling. Dit komt  door een andere opbouw en afbraak van vet, meer eetlust en vasthouden van vocht. Vet gaat vooral zitten op de buik en op de bovenkant van de rug. Het is vaak nodig uw eetgewoontes aan te passen om uw gewicht op peil te houden. Een diëtist kan u daarbij helpen..
  • Dik gezicht (bolle wangen). Net als de gewichtstoename is dit voor velen een belangrijk nadeel van de behandeling. Het gaat niet goed met u, maar voor uw omgeving ziet u er juist 'welvarend' uit. Het verdwijnt weer als u stopt met het medicijn.

Zelden

  • Dunnere huid, waardoor u sneller blauwe plekken heeft en streepvormige littekens (striae). Enige maanden na het stoppen met de behandeling heeft de huid meestal weer zijn normale dikte terug. De littekens verdwijnen niet meer.
  • Rood geaderde of rode huid in het gezicht en puntvormige huidbloedinkjes.
  • Verminderde werking van de bijnierschors. Vooral kinderen zijn gevoelig voor deze bijwerking. Hier heeft u tijdens de behandeling geen last van, maar na het stoppen heeft uw bijnierschors tijd nodig om op gang te komen om weer zelf bijnierschorshormonen aan te maken. Dit kan meerdere maanden duren. .
  • Groeivertraging bij kinderen. Het is belangrijk dat een arts regelmatig de lichaamslengte en het lichaamsgewicht controleert. Als blijkt dat het kind te weinig groeit, kan de arts de injecties minder vaak geven. Dit herstelt de groei.
  • Broze botten (osteoporose), waardoor deze eerder breken. Het is belangrijk tijdens het gebruik van dit medicijn voldoende kalk te gebruiken (in de vorm van zuivelproducten of eventueel als tabletten). Ook lichaamsbeweging is nodig omdat dat zorgt voor een actieve opbouw van de botten.
    In veel gevallen zal de arts u adviseren ook medicijnen tegen botontkalking te gebruiken.
  • Te weinig kalium in het bloed. Dit merkt u onder andere aan spierkrampen, spiertrekkingen, spierpijn, spierzwakte, minder eetlust, verstopping en hartkloppingen of een overslaand hart. Neem bij een of meer van deze klachten contact op met uw arts.
  • Te veel cholesterol in het bloed na meerdere maanden gebruik. Hierdoor heeft u meer kans op hart- of vaatziekten. Uw arts kan medicijnen voorschrijven om de hoeveelheid cholesterol in uw bloed te verlagen.
  • Staar (een blijvende vertroebeling van de ooglens: cataract). Neem contact op met uw arts als u slechter, wazig of dubbel ziet. Staar komt meestal alleen voor bij gebruik gedurende meerdere jaren.
  • Glaucoom (verhoogde oogboldruk). Overleg met uw arts als u weet dat u glaucoom heeft, terwijl u daar niet voor wordt behandeld. Waarschuw uw arts als u minder goed gaat zien of als u hevige pijn achter uw oog heeft die niet binnen enkele uren wegtrekt. Glaucoom komt meestal alleen voor bij gebruik gedurende meerdere jaren.

Zeer zelden

  • Huidklachten, zoals slecht genezende wonden, acne (jeugdpuistjes), veel transpireren, meer lichaamsbeharing (vooral in het gezicht) en donkere of juist lichte plekken op de huid.
  • Peesontsteking en makkelijker scheuren van pezen, vooral van de achillespees.
  • Impotentie
  • Bij  vrouwen: wegblijven van de menstruatie tijdens de behandeling.
  • Ernstige hart-vaataandoening, zoals hartfalen, een hartaanval of een beroerte. Hier is meestal pas kans op na meerdere maanden gebruik.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen, of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Hoe gebruik ik dit medicijn?

Hoe?
Het infuus of de injecties worden meestal door een arts of verpleegkundige toegediend.
Gebruikt u dit medicijn in noodsituaties bij een corticosteroïd-crisis? Soms kunnen u of uw partner worden geïnstrueerd om zelf een injectie te kunnen toedienen. Bijvoorbeeld wanneer u op vakantie gaat.

