Bijsluiters

Zorg & gebruik

Bijsluiters

Het is heel belangrijk om de bijsluiter te lezen voordat u een medicijn gebruikt. Maar soms roept de bijsluiter twijfels op: enge bijwerkingen, ingewikkelde taal en onduidelijke begrippen. De apotheker kan u helpen met advies en extra informatie.

naar zorg & gebruik

Bijsluiters

Informatie over 8 onderwerpen in de bijsluiter

De bijsluiter is de gebruiksaanwijzing van het medicijn. De informatie in de bijsluiter moet volgens de wet in een vaste volgorde staan. In alle bijsluiters staat informatie over de volgende 8 onderwerpen.

1.    Algemene informatie over het medicijn.

  • de naam van het medicijn
  • de werkzame stof en hulpstoffen zoals zetmeel, gluten en zetmeel
  • de sterkte van de werkzame stof
  • de vorm, bijvoorbeeld een capsule, tablet of zalf 
  • de groep van medicijnen waarbij het hoort, bijvoorbeeld antibiotica 
  • het nummer waaronder het middel is ingeschreven in het Register Voor Geneesmiddelen (RVG-nummer)

2.    De klachten en ziektes waarvoor het middel gebruikt mag worden.

Dit wordt ook wel de indicatie genoemd.

3.    Wat u moet weten voor u begint met het middel.

  • in welke gevallen het niet gebruikt mag worden 
  • gebruik bij zwangerschap en borstvoeding 
  •  wisselwerkingen met andere medicijnen
  • invloed van alcohol
  • invloed op het reactievermogen

4.    Aanwijzingen voor het gebruik.

  • de gebruikelijke dosering
  • hoe, hoe vaak en hoe lang gebruiken
  • wat te doen bij overdosering, vergeten en stoppen van het medicijn

5.    De mogelijke bijwerkingen.

6.    Hoe u het medicijn moet bewaren en de ‘te gebruiken tot’-datum.

7.    Algemene informatie over de fabrikant, zoals de naam en het adres.

8.    De datum waarop de bijsluiter voor het laatst is herzien/goedgekeurd.

De apotheker helpt bij vragen over de bijsluiter

Soms is de informatie in de bijsluiter ingewikkeld en roept deze vragen op. De apotheker kan u meer uitleg geven over de bijsluiter. Ook kan hij meer vertellen over uw specifieke situatie. Hij kan bijvoorbeeld helpen bij vragen of onduidelijkheden over:

  • Bijwerkingen. De fabrikant is verplicht om alle bijwerkingen te noemen in de bijsluiter. Maar niemand krijgt alle bijwerkingen die in de bijsluiter staan. Heeft u een bijwerking die niet in de bijsluiter staat? Meld deze dan bij het Bijwerkingencentrum Lareb
  • De dosering van uw medicijn. Staat er in de bijsluiter een andere dosering dan op het etiket? Dat kan, want de dosering kan anders zijn voor kinderen en ouderen. 
  • Uw ziekte en de bijsluiter. Het kan zijn dat uw aandoening niet in de bijsluiter van uw medicijn staat. Soms kiest de arts een medicijn dat officieel bedoeld is voor een andere aandoening. Dat heet ‘off label’ of ‘buiten de indicatie’. 
  • Wat te doen als u een dosis vergeten bent? Dat staat niet altijd in de bijsluiter. Uw apotheker geeft u graag advies. 
  • Stoppen met het medicijn. Soms staat hierover niks in de bijsluiter, maar vraag altijd advies aan uw apotheker als u wilt stoppen met een medicijn. Opeens stoppen kan gevaarlijk zijn.  

Informatie over ‘off label’-gebruik, een vergeten dosis en stoppen met het medicijn staat ook op deze website. Zoek hiervoor naar uw medicijn op de medicijnpagina’s

De bijsluiter wordt gemaakt door de fabrikant

De fabrikant van een medicijn is verplicht om een bijsluiter in de verpakking van het medicijn te doen. De fabrikant maakt de bijsluiter voor alle gebruikers van het medicijn. Sommige fabrikanten maken veel werk van de duidelijkheid en leesbaarheid van de informatie en andere niet. Voordat een medicijn op de markt komt wordt de bijsluiter beoordeeld door het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen.

Andere bronnen van informatie over uw medicijn

Niet alleen in de bijsluiter staat informatie over uw medicijn. Uw apotheker geeft uw ook informatie via:

Het etiket op de verpakking

Hier staat de belangrijkste informatie over uw medicijn, zoals: 

  • hoe vaak en hoeveel u moet nemen. Er kan ook een advies staan, zoals ‘niet innemen met melk’.
  • waarschuwingen zoals ‘kan het reactievermogen beïnvloeden’ of ‘pas op met alcohol’.
  • de naam de arts die het medicijn heeft voorgeschreven.
  • de datum van aflevering.
  • de naam en de hoeveelheid van het medicijn.

