Medicijnenmethylfenidaat bij kinderen

methylfenidaat bij kinderen

Medicijnenmethylfenidaat bij kinderen

methylfenidaat bij kinderen

Waar is dit medicijn voor?Ervaring bij kinderenHoe werkt dit medicijn en welk effect heeft het?Hoe lang duurt het voordat dit medicijn werkt?Hoe moet uw kind dit medicijn gebruiken?BijwerkingenHoe is dit medicijn verkrijgbaar?Meer informatie
  • Methylfenidaat is een stimulerend medicijn dat de aandacht en stemming kan verbeteren.

    Artsen schrijven methylfenidaat voor bij kinderen met ADHD.

    • Methylfenidaat wordt gebruikt bij aandachttekort met hyperactiviteit, ook wel ADHD genoemd. Dit is een afkorting van het Engelse begrip ‘Attention Deficit Hyperactivity Disorder’. Kinderen met ADHD vinden het moeilijk ergens lang aandacht voor te hebben. Vaak bewegen ze veel, doen dingen zonder er over na te denken en zijn erg actief. Kinderen met ADHD hebben vaak problemen op school, in hun omgang met andere kinderen en met hun ouders.

      Meestal krijgen kinderen met ADHD gedragstherapie om te leren met hun aandoening om te gaan. Ook kan de arts methylfenidaat voorschrijven. Problemen bij ADHD zijn vooral belangrijk na het zesde levensjaar. Hierom wordt methylfenidaat meestal gegeven aan kinderen van 6 jaar en ouder. In de puberteit kan dan gekeken worden of het nog nodig is met methylfenidaat door te gaan.

    • In de bijsluiter kunt u terugvinden dat methylfenidaat wordt gebruikt bij kinderen vanaf 6 jaar met ADHD. Methylfenidaat is bij deze aandoening en leeftijden officieel geregistreerd. Dit betekent dat de fabrikant methylfenidaat bij kinderen uitgebreid heeft onderzocht. Uit het onderzoek van de fabrikant blijkt dat het bij kinderen werkt en veilig is. De overheid heeft goedgekeurd dat het medicijn te krijgen is.

      Er is ook onderzoek gedaan naar methylfenidaat bij kinderen tussen 3 en 6 jaar met ADHD. Deze leeftijden staan niet in de bijsluiter. Maar ook in deze gevallen blijkt methylfenidaat te werken en is het veilig. Daarom schrijft de arts methylfenidaat ook voor bij kinderen van deze leeftijden. Dit heet off-label-gebruik.

      • Methylfenidaat is een stimulerend medicijn dat de aandacht en stemming kan verbeteren. Hoe methylfenidaat werkt bij ADHD is niet precies bekend. Je zou van een stimulerend medicijn niet verwachten dat het positief werkt op kinderen die overactief zijn. Toch blijkt dat 2 op de 3 kinderen met ADHD er rustiger door worden en zich beter kunnen concentreren. Uw kind krijgt zo een gemakkelijkere schooldag. Dit omdat er bijvoorbeeld minder ruzies met klasgenoten en onderwijzers optreden en uw kind zich beter op schoolopdrachten kan concentreren.

        Methylfenidaat is alleen een hulpmiddel, het aandachtstekort verdwijnt er niet door. Tijdens het gebruik zullen veel van de verschijnselen wel minder extreem zijn. Hierdoor werkt gedragstherapie beter.

        • De tabletten en capsules werken allemaal even snel, maar de werkingsduur verschilt.

          • Gewone tabletten (Ritalin, Medikinet en Methylfenidaat): de werking van de gewone tabletten begint na 1-2 uur. Dit houdt 3-6 uur aan.
          • Tabletten met verlengde afgifte (Concerta en Kinecteen): de werking van tabletten met verlengde afgifte begint na 1-2 uur. Dit houdt ongeveer 12 uur aan.
          • Capsules met verlengde afgifte (Equasym XL en Medikinet CR): de werking van de capsules begint na 1-2 uur. Dit houdt ongeveer 8 uur aan.
          • Kijk voor de dosering op het etiket van de apotheek.

            Hoe?

            Hieronder leest u hoe uw kind het medicijn het beste kan innemen/gebruiken.

            Krijgt uw kind snel last van zijn maag? Dan kan hij de tabletten of capsules het beste met wat voedsel innemen.

