Bemfola

Bemfola

Werkzame stof: follitropine

Onderstaande tekst gaat over de werkzame stof follitropine.

Trefwoord
naar medicijnen

follitropine

vergroot
terug naar boven

Belangrijk om te weten over follitropine

  • Follitropine (FSH) is een lichaamseigen hormoon. Dit hormoon laat bij vrouwen eicellen rijpen. Bij mannen stimuleert het de aanmaak van zaadcellen.
  • Bij vrouwen en mannen die geen kinderen kunnen krijgen.
  • Om eicellen te laten rijpen: u begint binnen een week na het begin van uw menstruatie. U krijgt minstens 1 week lang elke dag 1 injectie. Met een echo is te zien of de eicellen voldoende rijpen.
  • U heeft meer kans op een tweeling of meerling, omdat meerdere eicellen zich tegelijk kunnen ontwikkelen.
  • Om zaadcellen te stimuleren: u krijgt 3 maal per week een injectie. Het duurt ongeveer 2,5 maand voordat nieuwe zaadcellen zijn gevormd.
  • U kunt pijn op de injectieplaats krijgen. Vooral tijdens de eerste dagen. Ook hoofdpijn, verhoogde bloeddruk en pijnlijke, gespannen borsten (zowel mannen als vrouwen).
  • Uw eierstokken kunnen te sterk reageren op het medicijn. Er kunnen zich te veel eicellen ontwikkelen. Waarschuw uw arts bij ernstige buikpijn, diarree, braken of kortademigheid.

Wat doet follitropine en waarbij gebruik ik het?

Follitropine heet ook follikelstimulerend hormoon en wordt afgekort als FSH. Het is een lichaamseigen hormoon dat wordt aangemaakt door een orgaan in de hersenen (de hypofyse).

Bij vrouwen stimuleert follitropine de groei en rijping van eicellen. Bovendien stimuleert het de eierstokken om het vrouwelijke geslachtshormoon oestrogeen te maken.

Bij mannen stimuleert follitropine de aanmaak van zaadcellen.

Artsen schrijven dit middel voor bij verminderde vruchtbaarheid.

Verminderde vruchtbaarheid

Voor een zwangerschap is een gerijpte eicel nodig. De eicel rijpt in de eierstokken onder invloed van het hormoon follitropine. Als de eicel voldoende is ontwikkeld komt hij vrij voor bevruchting. Dit heet de eisprong.

Een mannelijke zaadcel kan daarna de vrijgekomen eicel bevruchten. De zaadballen maken daartoe voortdurend nieuwe zaadcellen aan. De zaadballen worden hiertoe aangezet door het hormoon follitropine. Follitropine stimuleert bovendien de aanmaak van testosteron door de zaadballen.

Follitropine wordt gebruikt bij vrouwen en bij mannen die geen kinderen kunnen krijgen.

Oorzaken
De vruchtbaarheid kan bijvoorbeeld zijn verminderd als het lichaam onvoldoende follitropine aanmaakt (deze vorm van onvruchtbaarheid heet hypogonadotroop hypogonadisme). Bij vrouwen komt dan geen gerijpte eicel vrij. Bij mannen ontstaan te weinig zaadcellen.

Verminderde vruchtbaarheid bij vrouwen kan ook ontstaan door vergroeiingen van de eierstokken (polycysteus ovarium syndroom, PCOS).

Verder zijn er nog veel andere oorzaken voor verminderde vruchtbaarheid. Deze worden vaak met IVF (In Vitro Fertilisatie) behandeld.

Behandeling bij mannen
Bij mannen met hypogonadotroop hypogonadisme kan follitropine kan de productie van zaadcellen binnen enkele maanden op gang brengen.

Behandeling bij vrouwen
Als de verminderde vruchtbaarheid komt doordat geen eicellen rijpen, kan de arts met follitropine de rijping van de eicellen stimuleren. Na de eisprong moet u dan geslachtsgemeenschap hebben of brengt de arts de zaadcellen in de baarmoeder (inseminatie).