Hoelang?

Stootkuur
Een stootkuur is een behandeling gedurende enkele dagen tot weken. De hoeveelheid per dag is meer dan bij een langdurige behandeling met methylprednisolon. Bij een stootkuur met methylprednisolon krijgt u dagelijks, om de dag of iedere week een injectie. De injecties blijven gedurende enkele dagen werken.
Bij een stootkuur zijn er meestal geen ernstige bijwerkingen.
Een stootkuur wordt meestal toegepast bij een plotselinge verergering van chronische ontstekingsziekten. Methylprednisolon geneest de aandoening niet, maar onderdrukt de ziekteverschijnselen. Hierdoor kan uw lichaam zich makkelijker herstellen.
Meestal merkt u de werking binnen enkele uren. Soms is de stootkuur bedoeld om de periode te overbruggen tot u de werking merkt van een ander medicijn, waarvan het effect langzamer intreedt.

Langdurige behandeling
Een behandeling van enkele maanden of langer bestaat meestal uit een tweewekelijkse of maandelijkse injectie met methylprednisolon.
Gedurende de hele behandeling bepaalt uw arts samen met u of de hoeveelheid methylprednisolon moet worden bijgesteld, zodat u de laagst mogelijk dosering gebruikt die nog goed werkt.
Deze langdurige behandeling wordt toegepast bij ernstige ziekten met ontstekingsverschijnselen, als andere medicijnen niet of onvoldoende helpen.
Het kan bij deze aandoeningen enkele weken duren voor u het effect van methylprednisolon merkt.

Substitutietherapie
Bij substitutietherapie vervangt methylprednisolon het lichaamseigen cortisol, als uw lichaam dat niet meer voldoende aanmaakt.  Methylprednisolon wordt vooral gebruikt tijdens een corticosteroïd-crisis. Tabletten of capsules werken dan vaak niet snel genoeg. Bovendien bent u tijdens zo’n crisis vaak niet meer in staat te slikken. Als substitutietherapie kunt u methylprednisolon levenslang gebruiken.Heeft u bij een corticosteroïdcrisis een noodinjectie gebruikt? Bel dan daarna meteen uw arts.

Wanneer?

  • Multiple sclerose (MS): als stootkuur van 3 tot 10 dagen. U krijgt dagelijks een injectie of infuus met methylprednisolon.
  • Systemische lupus erythematodes (SLE):  meestal een stootkuur van 1 tot 3 dagen met dagelijks een injectie of infuus.
  • Reumatoïde artritis (reuma): u gebruikt prednisolon meestal tot het DMARD (reumamedicijn) begint te werken.
  • Ook schrijven artsen het voor bij een plotselinge verergering van de klachten. U krijgt het dan als stootkuur van1 tot 4 dagen.
  • Of u krijgt een behandeling van enkele maanden met een lagere dosering. U krijgt de injectie dan eens per maand.
  • Colitis ulcerosa en de ziekte van Crohn: in het begin krijgt u dagelijks een injectie. Na verbetering van de klachten krijgt u gedurende 2 tot 3 maanden steeds een minder sterke injectie met methylprednisolon om de kuur af te bouwen. Of de arts zet u over op tabletten of capsules met een bijnierschorshormoon, zoals prednisolon.
  • Ernstige huidallergie (zoals ernstige allergie door aanraking planten): één keer een injectie.
  • Contactallergie: 1 injectie die na 5 tot 10 dagen moet worden herhaald.
  • Juveniele dermatomyositis meestal een stootkuur van 3 dagen met dagelijks een injectie.
  • Overige huidaandoeningen de behandeling bestaat vaak uit wekelijks een injectie, gedurende een aantal weken.
  • Oogontstekingen: de behandeling is een stootkuur, waarbij u 1 tot 3 dagen iedere dag een injectie krijgt.
  • Nierontstekingen en het syndroom van Goodpasture: meestal krijgt u gedurende een aantal dagen iedere dag of om de dag een injectie.
  • Bloedstollingsziekten: meestal krijgt u gedurende een aantal dagen iedere dag of om de dag een injectie.
  • Auto-immuun hemolytische anemie: de behandeling duurt meestal 1 tot 3 dagen.
  • Bij misselijkheid door chemotherapie: u krijgt dit medicijn per infuus of injectie een uur voor de chemo wordt toegediend en tot minstens 3 uur erna.
  • Bijnierziekten (substitutietherapie): u kunt methylprednisolon levenslang gebruiken.
  • Overige aandoeningen: de duur van de behandeling is afhankelijk van de soort en de ernst van de aandoening. Bij hevige ziekteverschijnselen is vaak een korte kuur van enkele dagen tot weken nodig. Bij chronische aandoeningen met minder hevige verschijnselen, moet de behandeling vaak juist meerdere maanden doorgaan en daarna langzaam afgebouwd.

Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten?

Neem contact op met uw arts als u een afspraak voor een nieuwe injectie bent vergeten.

Kan ik met dit medicijn autorijden, alcohol drinken en alles eten of drinken?

autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Bij dit medicijn zijn hiervoor geen beperkingen.

Mag ik methylprednisolon gebruiken met andere medicijnen?

Dit middel heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje ‘samenstelling’.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

  • Ontstekingsremmende pijnstillers, zoals acetylsalicylzuur, diclofenac, ibuprofen en naproxen. Deze pijnstillers hebben als bijwerking maag- en darmzweren. De kans hierop is groter als u ook methylprednisolon gebruikt. De pijnstiller paracetamol heeft deze bijwerking niet. Deze kunt u wel veilig gebruiken.
    Heeft u een ontstekingsremmende pijnstiller nodig? Overleg met uw arts of apotheker. Als u methylprednisolon gebruikt moet u vaak ook een maagbeschermend middel slikken.
  • Bepaalde vaccins, bijvoorbeeld bof-mazelen-rodehondvaccin (BMR), rotavirusvaccin, varicellavaccin (tegen waterpokken) en BCG-vaccin (tegen tuberculose). Methylprednisolon vermindert de werkzaamheid van deze vaccins en kan de kans op bijwerkingen ervan verhogen.
    Als u methylprednisolon gebruikt als substitutietherapie zal uw lichaam wel goed op de vaccins reageren. Overleg met de arts als u gevaccineerd moet worden.
  • Carbamazepine, fenobarbital, fenytoïne of primidon (medicijnen, onder andere gebruikt bij epilepsie) en het medicijn tegen tuberculose rifampicine. Deze middelen kunnen de hoeveelheid methylprednisolon in het bloed verlagen. Dit is van belang als u de methylprednisolon meer dan 2 weken achter elkaar gebruikt. Als u met deze medicijnen stopt stijgt de hoeveelheid methylprednisolon juist. Overleg hierover met uw arts of apotheker. Dus ook als u met een van deze medicijnen gaat stoppen. 
  • Sommige medicijnen tegen hiv en hepatitis C. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.

Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Mag ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?

Zwangerschap

  • Als u zwanger bent of zwanger wilt worden kunt u een stootkuur van enkele dagen of weken met dit medicijn volgen.  Het is dan niet schadelijk voor de zwangerschap en voor de baby.
  • Overleg met uw arts bij een behandeling gedurende meerdere maanden. Samen met uw arts kunt u een afweging maken tussen de voordelen van de behandeling en de risico's voor het kind. De effecten op het ongeboren kind bij langdurig gebruik zijn nog niet allemaal bekend. Bij gebruik gedurende meerdere maanden van de zwangerschap is er een kans dat de baby minder goed groeit. Bovendien kan het medicijn de werking van de bijnierschors van de baby onderdrukken. Na de bevalling heeft de baby dan soms tijdelijk extra bijnierschorshormoon nodig. Overleg hierover met uw arts.
  • Gebruikt u methylprednisolon als substitutietherapie tijdens een corticosteroïd-crisis? Dat is veilig voor de baby.

