Daraprim

Daraprim

Werkzame stof: pyrimethamine

Onderstaande tekst gaat over de werkzame stof pyrimethamine.

Trefwoord
naar medicijnen

pyrimethamine

vergroot
terug naar boven

Belangrijk om te weten over pyrimethamine

  • Pyrimethamine doodt bepaalde soorten parasieten en bacteriën.
  • Bij infectie door de toxoplasmose-parasiet, bij longontsteking door de pneumocystis-bacterie. Ook uit voorzorg bij mensen met een verminderde afweer.
  • Maak de hele kuur af. Ook als de infectie genezen lijkt, want misschien zijn er nog parasieten of bacteriën over.
  • Neem de tablet in met wat water. Krijgt u last van uw maag door dit medicijn? Neem het dan in met wat voedsel.
  • U kunt bloedafwijkingen krijgen door dit medicijn. Uw arts zal uw bloed regelmatig controleren. Ook krijgt u uit voorzorg folinezuur. Dan heeft u minder kans op deze bijwerking.
  • Andere bijwerkingen: hoofdpijn, duizeligheid, huiduitslag. Overleg met uw arts als u hier veel last van heeft.

Wat doet pyrimethamine en waarbij gebruik ik het?

Pyrimethamine remt de groei van bepaalde parasieten.

Artsen schrijven het voor bij toxoplasmose en bij bepaalde infecties die bij hiv of aids voorkomen. In het verleden werd het bij malaria gebruikt.

Toxoplasmose

Toxoplasmose is een infectieziekte, veroorzaakt door de parasiet Toxoplasma gondii. De parasiet leeft voornamelijk in katten, maar kan ook leven in de mens en andere zoogdieren, zoals koeien, varkens en schapen.
U kunt toxoplasmose krijgen door het eten van besmet vlees, dat onvoldoende is verhit, of ongewassen groente en fruit. Besmetting kan ook plaatsvinden doordat u in aanraking komt met besmette kattenpoep via de kattenbak of in de tuin.

Besmetting voorkómen
U kunt besmetting met de toxoplasmose-parasiet voorkomen door:

  • handschoenen te dragen bij het tuinieren;
  • groente en fruit goed te wassen;
  • de kattenbak elke dag te verschonen;
  • vlees door en door te verhitten, en geen rauw vlees te eten;
  • handen en keukengerei direct te wassen na het hanteren van rauw vlees;
  • vlees in te vriezen: eventuele parasieten in vlees gaan dood door het vlees te bevriezen, minstens 1 week bij -20 graden.

Verschijnselen
De meeste mensen die met toxoplasmose zijn besmet, worden hier nauwelijks ziek van. Klachten kunnen zijn moeheid, lusteloosheid en lichte koorts. U kunt opgezwollen klieren in de nek hebben. De meeste mensen dragen de parasiet hun hele leven bij zich, zonder er last van te hebben. Hun lichaam maakt voldoende afweerstoffen aan om eventuele ziekteverschijnselen te onderdrukken. Als u besmet bent met de parasiet, kunt u de ziekte niet overdragen op andere mensen.
In ernstige gevallen ontstaat een ooginfectie of een ontsteking in de lever, de milt of de hersenen.

Zwangerschap
Als een vrouw tijdens de zwangerschap voor het eerst in contact komt met de toxoplasmose-parasiet, kan ze de baby besmetten. Het hangt af van het stadium van de zwangerschap welke verschijnselen het kind kan krijgen. In het begin van de zwangerschap kan toxoplasmose een miskraam veroorzaken. Ook kunnen hersenafwijkingen, oogafwijkingen en doofheid ontstaan. Later in de zwangerschap kunnen ook bloedafwijkingen, lever- en miltontsteking optreden.