Bij een IVF-behandeling (In Vitro Fertilisatie) vindt een bevruchting buiten het lichaam plaats. Er zijn voor een IVF-behandeling meerdere eicellen nodig. Daarom wordt de eirijping gestimuleerd met follitropine. Na de eisprong haalt de arts de rijpe eicellen uit de eierstokken om ze vervolgens buiten het lichaam te laten bevruchten.

Bijkomende behandelingen bij vrouwen
Voorafgaand aan de toediening van follitropine moet u vaak ook nafareline of triptoreline gebruiken. Deze medicijnen zorgen ervoor dat follitropine meer effect heeft.

De geslachtsgemeenschap, inseminatie of het ‘oogsten` van de eicellen moet precies rond de eisprong plaatsvinden. Meestal geeft de arts daarom op het moment dat de eicellen voldoende gerijpt zijn, een injectie met het hormoon HCG (humaan choriongonadotrofine). Dit hormoon stimuleert de eisprong.

Effect
Als u twee weken na de poging tot bevruchting nog niet ongesteld bent, betekent dat niet dat u zwanger bent. Meestal komt de menstruatie door de hormonen wat later. Ook is een zwangerschapstest niet betrouwbaar door de hormonen die u heeft gebruikt. Daarom kan alleen de arts een eventuele zwangerschap vaststellen.

Lees meer over verminderde vruchtbaarheid

Wat zijn mogelijke bijwerkingen?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

Bijwerkingen bij vrouwen

Soms (bij 10 tot 30 op de 100 mensen)

  • Pijn op de injectieplaats, roodheid, zwelling, jeuk en blauwe plekken. Vooral gedurende de eerst dagen van de behandeling.
  • Hoofdpijn.
  • Pijnlijke gespannen borsten.

Zelden (bij 1 tot 10 op de 100 mensen)

  • Vermoeidheid en zeer zelden slaperigheid en duizeligheid.
  • Maagdarmklachten, zoals misselijkheid en braken, diarree, buikkrampen, verstopping en buikpijn.
  • Verhoogde bloeddruk. Heeft u al een verhoogde bloeddruk. Raadpleeg dan uw arts of u dit middel veilig kunt gebruiken.
  • Overreactie van de eierstokken, waardoor zich te veel eicellen ontwikkelen. Dit kan ernstige klachten geven, met onder andere kans op trombose. De verschijnselen van deze overreactie merkt u na de eisprong: ernstige buikpijn, diarree, braken, plotselinge gewichtstoename van meer dan twee kilo, kortademigheid en niet of heel weinig plassen. Waarschuw bij deze verschijnselen meteen uw arts.
  • Meerlingzwangerschap. Door gebruik van dit middel kunnen zich meerdere eicellen tegelijkertijd ontwikkelen. Dit kan leiden tot tweelingen of meerlingen.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

  • Huiduitslag, jeuk en galbulten door overgevoeligheid voor dit middel. Meld deze bijwerkingen aan uw arts. Deze zal de behandeling stopzetten, en kan soms proberen of u voor een ander preparaat niet overgevoelig bent. Bij ernstige benauwdheid meteen uw arts raadplegen.
  • Bij vrouwen die borstkanker hebben of hebben gehad, zou de tumor mogelijk kunnen groeien of terugkomen door het gebruik van dit middel. Dit is echter niet bewezen. Overleg hierover met uw arts.

Bijwerkingen bij mannen

Soms (bij 10 tot 30 op de 100 mensen)

  • Pijn op de injectieplaats, roodheid, zwelling, jeuk en blauwe plekken. Vooral gedurende de eerst dagen van de behandeling.