Borstvoeding

  • Wilt u borstvoeding geven? Een stootkuur van enkele dagen of weken kunt u veilig gebruiken.
  • Moet u dit medicijn langer gebruiken? Overleg dan met uw arts of apotheker. Meestal is het mogelijk borstvoeding te geven als u na de injectie 3 tot 4 uur wacht voor u borstvoeding geeft.
    Het medicijn is dan weer voor een groot deel uit de moedermelk verdwenen. Hierdoor krijgt het kindje zo min mogelijk medicijn binnen. Heeft u voor die 3 uur stuwing? Kolf de melk dan af en gooi deze weg.

Gebruikt u medicijnen op recept of die u zonder recept koopt? Wilt u helpen om de kennis over medicijngebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding te vergroten? Meld dan uw ervaring bij pREGnant.

Mag ik zomaar met dit medicijn stoppen?

Heeft u dit medicijn meerdere weken toegediend gekregen en stopt u plotseling? Dan heeft u kans op hevige verschijnselen, zoals hoofdpijn, spierpijn, trillen, duizeligheid, hartkloppingen, diarree, misselijkheid, zwakte en een lamlendig gevoel.
Deze verschijnselen ontstaan doordat uw eigen bijnierschors tijdens het gebruik minder hormonen is gaan aanmaken. Er is immers al voldoende bijnierschorshormoon in het lichaam aanwezig. Als u stopt kan de bijnierschors de hormonen niet ineens gaan produceren.
Het duurt enkele weken tot soms meer dan een jaar voor de bijnierschors weer helemaal op gang is. Bent u ziek of moet u worden geopereerd en bent u minder dan een jaar geleden gestopt met methylprednisolon? Vertel dit aan uw arts. Soms heeft u dan tijdelijk een bijnierschorshormoon nodig.

  • Gebruikt u dit medicijn korter dan 3 weken? U kunt meestal in één keer stoppen, zonder dat er ontwenningsverschijnselen ontstaan.
  • Heeft u dit medicijn langer gebruikt? Het is mogelijk dat de arts de dosering langzaam afbouwt.
  • Heeft u de huidziekte psoriasis? Deze huidziekte kan verergeren als u stopt. Daarom moet u altijd langzaam afbouwen. Ook na gebruik van minder dan 3 weken. Overleg hierover met uw arts of apotheker.

Onder welke namen is methylprednisolon verkrijgbaar?

De werkzame stof methylprednisolon zit in de volgende producten:

Heb ik een recept nodig?

Methylprednisolon is sinds 1956 internationaal op de markt. In injecties is het op recept verkrijgbaar onder de merknamen DepoMedrol en SoluMedrol. DepoMedrol werkt meerdere dagn door, SoluMedrol heeft meteen een sterk effect. 

Injecties met methylprednisolon worden ook plaatselijk toegediend in huidaandoeningen of rond ontstoken gewrichten. Lees hiervoor de tekst onder Methylprednisolon injecties in of rond een gewricht of huidaandoening.

Wilt u meer weten over de prijs en vergoeding van uw medicijn? Lees dan verder in het thema: Medicijnprijzen en vergoedingen.

Laatst bijgewerkt: 17-06-2016

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

Vind een apotheek

Wilt u meer weten, of heeft u een vraag over uw eigen situatie? Dan raden wij u aan naar uw eigen apotheek te gaan. Uw eigen apotheker is op de hoogte van uw persoonlijke omstandigheden en kan u uitgebreid begeleiden bij uw medicijngebruik. Bent u niet in de buurt van uw eigen apotheek, dan kunt u hier ook andere apotheken vinden.

Vraag het de webapotheker

Het beste advies krijgt u bij uw eigen apotheek. Daar ontvangt u de zorg en begeleiding die is afgestemd op uw persoonlijke situatie. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kunt u een vraag stellen aan de webapotheker. Een team van apothekers beantwoordt uw vraag in principe binnen enkele werkdagen.

Vraag het de webapotheker

Meldingen over dit medicijn

24 november 2014

Nog geen ervaring alleen wat ik lees maakt mij angstig in 1 keer 120 mg gekregen

23 augustus 2006

2 maanden zijn mijn oorsuizingen (tinnitus) volledig verdwenen

Apotheek.nl gebruikt cookies om het surfgedrag op de website te analyseren.