mitotaan

mitotaan

Trefwoord
naar medicijnen

mitotaan

vergroot
terug naar boven

Wat doet mitotaan en waarbij gebruik ik het?

Mitotaan remt de werking van de bijnierschors. Het remt de aanmaak van hormonen in de bijnierschors.

Artsen schrijven mitotaan voor bij kanker van de bijnierschors en de ziekte van Cushing, als kanker van de bijnierschors daar de oorzaak van is.

Kanker

  • Tegen kanker

Bij kanker van de bijnierschors raakt de aanmaak van bijnierschorshormonen ontregeld. Het is een uiterst zeldzame kankersoort die ongeveer 25 mensen per jaar treft. Soms kinderen jonger dan vijf jaar en soms volwassenen tussen veertig en zestig jaar.

Bij ongeveer 6 op de 10 gevallen van bijnierkanker maakt de bijnier veel meer hormonen, zoals cortisol, aan dan normaal. In die gevallen ontstaan verschijnselen die lijken op de ziekte van Cushing.

Verschijnselen
De klachten zijn vaag en ontstaan geleidelijk. Door het teveel aan het bijnierschorshormoon cortisol worden buik en gezicht dikker (‘vollemaansgezicht`).

Andere verschijnselen zijn moeheid, vocht vasthouden, menstruatiestoornissen, minder zin in seks, snel blauwe plekken, acné, overmatige beharing, striemen in de huid en slechte wondgenezing.

Behandeling
Als het kankergezwel niet is te opereren of als de kanker is uitgezaaid, kan de arts behandeling met geneesmiddelen voorstellen. Artsen schrijven vaak mitotaan in deze gevallen voor.

Mitotaan remt de werking van de bijnierschors. Hierdoor vermindert de aanmaak van hormonen, zoals bijnierschorshormonen, vrouwelijke geslachtshormonen, en andere hormonen. De Cushing-achtige verschijnselen kunnen hierdoor verminderen.

Effect
De werking van mitotaan treedt geleidelijk in. Het kan enkele weken tot maanden duren voor het effect optimaal is.

Lees meer over kanker

Ziekte van Cushing

Bij de ziekte van Cushing maakt de bijnierschors te veel cortisol. De klachten zijn vaag en ontstaan geleidelijk. Door het teveel aan het bijnierschorshormoon cortisol worden buik en gezicht dikker (‘vollemaansgezicht`).

Andere verschijnselen zijn moeheid, vocht vasthouden, menstruatiestoornissen, minder zin in seks, snel blauwe plekken, acne, overmatige beharing, striemen in de huid en slechte wondgenezing. De ziekte is aan te tonen door de hoeveelheid cortisol in het bloed of de urine te meten.

Behandeling
De behandeling hangt af van de oorzaak:

  • bij een tumor in de hypofyse zal de arts opereren om het gezwel zoveel mogelijk weg te halen. Eventueel kan ook bestraling plaatsvinden;
  • bij een tumor in de bijnier zal de arts deze tumor weghalen. Als dit niet mogelijk is of als de kanker steeds terugkeert of is uitgezaaid, kan de arts mitotaan voorschrijven;
  • bij andere oorzaken van de ziekte van Cushing schrijft de arts andere geneesmiddelen voor.

Effect
Hoe mitotaan werkt bij de ziekte van Cushing door kanker van de bijnierschors kunt u hierboven lezen bij Kanker.

Lees meer over ziekte van cushing

Wat zijn mogelijke bijwerkingen?

Behalve het gewenste effect kan dit middel bijwerkingen geven. Soms zijn deze bijwerkingen ernstig of zeer hinderlijk. De behandeling van de ziekte vereist echter de inzet van sterke medicijnen. Laat u altijd goed voorlichten over de voor- en nadelen van de behandeling, zodat u samen met uw arts een juiste keuze kunt maken.

De belangrijkste bijwerkingen zijn de volgende.