Zelden (bij 1 tot 10 op de 100 mensen)

  • Hoofdpijn.
  • Verhoogde bloeddruk. Heeft u al een verhoogde bloeddruk. Raadpleeg dan uw arts of u dit middel veilig kunt gebruiken.
  • Zwelling van de borsten met een gespannen gevoel. De zwelling verdwijnt na enige weken of na stoppen met de behandeling.
  • Acne (vettige huid met puistjes).
  • Gewichtstoename.
  • Spataders boven en achter de zaadballen.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

  • Huiduitslag, jeuk en galbulten door overgevoeligheid voor dit middel. Meld deze bijwerkingen aan uw arts. Deze zal de behandeling stopzetten, en kan soms proberen of u voor een ander preparaat niet overgevoelig bent. Bij ernstige benauwdheid meteen uw arts raadplegen.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van een van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart, waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Hoe gebruik ik dit medicijn?

Hoe?
Dit middel moet in een spier of onder de huid worden ingespoten. De plaats is afhankelijk van de soort injectie.

Meestal zult u zelf of uw partner de injecties toedienen. De arts of verpleegkundige zal u daartoe precies instrueren. Aarzel niet bij onduidelijkheden uitleg te vragen.

Bewaar de injecties in de koelkast, maar niet in het vriesvak.

Wanneer?

Rijping eicellen
De behandeling start binnen een week na de eerste dag van de menstruatie. U krijgt gedurende minimaal een week dagelijks een injectie toegediend. De hoeveelheid follitropine is afhankelijk van hoe hard de eicel zich ontwikkelt. Dat volgt de arts door middel van een echo of bloedonderzoek.

IVF
De arts start de behandeling op de tweede of derde dag na het begin van de cyclus. U krijgt dan dagelijks een injectie toegediend tot de eicellen voldoende zijn gerijpt.

Hoe lang?

Rijping eicellen
U gebruikt gedurende 7 tot 14 dagen dagelijks een injectie met dit middel. (Behandelperiode maximaal vier weken). De arts houdt met een echo of bloedonderzoek in de gaten of de eicellen voldoende zijn gerijpt. Daarna stopt u met dit middel en krijgt u een hormoon om de eisprong in gang te zetten (choriongonadotrofine HCG). Op die dag en op de dag erna moeten de eicellen bevrucht worden. U moet dus op die dag geslachtsgemeenschap hebben of op die dag moet de inseminatie plaatsvinden.

IVF
Het duurt gemiddeld tien dagen voor de eicellen voldoende zijn gerijpt. Het kan echter ook langer of korter duren (5 tot 20 dagen). De arts houdt dit in de gaten met een echo of bloedonderzoek.

Daarna ontvangt een hormoon om de eisprong in gang te zetten. Ongeveer anderhalve dag later kan de arts de eicellen uit de eierstokken halen.

Aanmaak zaadcellen
Gedurende meerdere maanden tot anderhalf jaar drie malen per week een injectie. Na enkele maanden bepaalt de arts of de zaadproductie op gang is gekomen. Het kan anderhalf jaar duren voor effect is bereikt. Als er na anderhalf jaar nog geen effect is, heeft voorzetting van de behandeling geen zin.

Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten?

Het is uiterst belangrijk u te houden aan de aanwijzingen van arts of verpleegkundige over de tijdstippen waarop u het hormoon moet spuiten. Indien u een toediening vergeet of er komt iets tussen dan kan een hele IVF-poging verloren gaan!

Indien u toch een toediening vergeten bent: bedenkt u het zich nog op dezelfde dag? Spuit dan zo snel mogelijk het middel in. Ontdekt u het pas de volgende dag? Raadpleeg dan uw arts.

Kan ik met dit medicijn autorijden, alcohol drinken en alles eten of drinken?

autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Bij dit middel zijn hiervoor geen beperkingen.

Mag ik follitropine gebruiken met andere medicijnen?