Mensen met een verminderde afweer
Mensen die langdurig afweeronderdrukkende medicijnen moeten gebruiken, mensen die behandeld worden voor kanker of mensen die het hiv-virus bij zich dragen, kunnen wel ernstig ziek worden van toxoplasmose. Zij kunnen ontstekingen krijgen in de hersenen, hartspier, lever, longen en ogen.

Behandeling
Artsen schrijven mensen die toxoplasmose hebben en daar ernstige gevolgen van kunnen krijgen, pyrimethamine voor, samen met het antibioticum sulfadiazine. Het medicijn folinezuur wordt toegevoegd om de kans op bijwerkingen door deze medicijnen te verminderen.

Werking
Pyrimethamine remt de groei van de toxoplasmoseparasiet. Na enkele weken zijn de meeste parasieten verdwenen. Soms moet u de kuur herhalen na een pauze van 4 tot 6 weken.

Artsen schrijven pyrimethamine soms uit voorzorg voor aan mensen met een verminderde afweer. Dan is vaak één dosis per week voldoende.

Lees meer over toxoplasmose

Hiv en aids

Mensen met een verminderde weerstand, zoals door hiv, kunnen ernstige infecties krijgen door bepaalde ziekteverwekkers. Voor gezonde mensen zijn deze ziekteverwekkers nauwelijks een probleem. Voorbeelden zijn de toxoplasmose-parasiet en de pneumocystis-bacterie.
 

Bij mensen met een verminderde weerstand kan de toxoplasmose-parasiet ontstekingen in de hersenen veroorzaken (encephalitis). Dit veroorzaakt hevige hoofdpijn en vreemd gedrag.

De pneumocystis-bacterie kan ernstige longontsteking veroorzaken. U voelt zich dan flink ziek, heeft koorts en moet vaak hoesten. Het ademen kan pijnlijk zijn en vaak bent u benauwd.

Pyrimethamine kan worden gebruikt bij de behandeling van toxoplasmose-encephalitis en bij pneumocystis-longontsteking.

Artsen schrijven het ook voor om deze infecties te voorkomen.

Pyrimethamine wordt meestal gecombineerd met andere antibiotica, zoals dapson. De arts schrijft ook folinezuur voor om de kans op bijwerkingen te verminderen.

Lees meer over hiv en aids

Malaria

Pyrimethamine werd vroeger wel gebruikt om de malaria-parasiet te bestrijden. In Nederland wordt het niet meer daarvoor gebruikt, omdat veel malaria-parasieten tegenwoordig resistent (ongevoelig) zijn voor dit medicijn.

Lees meer over malaria

Wat zijn mogelijke bijwerkingen?

Behalve het gewenste effect kan dit medicijn bijwerkingen geven.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Regelmatig (bij meer dan 30 op de 100 mensen)

  • Minder rode bloedcellen. U kunt hierdoor bloedarmoede krijgen. U merkt dit aan extreme vermoeidheid en een bleke huid. Uw arts zal uw bloed regelmatig controleren. Uw arts zal u ook folinezuur voorschrijven. Hierdoor heeft u minder kans op deze bijwerking.

Soms (bij 10 tot 30 op de 100 mensen)

  • Maagdarmklachten, zoals misselijkheid, braken en diarree. Dit gaat meestal over als u gewend raakt aan het medicijn. Neem dit medicijn in met wat voedsel om deze bijwerking te verminderen.
  • Hoofdpijn.
  • Huiduitslag. Zeer zelden huidontsteking of huidverkleuring.