Regelmatig (bij meer dan 30 op de 100 mensen)

  • Maagdarmklachten, zoals misselijkheid, braken, buikpijn, diarree, verlies van eetlust. Neem het middel altijd met voedsel in. Dit vermindert de misselijkheid. In ernstige gevallen kan de arts besluiten de dosis te verlagen, zodat deze klachten wat verminderen.
  • Slaperigheid, duizeligheid en verwardheid.
  • Verhoogd cholesterolgehalte in het bloed. Uw arts zal regelmatig de hoeveelheid cholesterol in het bloed meten.
  • Langer nabloeden na verwondingen. Hierdoor kan de nabloeding van een operatie of tandheelkundige ingreep langer duren.
  • Tijdens zwangerschap en borstvoeding mag u dit middel niet gebruiken. Mitotaan is schadelijk voor de ongeboren vrucht. Ook als u probeert zwanger te worden, mag u dit middel niet gebruiken. Vrouwen moeten daarom goede anticonceptie gebruiken tijdens het gebruik tot en met enkele maanden na stoppen van het gebruik. Het kan namelijk enkele maanden duren voordat mitotaan uit het lichaam is verdwenen. Overleg hierover met uw arts.

Soms (bij 10 tot 30 op de 100 mensen)

  • Zwak gevoel en spierzwakte.
  • Ontsteking van het mondslijmvlies.
  • Zenuwstoornissen. U merkt dit aan een doof of tintelend gevoel in de ledematen. Ook kunt u last krijgen van bewegingsstoornissen, zoals een dronkemansgang of trillende handen. De arts zal regelmatig neurologische controles uitvoeren.
  • Huiduitslag.
  • Bloedafwijkingen. Als u last krijgt van onverklaarbare koorts, keelpijn, blauwe plekken of bloedingen, waarschuw dan uw arts. In zeldzame gevallen ontstaat bloedarmoede. U merkt dit aan extreme vermoeidheid. Waarschuw dan uw arts.
  • Borstvorming bij mannen. Dit verdwijnt weer na stoppen met de behandeling.
  • In stresssituaties, zoals na een verwonding, operatie of plotseling optredende ziekte: duizeligheid, hoofdpijn, beven en uiteindelijk flauwvallen. Dit middel veroorzaakt een tekort aan de bijnierschorshormonen cortisol en aldosteron. Bijnierschorshormonen houden de bloeddruk en de glucosestofwisseling op peil en beschermen het lichaam zo tegen de gevolgen van stresssituaties. Bij een tekort aan cortisol zal in stresssituaties eerder een te lage bloeddruk en een te lage hoeveelheid glucose in het bloed ontstaan. Dit veroorzaakt de genoemde verschijnselen. Vaak zal de arts een kunstmatig bijnierschorshormoon, zoals hydrocortison (cortisol) en/of fludrocortison, voorschrijven om deze verschijnselen te bestrijden. Omdat snel ingrijpen door de arts is gewenst, is het raadzaam de waarschuwingskaart uit de verpakking (Lysodren patiëntenkaart) altijd bij u te dragen.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

  • Leverafwijkingen. U kunt dit merken aan een gevoelige, opgezwollen buik of een gele verkleuring van het oogwit of van de huid. Waarschuw dan een arts. De arts zal de leverfunctie regelmatig controleren.
  • Oogaandoeningen, zoals een verslechterd gezichtsvermogen, wazig zien en dubbelzien.
  • Koorts en zweten.
  • Speekselvloed.
  • Infecties als blaasontsteking en schimmelinfecties.

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen) bij langdurig gebruik van hoge doses

  • Hersenbeschadiging. Bij kinderen kan dit leiden tot geestelijke achterstand en groeiachterstand. Bij volwassenen tot geestelijke aftakeling, dementie, parkinsonachtige verschijnselen en agressief gedrag.

Raadpleeg uw arts als u te veel last heeft van één van de bovengenoemde bijwerkingen of als u andere bijwerkingen ervaart waar u zich zorgen over maakt.

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Hoe gebruik ik dit medicijn?

Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek of in de bijsluiter.

Wanneer?
Gebruik dit middel tijdens het eten of met wat voedsel. U heeft dan minder last van maagdarmklachten. Bovendien neemt het lichaam mitotaan dan beter op.

Hoe lang?
Kanker: het is afhankelijk van het type kanker hoe lang u dit middel moet gebruiken. Het duurt enige maanden, gemiddeld drie tot vijf, tot het middel effectief genoeg is.

Wat moet ik doen als ik een dosis ben vergeten?

Als u een dosis vergeet en u merkt dat binnen twee uur, kunt u de dosis alsnog innemen. Bent u later, neem de vergeten dosis dan niet meer in!

Neem nooit een dubbele dosis. Bij dit geneesmiddel heeft een te hoge dosering snel schadelijke gevolgen.

Kan ik met dit medicijn autorijden, alcohol drinken en alles eten of drinken?

autorijden?
Rijd geen auto als u dit middel gebruikt. Bij veel mensen beïnvloedt dit middel het reactievermogen doordat het slaperigheid en sufheid geeft. Bovendien kunt u last hebben van duizeligheid en wazig zien.

Overleg met uw arts als u absoluut moet autorijden. Wilt u toch autorijden? Beoordeel dan na enkele weken hoeveel last u heeft van sufheid, een verminderd coördinatievermogen of een verminderd gezichts- of beoordelingsvermogen. Een enkeling is na enkele weken wel voldoende gewend aan de bijwerkingen om te kunnen autorijden. Bij de meeste mensen is dit echter niet het geval.

Meent u dat u wel kunt autorijden, vraag dan iemand om de eerste keren naast u te zitten en uw rijvaardigheid te beoordelen. Voor uzelf is het vaak moeilijk te zien of u minder goed rijdt. Hij kan zien of u met wisselende snelheden rijdt, slingert en geïrriteerd reageert op normaal gedrag van medeweggebruikers.

Tips voor als u gaat autorijden

  • Rijd niet als u onscherp ziet, slaperig of duizelig bent, moeite heeft u te concentreren of wakker te blijven of als u niet weet langs welke route u naar een bestemming bent gereden.
  • Drink absoluut geen alcohol als u gaat rijden. Alcohol versterkt de versuffende bijwerking van dit middel in belangrijke mate.
  • Rijd niet langer dan één uur, ook al voelt u zich goed.
  • Rijd niet 's nachts of bij slecht weer.

alcohol drinken?
Alcohol versterkt het versuffende effect van dit middel. Ook als u hier niets meer van merkt omdat u gewend bent geraakt aan dit middel, kunt u door het gebruik van alcohol erg suf worden en uw coördinatie- en beoordelingsvermogen kunnen sterk afnemen. Beperk daarom het gebruik van alcohol en drink het liever niet.

alles eten?
Gebruik dit middel altijd tijdens het eten of met wat voedsel. Dit vermindert niet alleen de misselijkheid, maar verbetert ook de opname van mitotaan in het lichaam.

Mag ik mitotaan gebruiken met andere medicijnen?

Dit middel heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje 'samenstelling'.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