Follitropine heeft een wisselwerking met veel andere hormonen. Hormonen kunnen elkaar tegenwerken of de combinatie kan juist nodig zijn voor een goed effect. Daarom is een deskundige begeleiding door een specialist noodzakelijk om de precieze combinatie van de verschillende hormonen te bepalen.

Mag ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?

Zwangerschap
Gebruik dit middel niet als u al zwanger bent. Mogelijk beïnvloedt het de ontwikkeling van de baby. Het is belangrijk dat u zeker weet dat u niet zwanger bent als u met dit middel begint.

Borstvoeding
Gebruik dit middel niet als u borstvoeding geeft of stop de borstvoeding. Het is niet bekend of het in de moedermelk terechtkomt en of het schadelijk is voor de baby. Wilt u borstvoeding geven, overleg dan met uw arts of apotheker. Mogelijk kan de arts u (tijdelijk) een ander middel voorschrijven, dat u wel veilig kunt gebruiken.

Gebruikt u medicijnen op recept of die u zonder recept koopt? Wilt u helpen om de kennis over medicijngebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding te vergroten? Meld dan uw ervaring bij pREGnant.

Mag ik zomaar met dit medicijn stoppen?

  • Bij vrouwen: als u voortijdig stopt met deze injecties, kan de behandeling mislukken. Raadpleeg uw arts als u wilt stoppen. De behandeling met deze hormonen luistert nauw en mogelijk is het gezonder als u de behandeling afmaakt of nog andere hormonen er bij gebruikt om de behandeling goed af te ronden.
  • Bij mannen: u kunt op elk moment met de behandeling stoppen. Raadpleeg uw arts als u ook andere hormonen gebruikt. De behandeling met deze hormonen luistert nauw en mogelijk is het gezonder als u de behandeling afmaakt of nog andere hormonen er bij gebruikt om de behandeling goed af te ronden.

Onder welke namen is follitropine verkrijgbaar?

De werkzame stof follitropine zit in de volgende producten:

Heb ik een recept nodig?

Follitropine is sinds 1996 internationaal op de markt. Het is in injecties op recept verkrijgbaar onder de merknamen Bemfola, Gonal-F, Puregon, Ovaleap en Rekovelle.

Follitropine wordt ook gebruikt in combinatie met andere hormonen, onder de merknaam Pergoveris. Het is ook aanwezig in een ander hormoonpreparaat samen met andere hormonen. Kijk hiervoor bij menopauzegonadotrofine.

Wilt u meer weten over de prijs en vergoeding van uw medicijn? Lees dan verder in het thema: Medicijnprijzen en vergoedingen.

Laatst bijgewerkt: 17-01-2018

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

follitropine is te gebruiken bij:

Vind een apotheek

Wilt u meer weten, of heeft u een vraag over uw eigen situatie? Dan raden wij u aan naar uw eigen apotheek te gaan. Uw eigen apotheker is op de hoogte van uw persoonlijke omstandigheden en kan u uitgebreid begeleiden bij uw medicijngebruik. Bent u niet in de buurt van uw eigen apotheek, dan kunt u hier ook andere apotheken vinden.

Vraag het de webapotheker

Het beste advies krijgt u bij uw eigen apotheek. Daar ontvangt u de zorg en begeleiding die is afgestemd op uw persoonlijke situatie. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kunt u een vraag stellen aan de webapotheker. Een team van apothekers beantwoordt uw vraag in principe binnen enkele werkdagen.

Vraag Hypotheker Vraag het de webapotheker

Meldingen over dit medicijn

23 August 2019

De pen is fijn en makkelijk in gebruik. Het prikken valt reuze mee. Wel veel last van bijwerkingen zoals: vermoeidheid, diarree, hoofdpijn, droge mond en d...

11 August 2019

Hoofdpijn, vermoeidheid en diarree op dag 1.

21 July 2019

Hoofdpijn, vermoeid, buikpijn en misselijk op de eerste dag

Barcode Scanner Logo Gelukt. We hebben uw medicijn gevonden!