            • Gewone tabletten (Ritalin, Medikinet en Methylfenidaat): laat uw kind de gewone tabletten innemen met een half glas water.
              • In plaats van met water kan uw kind sommige tabletten ook innemen met ander drinken. Zoals melk, limonade of vruchtensap. Of met zacht eten. Zoals appelmoes, jam of vruchtenyoghurt. Vraag aan de apotheker wat de mogelijkheden zijn.
              • Heeft uw kind moeite met het heel doorslikken van een tablet? Bekijk dan het instructiefilmpje 'Slikken van medicijnen'. Hierin ziet u hoe uw kind de tablet het beste kan innemen.
              • Werkt dat onvoldoende? U mag deze tabletten ook fijnstampen. Dan kan uw kind het medicijn makkelijker innemen. Neem hierover contact op met de apotheker. De apotheker kan u adviseren hoe u dit het beste kunt doen.
            • Tabletten met verlengde afgifte (Concerta en Kinecteen): laat uw kind de tabletten heel doorslikken met een half glas water, zonder te kauwen.
              • In plaats van met water kan uw kind sommige tabletten ook innemen met ander drinken. Zoals melk, limonade of vruchtensap. Of met zacht eten. Zoals appelmoes, jam of vruchtenyoghurt. Vraag aan de apotheker wat de mogelijkheden zijn.
              • Heeft uw kind moeite met het heel doorslikken van de tablet? Bekijk dan het instructiefilmpje 'Slikken van medicijnen'. Hierin kunt u zien hoe uw kind de tablet het beste kan innemen.
              • Deze tabletten mag uw kind niet kauwen of fijnmaken. De tabletten hebben een beschermende laag die de werkzame stof langzaam de hele dag afgeeft aan het lichaam. Als uw kind de tabletten kauwt of fijnmaakt gaat het beschermende laagje kapot. Dan komt al de werkzame stof per ongeluk in een keer vrij.
            • Capsules met verlengde afgifte (Equasym XL en Medikinet CR): laat uw kind de capsules heel doorslikken met een half glas water, zonder te kauwen.
              • In plaats van met water kan uw kind de capsules ook innemen met ander drinken. Zoals melk, limonade of vruchtensap. Of met zacht eten. Zoals appelmoes, jam of vruchtenyoghurt. Vraag aan de apotheker wat de mogelijkheden zijn.
              • Heeft uw kind moeite met het heel doorslikken van de capsule? Bekijk dan het instructiefilmpje 'Slikken van medicijnen'. Hierin kunt u zien hoe uw kind de capsule het beste kan innemen.
              • Werkt dat onvoldoende? U kunt ook de capsules openen en de inhoud van de capsule strooien over een eetlepel appelmoes. Laat uw kind dit meteen innemen, zonder te kauwen. Laat het daarna een half glas water drinken. De korrels in de capsules hebben een beschermende laag die de werkzame stof langzaam in 8 uur afgeeft aan het lichaam. Als uw kind de capsules of de korrels kauwt of fijnmaakt gaat het beschermende laagje kapot. Dan komt de werkzame stof per ongeluk in een keer vrij.

            Wanneer?

            Het hangt af van de toedieningsvorm wanneer uw kind dit medicijn moet innemen.

            • Gewone tabletten (Ritalin, Medikinet en Methylfenidaat): meestal raadt de arts aan de dagdosering in 2 of 3 keer in te nemen. Meestal neemt uw kind de eerste tablet 's ochtends, meteen na het opstaan, en de tweede rond één uur 's middags. Het werkt dan de hele dag.
              Geef de laatste dosis niet later dan 4 uur voor het slapengaan. Anders kan uw kind moeite met inslapen krijgen.
              Als de tabletten zijn uitgewerkt, na 3-6 uur, kan uw kind korte tijd extra actief zijn. Plan de tijdstippen goed in. Dan kunt u proberen de verhoogde activiteit op een rustig moment van de dag te laten vallen.
            • Tabletten met verlengde afgifte (Concerta en Kinecteen): laat uw kind het medicijn 's ochtends innemen.
            • Capsules met verlengde afgifte (Equasym XL en Medikinet CR):
              • Equasym XL: laat uw kind deze capsules voor het ontbijt innemen.
              • Medikinet CR: laat uw kind deze capsules tijdens of na het ontbijt innemen.

            Werken de tabletten of capsules met verlengde afgifte niet lang genoeg? Overleg dan met de arts. Mogelijk kan uw kind overstappen naar gewone tabletten of een dosis gewone tabletten erbij krijgen.