Informatieblad

Vaak geeft de apotheek een geprint A4-vel mee met informatie over het medicijn. Bijvoorbeeld als iemand het medicijn voor het eerst gebruikt of iemand meerdere medicijnen gebruikt. Of als u erom vraagt. De informatie is meestal duidelijker en uitgebreider dan in de bijsluiter. Het informatieblad is een aanvulling op de bijsluiter, geen vervanging.

Uitleg en instructie

Vaak geeft de apotheker mondeling extra informatie als u een medicijn komt ophalen. Bijvoorbeeld over hoe u een medicijn moet inhaleren, bewaren of wat u moet doen bij bijwerkingen. Aarzel niet om vragen te stellen als u de uitleg niet meteen begrijpt. 

Sommige mensen hebben extra uitleg nodig. Bijvoorbeeld omdat ze laaggeletterd zijn. Op deze website staan daarom gesproken teksten met uitleg over medicijnen en uitleg van moeilijke woorden. Ook zijn er iconen die lastige begrippen zoals ‘driemaals daags’ uitleggen. Deze hulpmiddelen en meer informatie staan op deze pagina.

Veelgestelde vragen over bijsluiters

Waar moet ik op letten als ik met een medicijn begin?

  • of het een tijdje duurt voordat u effect merkt.
  • wat de bijwerkingen zijn en of die na verloop van tijd verdwijnen.
  • bij welke klachten u naar de dokter moet gaan.

Ik ben vegetariër en de arts schijft mij capsules voor. In de bijsluiter staat dat er gelatine in zit. Dit is een dierlijk product. Wat nu?

Ga na of u de capsule mag openmaken en de inhoud mag innemen met wat voedsel. Gaat dit niet, vraag dan de apotheker om advies. Misschien is er voor u een ander medicijn zonder dierlijke producten.

Jaren geleden kreeg de patiënt geen bijsluiter, nu is de bijsluiter lezen juist belangrijk. Hoe zit dat?

Inzichten en wetten zijn veranderd. Tegenwoordig is de patiënt ook zelf verantwoordelijk voor zijn behandeling. Om de medicijnen hun werk goed te laten doen is het belangrijk om ze op de juiste manier te gebruiken. Dit wordt ‘therapietrouw’ genoemd. De basis daarvoor is: goed op de hoogte zijn via een duidelijke bijsluiter.

De apotheek zegt dat ik hetzelfde medicijn heb gekregen als de vorige keer, maar de bijsluiter is anders. Hoe kan dat?

Waarschijnlijk is dit medicijn van een andere fabrikant. Het is hetzelfde middel met dezelfde werkzame stof. Elke fabrikant moet zich aan de wet houden, maar kan zelf beslissen hoe de bijsluiter eruit ziet.

Nuttige websites over bijsluiters

www.lareb.nl  
Het Bijwerkingencentrum Lareb verzamelt meldingen over bijwerkingen. Heeft u last van een bijwerking? Meld uw klachten dan. Als meer mensen deze klachten hebben, kan de bijsluiter worden aangepast of het middel zelf van de markt worden gehaald.

www.meldpuntmedicijnen.nl  
Op Meldpunt Medicijnen kunt u ervaringen melden met medicijnen: met verpakking, moeilijkheden met de bijsluiter, bijwerkingen, hoe het middel bevalt enzovoort. Uw ervaringen met medicijnen kunnen waardevol zijn voor anderen.

www.cbg-meb.nl  
Bijsluiter kwijt? Op de site van overheidsorganisatie College ter Beoordeling van Geneesmiddelen staat de volledige bijsluitertekst van alle medicijnen die in Nederland op de markt zijn. Klik op ‘Geneesmiddeleninformatiebank’ > ‘Voor mensen’ en toets de productnaam of RVG-nummer in. 
 

Laatst bijgewerkt: 30-01-2017

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op verschillende (wetenschappelijke) bronnen. Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

Vind een apotheek

Wilt u meer weten, of heeft u een vraag over uw eigen situatie? Dan raden wij u aan naar uw eigen apotheek te gaan. Uw eigen apotheker is op de hoogte van uw persoonlijke omstandigheden en kan u uitgebreid begeleiden bij uw medicijngebruik. Bent u niet in de buurt van uw eigen apotheek, dan kunt u hier ook andere apotheken vinden.

Vraag het de webapotheker

Het beste advies krijgt u bij uw eigen apotheek. Daar ontvangt u de zorg en begeleiding die is afgestemd op uw persoonlijke situatie. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kunt u een vraag stellen aan de webapotheker. Een team van apothekers beantwoordt uw vraag in principe binnen enkele werkdagen.

Vraag het de webapotheker

Apotheek.nl gebruikt cookies om het surfgedrag op de website te analyseren.