Zelden (bij 1 tot 10 op de 100 mensen)

  • Duizeligheid. Overleg met uw arts, als u hier veel last van heeft.
  • Minder witte bloedcellen en bloedplaatjes. U heeft hierdoor meer kans op infecties en bloedingen. Waarschuw uw arts bij koorts, grieperig gevoel, keelpijn, huidinfecties, blaren in de mond, blauwe plekken of bloedneuzen. Uw arts zal ook regelmatig uw bloed controleren. Verder krijgt u ook het medicijn folinezuur. Dit vermindert de kans op deze bijwerking.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

  • Aanval van epilepsie, stuipen. Waarschuw dan een arts.
  • Benauwdheid, kortademigheid. Waarschuw dan uw arts.
  • Aanval van hevige buikpijn, koliek. Waarschuw dan uw arts.
  • Bij mensen met een aangeboren tekort van het enzym G6PD, kan een ernstige bloedafwijking ontstaan. U merkt deze bloedafwijking aan vermoeidheid, duizeligheid, bleekheid, gele huid, donkere urine of kortademigheid.
    Overleg met uw arts. Weet u dat u een G6PD-tekort heeft? Geef dat door aan de apotheker. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u medicijnen die problemen veroorzaken bij G6PD-tekort niet meer krijgt.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Hoe gebruik ik dit medicijn?

Kijk voor de juiste dosering op het etiket van de apotheek.

Wanneer?

Behandeling van een infectie:
Meestal gebruikt u dit medicijn 1 keer per dag. Kies hiervoor een vast tijdstip, dan vergeet u minder snel een dosis.
Pasgeborenen en kleine kinderen gebruiken het meestal 2 keer per dag. Na een half jaar meestal 3 keer per week.

Gebruik uit voorzorg:
U gebruikt het meestal 1 keer per week. Kies hiervoor een vaste dag, dan vergeet u minder snel een dosis.

Hoelang?

  • Bij toxoplasmose: de kuur duurt meestal 3 tot 4 weken. Soms is het nodig de kuur te herhalen, dat mag pas na 30 tot 40 dagen. Bij mensen met een verminderde afweer en bij pasgeboren baby's die tijdens de zwangerschap besmet zijn geraakt, kan de behandeling een jaar duren.
  • Om een infectie te voorkomen: u moet dit medicijn gebruiken zolang u kans heeft op de infectie. Bijvoorbeeld zolang uw afweer is verminderd.

Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten?

Het is belangrijk dit medicijn consequent in te nemen. Mocht u toch een dosis vergeten zijn:

  • Als u dit medicijn 1 keer per dag gebruikt: duurt het nog meer dan 8 uur voor u de volgende dosis normaal inneemt? Neem de vergeten dosis dan alsnog in. Duurt het nog minder dan 8 uur? Sla de vergeten dosis dan over.
  • Als u dit medicijn 1 keer per week gebruikt: neem de dosis zo snel mogelijk in. Zijn er meer dan 3 dagen verstreken, dan kunt u de innamedag het beste in het vervolg aanpassen. Als u bijvoorbeeld gewend was op donderdag de pyrimethamine te nemen en u komt er pas zaterdag achter dat u dat vergeten heeft, neem dan de tabletten op zaterdag en noteer de zaterdag als vaste dag in het vervolg.
  • Als u dit medicijn 2 of 3 keer per week gebruikt: ontdekt u het dezelfde dag of de volgende dag? Neem de dosis dan zo snel mogelijk in. Duurt het nog een dag of minder voor u de volgende dosering zou moeten innemen? Dan kunt u de dagen het beste in het vervolg aanpassen: als u bijvoorbeeld gewend was op zaterdag en dinsdag de pyrimethamine te nemen, en u komt er pas vrijdag achter dat u een tablet vergeten heeft, neem dan de tablet zo snel mogelijk in, en de volgende tablet op maandag. Noteer deze dagen als vaste dagen in het vervolg.

Kan ik met dit medicijn autorijden, alcohol drinken en alles eten of drinken?

autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Bij dit medicijn zijn hiervoor geen beperkingen.

Mag ik pyrimethamine gebruiken met andere medicijnen?

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

  • Sommige medicijnen tegen hiv en hepatitis C. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.

Twijfelt u eraan of de bovenstaande wisselwerking voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Mag ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?