            Hoe lang?

            Na ongeveer 4 weken kunnen u en de arts meestal beoordelen of de behandeling aanslaat. Het is aan te raden dit ook zelf bij te houden. Dit kan door het gedrag van uw kind dagelijks in een cijfer uit te drukken.

            Hoe lang uw kind dit medicijn moet gebruiken, verschilt. Wanneer hij het langer dan een jaar moet gebruiken, adviseert de arts meestal één of meer keren in een jaar een paar weken te stoppen. Tijdens deze 'medicijnvakantie' kunnen jij en de arts beoordelen of methylfenidaat nog nodig is. Mogelijk is uw kind door de gedragstherapie op dit moment voldoende in staat met de aandachtsstoornis en de overmatige activiteit om te gaan. Dan is de methylfenidaat niet meer nodig. Verder kunnen kinderen in deze medicijnvakanties een groeiachterstand inhalen.

            • Bijwerkingen waarvan bekend is dat ze bij kinderen kunnen voorkomen, staan hieronder.

              • Sufheid en het minder worden van het reactie-, concentratie- en coördinatievermogen.

                Dit is vooral lastig bij activiteiten waar het nodig is dat uw kind oplet. Zoals tijdens het fietsen, spelen, leren of op school.

              • Hoofdpijn

                Raadpleeg de arts als uw kind hier veel last van heeft. Mogelijk kan de dosering lager worden.

              • Moeite met inslapen, slapeloosheid, rusteloosheid en hyperactiviteit.

                Daarom is het belangrijk de gewone tabletten niet later dan 4 uur voor het slapengaan te nemen. De tabletten of capsules met verlengde afgifte moet uw kind zo vroeg mogelijk in de ochtend nemen.

              • Nervositeit en in de war zijn

                Raadpleeg de arts als uw kind hier veel last van heeft.

              • Minder eetlust, waardoor gewichtsverlies optreedt. 

                Dit is een lastig probleem, omdat veel kinderen met ADHD al moeilijke eters zijn. Laat uw kind het medicijn bij het eten innemen. Dan kan deze bijwerking minder worden. Raadpleeg de arts als het eten echt een probleem gaat worden.

              • Duizeligheid

                U kunt deze bijwerking verminderen door het medicijn bij het eten in te laten nemen. Laat uw kind het medicijn bij het eten innemen. Dan kan deze bijwerking minder worden. Raadpleeg de arts als uw kind hier veel last van heeft. Mogelijk kan de dosering lager worden.

              • Buikpijn, misselijkheid en overgeven

                Deze bijwerkingen komen vooral in het begin van de behandeling voor. Meestal helpt het als uw kind het medicijn met wat voedsel inneemt.

              • Hartkloppingen, versnelde hartslag en verhoogde bloeddruk.

                Daarom controleren sommige artsen dit regelmatig (bijvoorbeeld elk half jaar). Gebruik methylfenidaat niet als uw kind last heeft van een hartafwijking. Raadpleeg de arts als uw kind last heeft van een verhoogde bloeddruk

              • Extra prikkelbaarheid en snel uit het evenwicht zijn. 

                Het effect op de concentratie bij kinderen met ADHD kan nog wel aanwezig zijn. Overleg met de behandelend arts als u vindt dat deze extra prikkelbaarheid niet opweegt tegen de verbetering in concentratie en aandacht van uw kind. Mogelijk is de dosering te hoog en heeft uw kind minder tabletten nodig.

              • Sommige psychische aandoeningen kunnen erger worden, zoals ernstige geestelijke verwarring en ernstige angststoornissen.

                De arts zal methylfenidaat dan meestal niet voorschrijven.

              • Tics, zoals bij het syndroom van Gilles de la Tourette. 

                Vaak verbeteren ze bij gebruik van dit medicijn. Maar bij ernstige tics of bij gebruik van een hoge dosering kunnen ze soms ook erger worden. Als dit gebeurt, neem dan contact op met de arts. Mogelijk kan de dosering lager worden.  

              • Minder snel groeien. 

                Kinderen die dit medicijn langer dan een jaar gebruiken, groeien soms minder snel dan hun leeftijdsgenoten. Zij blijken deze groeiachterstand weer in te halen nadat zij stoppen met de behandeling in de puberteit. Deze bijwerking komt zelden voor.