  • Anticonceptiepil. Mitotaan vermindert de betrouwbaarheid van de pil en de meeste andere hormoonbevattende anticonceptiemethoden. Hierdoor stijgt de kans op een zwangerschap. Overleg met uw arts of u een spiraaltje of de prikpil kunt gebruiken. Als dit niet mogelijk is, moet u condooms gebruiken naast de pil tot en met 4 weken nadat u met mitotaan bent gestopt.
    De betrouwbaarheid van de morning-afterpil met levonorgestrel of ulipristal kan verminderd zijn. Dit geldt ook als u mitotaan in de afgelopen 4 weken heeft gebruikt. Overleg hierover met uw arts.
  • Vaccins, bijvoorbeeld bof-mazelen-rodehondvaccin (BMR), gelekoortsvaccin en BCG-vaccin. Mitotaan vermindert de werkzaamheid van deze vaccins en kan de kans op een infectie door het vaccin vergroten. Overleg hierover met uw arts. Als u wordt gevaccineerd, moet het lichaam namelijk met een afweerreactie tegen het vaccin reageren. Mitotaan remt deze afweerreactie.
  • Spironolacton, een kaliumsparend plasmiddel, kan de werking van mitotaan tegengaan.
  • De bloedverdunners acenocoumarol en fenprocoumon. Mitotaan kan de werking van de bloedverdunner beïnvloeden. Licht de trombosedienst daarom in als u mitotaan gaat gebruiken, de dosering verandert of als u stopt met het gebruik van mitotaan.
  • Sommige medicijnen tegen hiv en hepatitis C. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat.
  • Sommige medicijnen tegen kanker. Vraag aan uw apotheker om welke medicijnen dit gaat. De werking of bijwerkingen van deze medicijnen kunnen veranderen. Overleg hierover met uw arts.

Mitotaan vermindert de werking van onderstaande medicijnen. Overleg met uw arts voordat u een van deze medicijnen gaat gebruiken. Uw arts zal u eventueel een ander medicijn voorschrijven of de hoeveelheid van dit medicijn extra controleren. Het effect van mitotaan op deze medicijnen kan nog enkele weken aanhouden nádat u bent gestopt met mitotaan.

  • De antipsychotica aripiprazol, broomperidol, clozapine, haloperidol, quetiapine, risperidon en sertindol.
  • De afweeronderdrukkende medicijnen ciclosporine, everolimus, sirolimus, tacrolimus en temsirolimus.
  • De antistollingsmedicijnen apixaban, rivaroxaban en ticagrelor. Overleg hierover met uw arts. Mogelijk schrijft uw arts een ander medicijn voor.
  • Bijnierschorshormonen (corticosteroïden), zoals cortison, dexamethason, hydrocortison, fluticason, prednison en prednisolon. Dit is alleen van belang als u het bijnierschorshormoon meerdere weken moet gebruiken.
  • De cholesterolverlagende medicijnen atorvastatine en simvastatine;
  • De medicijnen tegen epilepsie perampanel, topiramaat en zonisamide.
  • Bedaquiline, een medicijn tegen tuberculose.
  • Doxycycline, een antibioticum.
  • Guanfacine, een medicijn tegen ADHD.
  • De medicijnen bij hartklachten disopyramide, ivabradine en kinidine.
  • Isavuconazol, een middel tegen schimmelinfecties.
  • Macitentan, een middel tegen pulmonale arteriële hypertensie (hoge bloeddruk in de longen).
  • Methadon, een medicijn tegen hevige pijn en tegen verslaving. Als u start met mitotaan kunt u ontwenningsverschijnselen krijgen.
  • Mirtazepine, een medicijn tegen depressie.
  • Netupitant, een medicijn tegen ernstige misselijkheid.
  • De pijnstillers fentanyl en oxycodon. Overleg met uw arts als uw pijnklachten terugkomen.
  • De slaap- en rustgevende medicijnen alprazolam, midazolam en zolpidem.
  • Ulipristal, een medicijn bij vleesbomen in de baarmoeder.

Twijfelt u eraan of een van de bovenstaande wisselwerkingen voor u van belang is? Neem dan contact op met uw apotheker of arts.

Het is belangrijk dat uw arts weet welke medicijnen u nog meer gebruikt. Neem daarom uw medicatieoverzicht mee als u naar het ziekenhuis gaat. Dit is een overzicht waarop staat welke medicijnen u gebruikt, maar ook of u bijvoorbeeld allergisch bent voor bepaalde medicijnen. U kunt dit overzicht bij uw eigen apotheek opvragen. Krijgt u in het ziekenhuis nieuwe medicijnen, of verandert er iets aan uw medicijngebruik? Geef dit dan ook weer door aan uw eigen apotheek. Dan blijft uw medicatieoverzicht actueel.

Mag ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?

Zwangerschap
U mag dit middel NIET gebruiken als u zwanger bent of binnenkort zwanger wilt worden. Er is een kans dat het een aangeboren afwijking bij het kind veroorzaakt.

Borstvoeding
Gebruik dit middel NIET als u borstvoeding geeft, of stop de borstvoeding. Het is niet bekend of dit middel in de moedermelk terechtkomt en of het schadelijk is voor de baby. Wilt u borstvoeding geven, overleg dan met uw arts of apotheker.

Gebruikt u medicijnen op recept of die u zonder recept koopt? Wilt u helpen om de kennis over medicijngebruik tijdens zwangerschap en borstvoeding te vergroten? Meld dan uw ervaring bij pREGnant.

Mag ik zomaar met dit medicijn stoppen?

Stop niet zomaar met het gebruik. De klachten kunnen dan heviger terugkomen. Raadpleeg uw arts als u stoppen wilt. Soms is het nodig het gebruik geleidelijk af te bouwen.

Onder welke namen is mitotaan verkrijgbaar?

De werkzame stof mitotaan zit in de volgende producten:

Heb ik een recept nodig?

Mitotaan is sinds 1970 internationaal op de markt. Het is op recept verkrijgbaar in tabletten onder de merknaam Lysodren.

Wilt u meer weten over de prijs en vergoeding van uw medicijn? Lees dan verder in het thema: Medicijnprijzen en vergoedingen.

Laatst bijgewerkt: 25-03-2019

Disclaimer

Deze tekst is opgesteld door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Deze tekst is gebaseerd op de bijsluiter van het beschreven medicijn en op andere, wetenschappelijke bronnen. De officieel geregistreerde gegevens van dit medicijn bij het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen vindt u op: www.cbg-meb.nl . Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

mitotaan is te gebruiken bij:

Vind een apotheek

Wilt u meer weten, of heeft u een vraag over uw eigen situatie? Dan raden wij u aan naar uw eigen apotheek te gaan. Uw eigen apotheker is op de hoogte van uw persoonlijke omstandigheden en kan u uitgebreid begeleiden bij uw medicijngebruik. Bent u niet in de buurt van uw eigen apotheek, dan kunt u hier ook andere apotheken vinden.

Vraag het de webapotheker

Het beste advies krijgt u bij uw eigen apotheek. Daar ontvangt u de zorg en begeleiding die is afgestemd op uw persoonlijke situatie. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kunt u een vraag stellen aan de webapotheker. Een team van apothekers beantwoordt uw vraag in principe binnen enkele werkdagen.

Vraag Hypotheker Vraag het de webapotheker

Meldingen over dit medicijn

Geen ervaringen gevonden.

Barcode Scanner Logo Gelukt. We hebben uw medicijn gevonden!
Scan uw medicijn

Plaats de streepjescode binnen het kader. De streepjescode staat op de verpakking van uw medicijn.

Plaats de streepjescode in het kader. De code kunt u vinden op de verpakking. De barcodescanner werkt alleen met medicatie van een apotheek.

Barcode Scanner Logo
Gelukt
We hebben meerdere medicijnteksten gevonden. Bekijk hieronder de gevonden resultaten.
Barcode Scanner Logo
Helaas
Het scannen van de barcode is niet gelukt.
Barcode Scanner Logo
Probeer het opnieuw
Of zoek handmatig naar uw medicijn
Medicijn, klacht, ziekte of trefwoord
Barcode Scanner Logo

Helaas.

De barcode is niet bekend.

Heeft u dit medicijn niet in een apotheek gekocht? Maar bijvoorbeeld bij een drogist of supermarkt? Dan kan het zijn dat de barcode van dit medicijn niet bij ons bekend is.

Staan er meerdere barcodes op de verpakking van uw medicijn? Probeer dan de andere barcode te scannen.

Barcode Scanner Logo
Probeer het opnieuw
Of zoek handmatig naar uw medicijn
Medicijn, klacht, ziekte of trefwoord