Zwangerschap
Over het gebruik van dit medicijn tijdens de zwangerschap is nog te weinig bekend. Meld het aan uw arts en apotheker zodra u zwanger bent, of binnenkort wilt worden. Samen kunt u bespreken wat het risico voor de baby is als u doorgaat met het medicijn. Of wat het risico voor u of uw baby is als u met het medicijn stopt.

Let op: pyrimethamine wordt meestal gebruikt samen met andere medicijnen. Van deze medicijnen is soms wel aangetoond dat ze schadelijk zijn voor de baby.

Borstvoeding
U kunt dit medicijn veilig gebruiken als u borstvoeding geeft. Dit medicijn komt in de moedermelk, maar is niet schadelijk voor het kind.

Gebruikt u medicijnen op recept of die u zonder recept koopt? Wilt u helpen om de kennis over medicijngebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding te vergroten? Meld dan uw ervaring bij pREGnant.

Mag ik zomaar met dit medicijn stoppen?

Stop alleen als u de kuur heeft afgemaakt. Als u eerder stopt heeft u kans dat niet alle parasieten of bacteriën verdwenen zijn. De infectie blijft dan bestaan of keert terug.

Stop wel als u een allergische reactie of ernstige bijwerkingen krijgt van het medicijn. Neem in dat geval direct contact op met een arts.

Onder welke namen is pyrimethamine verkrijgbaar?

De werkzame stof pyrimethamine zit in de volgende producten:

Heb ik een recept nodig?

Pyrimethamine is sinds 1952 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar in tabletten onder de merknaam Daraprim.

Wilt u meer weten over de prijs en vergoeding van uw medicijn? Lees dan verder in het thema: Medicijnprijzen en vergoedingen.

Laatst bijgewerkt: 18-07-2017

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

pyrimethamine is te gebruiken bij:

Vind een apotheek

Wilt u meer weten, of heeft u een vraag over uw eigen situatie? Dan raden wij u aan naar uw eigen apotheek te gaan. Uw eigen apotheker is op de hoogte van uw persoonlijke omstandigheden en kan u uitgebreid begeleiden bij uw medicijngebruik. Bent u niet in de buurt van uw eigen apotheek, dan kunt u hier ook andere apotheken vinden.

Vraag het de webapotheker

Het beste advies krijgt u bij uw eigen apotheek. Daar ontvangt u de zorg en begeleiding die is afgestemd op uw persoonlijke situatie. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kunt u een vraag stellen aan de webapotheker. Een team van apothekers beantwoordt uw vraag in principe binnen enkele werkdagen.

Vraag Hypotheker Vraag het de webapotheker

Meldingen over dit medicijn

Geen ervaringen gevonden.

Barcode Scanner Logo Gelukt. We hebben uw medicijn gevonden!
Scan uw medicijn

Plaats de streepjescode binnen het kader. De streepjescode staat op de verpakking van uw medicijn.

Plaats de streepjescode in het kader. De code kunt u vinden op de verpakking. De barcodescanner werkt alleen met medicatie van een apotheek.

Barcode Scanner Logo
Gelukt
We hebben meerdere medicijnteksten gevonden. Bekijk hieronder de gevonden resultaten.
Barcode Scanner Logo
Helaas
Het scannen van de barcode is niet gelukt.
Barcode Scanner Logo
Probeer het opnieuw
Of zoek handmatig naar uw medicijn
Medicijn, klacht, ziekte of trefwoord
Barcode Scanner Logo

Helaas.

De barcode is niet bekend.

Heeft u dit medicijn niet in een apotheek gekocht? Maar bijvoorbeeld bij een drogist of supermarkt? Dan kan het zijn dat de barcode van dit medicijn niet bij ons bekend is.

Staan er meerdere barcodes op de verpakking van uw medicijn? Probeer dan de andere barcode te scannen.

Barcode Scanner Logo
Probeer het opnieuw
Of zoek handmatig naar uw medicijn
Medicijn, klacht, ziekte of trefwoord