              • Droge mond 

                Hierdoor kunnen zich eerder gaatjes in het gebit ontwikkelen. Heeft uw kind last van een droge mond. Laat hem dan extra goed poetsen en flossen. Laat mogelijk de tandarts vaker het gebit van uw kind controleren. Uw kind kan soms ook meer dorst hebben. Ook kan uw kind last hebben van een droge neus en keel.

              • Moeite met lopen en spreken. Ook kan tandenknarsen en een tintelend gevoel in handen of voeten voorkomen. 

                Raadpleeg uw arts als uw kind hier veel last van heeft. 

              • Overgevoeligheid voor dit medicijn. Dit kunt u merken aan huiduitslag of jeuk. 

                Uw kind mag dit medicijn dan in de toekomst niet meer gebruiken. Geef daarom aan de apotheek door dat uw kind overgevoelig is voor methylfenidaat. Het apotheekteam kan er dan op letten dat uw kind dit medicijn niet opnieuw krijgt.

              • Meer kans op hartritmestoornissen. Uw kind kan ineens last krijgen van duizelingen of kort buiten bewustzijn raken.

                Als dit gebeurt, raadpleeg dan onmiddellijk de arts. Dit is vooral belangrijk voor kinderen met een bepaalde hartritmestoornis, namelijk het aangeboren verlengde QT-interval. Gebruik dit medicijn NIET als je kind deze hartritmestoornis heeft. Overleg met de arts. Mogelijk kan uw kind overstappen op een ander medicijn.

              • Als uw kind epilepsie heeft en niet aanvalsvrij is, kan hij meer aanvallen krijgen.

                Overleg met de arts.


              Heeft uw kind last van een bijwerking? Meld dit dan bij het bijwerkingencentrum lareb. Hier worden alle meldingen over bijwerkingen van medicijnen in Nederland verzameld. Ik wil een bijwerking melden

              • Regelmatig: bij meer dan 30 op de 100 mensen
                Soms: bij 10 tot 30 op de 100 mensen
                Zelden: bij 1 tot 10 op de 100 mensen
                Zeer zelden: bij minder dan 1 op de 100 mensen
                • Methylfenidaat is voor kinderen te krijgen in:

                  • gewone tabletten
                  • tabletten met verlengde afgifte;
                  • capsules met verlengde afgifte.
                  • Meer informatie over dit medicijn vindt u bij methylfenidaat bij volwassenen. In deze tekst vindt u onder andere informatie over:

                    • wat u moet doen als een dosis is vergeten;
                    • of het mogelijk is om zomaar met dit medicijn te stoppen;
                    • of het medicijn samen mag met andere medicijnen.

                    Voor deze onderwerpen is de informatie voor kinderen en volwassenen hetzelfde, of is er geen specifieke informatie voor kinderen bekend.

                    Daarnaast kunt u op de site van het Kenniscentrum Kinder-en Jeugdpsychiatrie meer informatie vinden over methylfenidaat bij kinderen en langwerkend methylfenidaat bij kinderen.

                    Laatst bijgewerkt op 15-06-2021

                    Disclaimer

                    Deze tekst is geschreven door het Geneesmiddel Informatie Centrum van de KNMP. Voor het opstellen van deze teksten is gebruik gemaakt van het Kinderformularium van het NKFK en andere wetenschappelijke bronnen. Hoewel bij het opstellen van de tekst uiterste zorgvuldigheid is betracht, is de KNMP niet aansprakelijk voor eventuele schade die zou kunnen voortvloeien uit enige onjuistheid in deze tekst.

                    Vond u deze informatie nuttig?

                    Vind een apotheek

                    Wilt u meer weten, of heeft u een vraag over uw eigen situatie? Dan raden wij u aan naar uw eigen apotheek te gaan. Uw eigen apotheker is op de hoogte van uw persoonlijke omstandigheden en kan u uitgebreid begeleiden bij uw medicijngebruik. Bent u niet in de buurt van uw eigen apotheek, dan kunt u hier ook andere apotheken vinden.
                    Vind een apotheek blob

                    Vraag het de webapotheker

                    Vraag het de webapotheker

                    Vraag het de webapotheker

                    Het beste advies krijgt u bij uw eigen apotheek. Daar ontvangt u de zorg en begeleiding die is afgestemd op uw persoonlijke situatie. Mocht dit niet mogelijk zijn, dan kunt u een vraag stellen aan de webapotheker. Een team van apothekers beantwoordt uw vraag in principe binnen enkele werkdagen.
                    Informatie wordt bijgewerkt: